QR Prezıdentiniń janyndaǵy Ulttyq ǵylym akademıasynyń vıse-prezıdenti, belgili qazaqstandyq ǵalym jáne qoǵam qaıratkeri, akademık Asqar Jumadildaev kúrdeli matematıkalyq esepterdi sheshýde ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ sýperkompúteriniń qýatyn paıdalanady, - dep habarlaıdy aqshamnews.kz.
Ǵalymnyń aıtýynsha, buryn birneshe apta, tipti aılar boıy qolmen nemese jeke kompúter kómegimen esepteletin asa kúrdeli algebralyq esepterdi QazUÝ-dyń joǵary ónimdi sýperkompúteri qysqa ýaqytta sheship bergen.
«Tarıhqa sholý jasasaq, men Mıttag-Lefler ınstıtýtynda jumys istegen ýaqytta kompúterge esepteý baǵdarlamalaryn bersek, onyń nátıjesin kelesi kúni ǵana alatynbyz. Sebebi kúrdeli esepterdi sheshý úshin qýatty kompúter qajet. Qazir ózimde segiz prosesordan turatyn qýatty jeke kompúter bar, algebralyq esepterimdi sonyń kómegimen shyǵaryp keldim. Alaıda QazUÝ sýperkompúteri buryn aptalap esepteletin kúrdeli tapsyrmalardy bar bolǵany úsh saǵatta oryndap berdi. Sondyqtan bul orasan zor kúsh», – dedi akademık Asqar Jumadildaev.
Ǵalymǵa QazUÝ Sýperkompúter ortalyǵynyń mamandary arnaıy esepteýge arnalǵan serverlerdi bólip bergen jáne ǵylymı jobalardy júzege asyrýǵa jan-jaqty qoldaý kórsetedi. Qazirgi tańda Asqar Serqululy joǵary tehnologıalyq qurylǵynyń kómegimen basqa da kúrdeli esepterdi esepteý baǵytynda jumys istep jatyr.
Aıta keteıik, QazUÝ-dyń sýperkompúteri akademıalyq baǵytta iske qosylǵan alǵashqy joǵary ónimdi esepteý kesheni jáne mundaı deńgeıdegi júıe Ortalyq Azıa óńirinde kezdespeıdi. Ónimdiligi – 2000 teraflops. Álemdegi úzdik 600 sýperkompúterdiń biri. Arhıtektýrasy Intel jáne NVIDIA kompanıalarynyń prosesorlarynan quralǵan, qýaty eń zamanaýı derbes kompúterden 10 myń ese artyq. Bul júıe kúrdeli matematıkalyq modelder men kópólshemdi esepteýlerdi joǵary dáldikpen oryndaýǵa, aýa raıyn boljaýǵa, sondaı-aq jasandy ıntellekt pen derekterdi tereń taldaý baǵytyndaǵy ǵylymı jáne qoldanbaly jobalardy tıimdi júzege asyrýǵa keń múmkindik beredi.