Qalqansha bezí qaterlí ísígí - qazírgí endokrınologıyadaǵy ózektí taqyryptardyń bírí. Keıíngí jyldary būl derttíń taraluy turaly derekter ártúrlí bolǵanymen, erte dıagnostıkanyń jetíluí aurudy der kezínde anyqtauǵa múmkíndík beredí. Endokrınolog dáríger Aıym Qūmarqyzy qalqansha bezí obyrynyń negízgí sebepterí, aldyn alu joldary jáne halyq arasynda jıí taraǵan qate túsíníkter turaly mańyzdy aqparattaryn bólístí. Tolyǵyraq Aqshamnews.kz tílshísíníń materıalynda.
Radıatsıya men genetıka - negízgí qauíp faktorlary
Aıym Qūmarqyzy qalqansha bezí ísígíníń eń jıí taralu faktorlarynyń bírín - radıatsıya men genetıka dep atady. Ásírese radıatsıyalyq apat bolǵan aımaqtarda būl auru jıí kezdesedí eken.
"Chernobyl apaty nemese yadrolyq synaq aımaqtarynda ómír súrgen azamattardyń arasynda būl dıagnoz jıí kezdesetíní ǵylymı túrde dáleldengen. Sonymen qatar ıod tapshylyǵy bar óńírlerde de qalqansha bezínde mutatsıyalyq ózgeríster tírkeluí múmkín. Genetıkalyq beıímdílík - medullyarly obyrdyń negízgí sebepteríníń bírí. Mūndaı tūqym qualaıtyn sındromy bar adamdarǵa arnaıy genetıkalyq testten ótu míndettí. Jalpy populyatsıyada UDZ skrınıng, gormondyq tekseru jáne kúmándí túıínderdí uaqytyly bıopsıyalau - erte anyqtaudyń senímdí joly" deıdí dáríger.
"Būl keseldíń bastapqy belgílerí alǵashynda baıqalmaıdy"
Endokrınolog qauíptísí - būl aurudyń bastapqyda baıqalmaıtynyn aıtty.
"Qalqansha bezí qaterlí ísígíníń belgílerí bastapqyda baıqalmaıdy. Keıbír nauqastarda moıyn tūsynda tyǵyz túıín baıqaluy múmkín. Sonymen qatar dauystyń qarlyǵuy, jūtynu qıyndyǵy nemese moıyn lımfa túıínderíníń úlkeyuí de mańyzdy belgílerdíń bírí. Aldyn alu úshín radıatsıyamen baılanystan aulaq bolu, ıod tapshylyǵynyń aldyn alu jáne jyl saıyn UDZ-dan ótíp tūru ūsynylady. Genetıkalyq qauíp toptary míndettí túrde dáríger baqylauynda boluǵa tıís" dedí ol.
Moıynǵa átír sebu - qaterlí ísíkke ákeletíní ras pa?
Áleumettík jelíden "átírdí moıynǵa sebu - qalqansha bezí qaterlí ísígíne ákelíp soǵady" degen aqparatty kezdestírdík. Būl qanshalyqty shyndyqqa janasatyny jaıly endokrınolog jauap berdí.
"Keıíngí uaqytta "moıynǵa átír sebu qalqansha bezí obyryna ákeledí" degen qaueset jıí taralyp jatyr. Ǵylymı derekterde átírdíń tura kantserogendík áserí dáleldenbegen. Degenmen keıbír parfyum ónímderíníń qūramynda formaldegıd syndy zattar kezdesuí múmkín. Bíraq olardyń kontsentratsıyasy qauíptí deńgeıde emes. Sondyqtan hosh ıístí zattardy teríge emes, kıímge nemese bílektíń íshkí jaǵyna sepken dūrys" deıdí maman.
Endokrınolog taǵy bír mıf - "qalqansha bezíndegí túıín obyrdyń belgísí" degen jańsaq píkír ekenín aıtty. Shyn mánínde túıínderdíń basym bólígí - qatersíz túzílíster. Sondaı-aq, ıodty shamadan tys tūtynu qaterlí ísíktíń aldyn almaıdy, kerísínshe bezdíń jūmysyna zıyan tıgízuí múmkín.
Stress pen ómír saltynyń áserí
Sonymen qatar, stress pen shekten tys uaıymnyń qaterlí ísíkke áser etetíní ras pa?
"Keıbír adamdar stress - qaterlí ísíktíń basty sebebí dep oılaıdy. Degenmen medıtsınalyq tūrǵydan sozylmaly kúızelístíń qaterlí ísíkke tura áserí naqty dáleldenbegen. Bíraq ūzaqqa sozylǵan psıhoemotsıyalyq shıelenís aǵzanyń ımmunıtetín álsíretíp, gormondyq balansty būzuy yqtımal. Sondyqtan salauatty ómír saltyn ūstanu, dūrys tamaqtanu, júıelí ūıqy men kúızelístí basqaru jalpy densaulyq úshín mańyzdy. Qalqansha bezí de mūndaı kútímnen ūtady" deıdí Aıym Qūmarqyzy.
Qalqansha bezí qaterlí ísígí dūrys aldyn alu, uaqytyly dıagnostıka jáne ǵylymı negízdelgen málímetterge senudíń arqasynda tıímdí emdeledí. Aıym Qūmarqyzynyń aıtuynsha, óz betínshe emdeluden aulaq bolyp, kásíbı dáríger keńesíne júgíngen dūrys.