Qazaqstanda 2025 jyly memlekettik járdemaqylar jáne Memlekettik áleýmettik saqtandyrý qorynan (MÁMS) tólenetin bala týýyna jáne bala 1,5 jasqa tolǵanǵa deıin kútimine baılanysty tólemdermen jalpy 565,7 myń adam qamtylyp, tólemderdiń jıyntyq kólemi 806,8 mlrd teńge boldy, - dep habarlaıdy aqshamnews.kz tilshisi.
Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrliginiń dereginshe, bala týǵan kezdegi járdemaqyny 2025 jyly respýblıkalyq búdjetten 338 myń adam aldy, oǵan jumsalǵan qarjy 61,1 mlrd teńge boldy. Al jeltoqsanda 25,9 myń adamǵa 4,7 mlrd teńge tólengen. Bul tólemge bala týǵan, asyrap alǵan nemese qamqorlyqqa alǵan Qazaqstan azamattary, qandastar jáne elde turaqty turatyn sheteldikter úmitker bola alady.
Eger bala kútimin júzege asyratyn adam mindetti áleýmettik saqtandyrý júıesine qatyspasa, onda týǵan, asyrap alǵan ne qorǵanshylyqqa alǵan balalary bar (basqa ata-ananyń otbasynda esepte turmasa), sondaı-aq ógeı balalary bar otbasylardyń 1,5 jasqa deıingi bala kútimi boıynsha járdemaqy alýǵa quqyǵy bar. Esepti kezeńde bul járdemaqymen orta eseppen 125,3 myń adam qamtylyp, tólem kólemi 44 mlrd teńgeni qurady. Jeltoqsanda 128,9 myń adamǵa 3,8 mlrd teńge tólengen.
Mınıstrlik memlekettik járdemaqylardyń mólsheri jyl saıyn respýblıkalyq búdjet týraly zańmen bekitiletin aılyq eseptik kórsetkishke (AEK) baılanysty belgilenetinin atap ótti.
2025 jyly bala týýyna beriletin járdemaqy mólsheri:
-
1, 2, 3-balaǵa – 38,0 AEK (149 416 tg)
-
4 jáne odan keıingi balaǵa – 63,0 AEK (247 716 tg)
Bala 1,5 jasqa tolǵanǵa deıin kútimine baılanysty aı saıynǵy járdemaqy:
-
1-balaǵa – 5,76 AEK (22 648 tg)
-
2-balaǵa – 6,81 AEK (26 777 tg)
-
3-balaǵa – 7,85 AEK (30 866 tg)
-
4 jáne odan keıingi balaǵa – 8,90 AEK (34 995 tg)
Budan bólek, jumys isteıtin azamattarǵa júktilik pen bosanýǵa (nemese jańa týǵan balany asyrap alýǵa) baılanysty tabysynan aıyrylǵan jaǵdaıda MÁSQ-tan birjolǵy áleýmettik tólem taǵaıyndalady. Onyń kólemi eńbekke jaramsyzdyq paraǵy berilgenge deıingi sońǵy 12 aıdaǵy ortasha aılyq tabysqa jáne demalys kúnderiniń sanyna táýeldi.
2025 jyly bul birjolǵy tólemdi 200,8 myń adam alyp, jalpy soma 276,2 mlrd teńgeni qurady. Jeltoqsanda 17,1 myń adamǵa 16,3 mlrd teńge tólengen. Ortasha tólem mólsheri 1 415 135 teńge bolǵan.
Sonymen qatar MÁSQ-tan bala 1,5 jasqa tolǵanǵa deıin kútimine baılanysty tabysynan aıyrylý jaǵdaıy boıynsha aı saıynǵy áleýmettik tólem mindetti áleýmettik saqtandyrý júıesine qatysýshylarǵa balanyń týǵan kúninen bastap beriledi. Bul tólem sońǵy 2 jyldaǵy áleýmettik aýdarymdar júrgizilgen ortasha aılyq tabystyń 40%-yna teń. Eger egiz nemese odan kóp bala týsa, tólem ár balaǵa jeke esepteledi.
2025 jyly atalǵan aı saıynǵy áleýmettik tólem 239,6 myń adamǵa taǵaıyndalyp, jalpy kólemi 425,5 mlrd teńgeni qurady. Jeltoqsanda 16,4 myń alýshyǵa berilgen tólem somasy 33,1 mlrd teńge bolǵan. Ortasha aılyq tólem mólsheri 85 993 teńgeni qurady.