ماركەتپلەيستەر مەرەكە قارساڭىندا كەزەككە تۇرماي، جول جۇرمەي جانە ارتىق ابىگەرگە تۇسپەي، بارشاعا، اسىرەسە وڭىرلەر تۇرعىندارىنا جاعا جىلعا دايىندالۋعا مۇمكىندىك بەرەدى، - دەپ حابارلايدى Aqshamnews.kz.
قازاقستاندا جاڭا جىلعا دايىندىق ونلاين فورماتقا اۋىسۋدا: ءاربىر ءۇشىنشى قازاقستاندىق ءۇشىن ماركەتپلەيستەر سىيلىق ىزدەۋدىڭ جانە ۋاقىتتى ۇنەمدەۋدىڭ نەگىزگى قۇرالىنا اينالدى. بۇل ءۇردىس اسىرەسە وڭىرلەردە ايقىن بايقالادى — تۇرعىنداردىڭ 42%-ى وفلاين-دۇكەندەردەگى تاۋار اسسورتيمەنتى شەكتەۋلى بولعاندىقتان، ونلاين پلاتفورمالاردى پايدالانادى. مۇنداي دەرەكتەردى رەسپۋبليكا تۇرعىندارىنىڭ مەرەكە الدىنداعى تۇتىنۋشىلىق ادەتتەرىن انىقتاۋع ارنالعان Ozon.kz زەرتتەۋى كورسەتتى. زەرتتەۋ ناتيجەلەرىنە سايكەس، بۇگىندە ماركەتپلەيستەر قازاقستاندىقتار ءۇشىن جاي عانا بالاما ساۋدا ارناسى ەمەس، كۇندەلىكتى تۇرمىستىق مىندەتتەردى جەڭىلدەتىپ، جەلتوقسانداعى قاربالاس كەزەڭدە كۇيزەلىس دەڭگەيىن تومەندەتۋگە كومەكتەسەتىن ءتيىمدى قۇرالعا اينالىپ وتىر.
قازاقستاندىقتاردىڭ باسىم بولىگى جاڭا جىلدىق سىيلىقتاردى تاڭداۋدى جەلتوقسان ايىنا قالدىرادى
قازاقستاندىقتار ءۇشىن جاڭا جىلدىق كوڭىل كۇي ءداستۇرلى تۇردە قاراپايىم ءارى تانىس نىشانداردان باستاۋ الادى: كوشەلەردى جارقىراتا بەزەندىرگەن شامدار، ساندەلگەن دۇكەن سورەلەرى مەن العاشقى قار. بۇل كورىنىستەر مەرەكەلىك سەزىمدى وياتىپ قانا قويماي، جاقىن جاندار مەن دوستارعا سىيلىق تاڭداۋدى دا ەسكە سالىپ، جاڭا جىلدىڭ جاقىنداعانىن سەزىندىرەدى.
مەرەكەگە سىيلىق تاڭداۋدىڭ ەڭ قولايلى ۋاقىتى — مەرەكەدەن ەكى–ءۇش اپتا بۇرىن. قازاقستاندىقتاردىڭ شامامەن جارتىسى (45%) ءدال وسى ۋاقىتتا جاڭا جىلعا دايىندىققا كىرىسەدى. ءبىر–ەكى اي بۇرىن الدىن الا جوسپارلاپ ساتىپ الۋ تەك ازشىلىققا ءتان (15%)، الايدا ايەل ادامدار اراسىندا بۇل كورسەتكىش ەرلەرگە قاراعاندا ءجيى كەزدەسەدى — 20% جانە 11%. وسىنداي كەزدە اسىرەسە ۋاقىتتى ۇنەمدەۋگە جانە اسىعىسسىز ساتىپ الۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ساۋدا فورماتتارىنا سۇرانىستى ارتتىرادى.
قازاقستاندا وتباسىلىق داستۇرلەردىڭ ءرولى كورپوراتيۆتىك مەرەكەلەرگە قاراعاندا الدەقايدا باسىم
قازاقستاندىق وتباسىلاردا سىيلىق الماسۋ ءداستۇرى ءالى دە ساقتالعان: ولاردىڭ شامامەن جارتىسى (48%) بارلىق باستى مەرەكەلەردە سىيلىق بەرەدى. ال ءار بەسىنشى وتباسى (21%) سىيلىقتاردى تەك بالالارعا عانا ارناسا، تاعى 19% رەسپوندەنت سىيلىقتاردى ناقتى مەرەكەلىك كۇندەرگە بايلاماي، قالاعان كەزدە بەرەدى. مۇلدە سىيلىق بەرمەۋ سيرەك كەزدەسەدى — ونى تەك 7% رەسپوندەنت تاڭداعان.
قازاقستاندا كورپوراتيۆتىك جاڭا جىلدىق داستۇرلەر الدەقايدا سيرەك بايقالادى جانە كوبىنەسە جەكە باستاماعا تاۋەلدى. شامامەن ءار ءۇشىنشى قىزمەتكەر (29%) ارىپتەستەرىنە مۇلدە سىيلىق بەرمەيدى، ال ءار ءتورتىنشىسى (26%) شاعىن ۇجىم ىشىندە سىيلىق الماسادى. «قۇپيا سانتا» فورماتى نەگىزىنەن جاستار اراسىندا تانىمال — وعان 17% رەسپوندەنت قاتىسقان، ايەلدەر اراسىندا بۇل فورمات ەرلەرگە قاراعاندا ەكى ەسە ءجيى كەزدەسەدى (23% جانە 11%). ال كومپانيالاردىڭ 17%-ى بارلىق قىزمەتكەرلەرگە كوبىنەسە سەرتيفيكاتتار نەمەسە كىتاپتار تۇرىندە بىردەي سىيلىق بەرەدى.
قازاقستاندىقتاردىڭ كورپوراتيۆتىك كەشتەرگە دە كوزقاراسى ءارتۇرلى. شامامەن جارتىسى (45%) مۇنداي شارالاردى ۇناتىپ، الدىن الا دايىندالىپ، كەشكى وبرازىن ويلاستىرادى. ال ءار ءۇشىنشى ادام (34%)، اسىرەسە ايەلدەر (40%)، بۇل ۋاقىتتى ۇيدە تىنىشتىقتا وتكىزگەندى ءجون كورەدى. تاعى 16% رەسپوندەنتتەر كورپوراتيۆكە تەك ءدامدى اس پەن فۋرشەت ءۇشىن باراتىنىن مويىندايدى.
ماركەتپلەيستەر - جاڭا جىلدىق سىيلىقتى ساتىپ الۋدا سەنىمدى كومەكشىلەر
ەل تۇرعىندارىنىڭ ءار ءۇشىنشىسى (30%) ءۇشىن ماركەتپلەيستەر ەرەكشە سىيلىق ىزدەۋدىڭ نەگىزگى ورنى ءارى شوپينگكە كەتەتىن ۋاقىتتى ۇنەمدەۋدىڭ تاسىلىنە اينالعان. ال تەك وفلاين-دۇكەندەردە ساتىپ الۋ ازشىلىقتىڭ تاڭداۋى بولىپ قالىپ وتىر — 19%.
ونلاين-شوپينگ بارعان سايىن تەك تەحنيكالىق قاجەتتىلىك ەمەس، مەرەكەلىك كوڭىل-كۇيدىڭ ءبىر بولىگى رەتىندە قابىلدانادى. كەيبىرەۋلەر ءۇشىن باستىسى — جىلدام جەتكىزۋ مەن ىڭعايلىلىق (38%)، ال باسقالارى ءۇشىن — «ەرەكشە» سىيلىقتى ىزدەۋ جانە تاڭداۋ پروسەسى، اسىرەسە ايەلدەر اراسىندا (38%). ءار بەسىنشى قازاقستاندىق تاپسىرىستى قاداعالاي الۋ مۇمكىندىگى جاعدايدى باقىلاۋدا ۇستاۋعا جانە جەلتوقسانداعى قاربالاستاعى ۋايىمدى ازايتۋعا كومەكتەسەتىنىن ايتادى.
ونلاين-شوپينگكە دەگەن قىزىعۋشىلىعىن تۇسىندىرگەن رەسپوندەنتتەردىڭ جارتىسىنان كوبى (68%) ماركەتپلەيستەردىڭ دۇكەن ارالاپ جۇرمەي-اق ۋاقىتتى ۇنەمدەۋگە مۇمكىندىك بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى. 62%-ى پلاتفورمالاردى سىيلىق يدەيالارىن تابۋدا تاپتىرماس كومەكشى رەتىندە باعالادى: ياعني، ونلاين-ساۋدا سايتتارى ولاردىڭ جەكە اسسيستەنتى سياقتى قىزمەت اتقارادى. ال 60% قاتىسۋشى ءوز قالاسىندا جوق ەرەكشە تاۋارلاردى ءدال وسى پلاتفورمالاردان تابۋعا مۇمكىندىك العانىن ايتتى.
بۇل فاكتور اسىرەسە الماتى مەن استانادان تىس وڭىرلەردە ايقىن بايقالادى، سوندىقتان ماركەتپلەيستەردىڭ ءرولى وڭىرلەردە ەرەكشە ماڭىزدى. ءوڭىر تۇرعىندارىنىڭ شامامەن جارتىسى (42%) جەرگىلىكتى دۇكەندەردەگى تاۋار اسسورتيمەنتىنىڭ شەكتەۋلىگىنەن ونلاين-پلاتفورمالاردى پايدالانادى. ال ەلىمىزدىڭ ەكى استاناسىندا بۇل كورسەتكىش تەك ءار بەسىنشى ادامعا عانا قاتىستى.
وسىنداي جاعدايدا ونلاين-شوپينگ وڭىردەگى قازاقستاندىقتار ءۇشىن تەك ىڭعايلى ساتىپ الۋ فورماتى عانا ەمەس، ءىرى قالاعا بارماي-اق ءارتۇرلى جانە ساپالى تاۋار اسسورتيمەنتىنە قول جەتكىزۋدىڭ ءتيىمدى جولىنا اينالادى.
ساپا، باعا جانە پىكىرلەر: قازاقستاندا جاڭا جىلدىق سىيلىق تاڭداۋعا اسەر ەتەتىن فاكتورلار
سىيلىق تاڭداعاندا قازاقستاندىقتار راسيونالدىق پەن ەموسيا اراسىنداعى تەپە-تەڭدىكتى ساقتاۋعا تىرىسادى. ءار ءۇشىنشى رەسپوندەنت (33%) ەڭ الدىمەن تاۋاردىڭ قۇرامى مەن ساپاسىنا نازار اۋدارادى، ال شامامەن سونداي-اق 30% ساتىپ الۋ كەزىندە باعاعا ءمان بەرەدى.
قازاقستاندىقتار ءۇشىن بيۋدجەت جوسپارلاۋ دا وتە ماڭىزدى. شامامەن ءار ءۇشىنشى ادام (34%) بارلىق سىيلىقتارعا 5–20 مىڭ تەڭگە جۇمسايدى، ال ءار بەسىنشى رەسپوندەنت — 30 مىڭ تەڭگەگە دەيىن. ءبىر سىيلىققا جۇمسالاتىن وڭتايلى سوما 40% قاتىسۋشى ءۇشىن 5 مىڭ تەڭگەدەن اسپايدى، ال 42% جەكە سىيلىققا 5–20 مىڭ تەڭگە ارالىعىندا اقشا بولۋگە دايىن.
ەل تۇرعىندارىنىڭ جارتىسىنان كوبىسى (57%) ساتىپ الماس بۇرىن پىكىرلەردى مۇقيات وقيدى، 45% باعالاردى سالىستىرادى، 34% تەگىن جەتكىزۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرادى، ال 23% كەشبەك پايدالانادى. ماركەتپلەيستەر بۇل تۇرعىدا ساتىپ الۋشىلار ءۇشىن ايتارلىقتاي ىڭعايلىلىق بەرەدى — بارلىق وسى فۋنكسيالار پلاتفورمالاردا قولجەتىمدى ءارى جەڭىل قولدانۋعا ارنالعان.
ماركەتپلەيستەر: مەرەكەگە اسىعىسسىز دايىندىقتىڭ سەنىمدى كومەكشىسى
قازاقستاندىقتار ونلاين-شوپينگتىڭ ارتىقشىلىقتارىن جاقسى باعالايدى. رەسپوندەنتتەردىڭ جارتىسىنا جۋىعى (46%) ماركەتپلەيستەر بولماسا، جاڭا جىلعا دايىندىققا الدەقايدا كوپ ۋاقىت پەن كۇش كەتەر ەدى دەپ ەسەپتەيدى، ال 67% ونلاين-پلاتفورمالار ەڭ كۇردەلى ءسات — سىيلىق ىزدەۋ مەن تاڭداۋ پروسەسىن ايتارلىقتاي جەڭىلدەتەدى دەپ سانايدى.
وسىنىڭ ارقاسىندا قازاقستاندا جاڭا جىلعا دايىندىق بارعان سايىن سابىرلى ءارى جوسپارلى پروسەسسكە اينالىپ وتىر. ونلاين-شوپينگ بيۋدجەتتى الدىن الا ەسەپتەۋگە، سىيلىقتاردى اسىقپاي تاڭداۋعا جانە جەلتوقساننىڭ قاربالاسىن جەڭىلدەتۋگە مۇمكىندىك بەرىپ، ءىرى قالالاردىڭ دا، شاعىن قالالاردىڭ دا تۇرعىندارى ءۇشىن ءداستۇرلى دۇكەندەرگە ىڭعايلى جانە پراكتيكالىق بالاماعا اينالادى.
زەرتتەۋ Ozon.kz كومپانياسى تاراپىنان 2025 جىلعى قاراشادا جۇرگىزىلدى. ساۋالناماعا قازاقستاننىڭ ءارتۇرلى وڭىرلەرىنەن 600-دەن استام تۇرعىن قاتىستى.
Ozon قازاقستان - الماتىدا شتاب-پاتەرى ورنالاسقان مۋلتيكاتەگوريالى ماركەتپلەيس. 2021 جىلدان بەرى كومپانيا قازاقستانداعى ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋعا ينۆەستيسيا سالىپ كەلەدى جانە رەسپۋبليكاداعى ينتەرنەت-ساۋدا سالاسىنىڭ الەۋمەتتىك ماڭىزدى بەس كومپانياسىنىڭ قاتارىنا كىرەدى. Ozon.kz پلاتفورماسىندا كىتاپتار مەن كيىمنەن باستاپ ازىق-تۇلىك پەن تۇرمىستىق تەحنيكاعا دەيىن 370 ميلليوننان استام تاۋار ۇسىنىلعان، ولار جىلدام ءارى تەگىن جەتكىزىلەدى. ماركەتپلەيستە بيزنەسىن دامىتاتىن 80 مىڭنان استام جەرگىلىكتى ساتۋشى بار، ال بەلسەندى ساتىپ الۋشىلار سانى 700 مىڭنان استى. كومپانيا رەسپۋبليكادا توعىز لوگيستيكالىق ورتالىقتى باسقارادى جانە تاپسىرىستاردى جەتكىزۋ پۋنكتتەرىن دامىتۋىن جالعاستىرۋدا.