2026 جىلعى 4 اقپاندا استانا قالاسىندا وفلاين جانە ونلاين فورماتتا
قازاقستاننىڭ «بايتاق» جاسىلدار پارتياسىنىڭ ءتوراعاسى ا. امىرتايەۆتىڭ
توراعالىعىمەن پارتيانىڭ ساياسي كەڭەسىنىڭ كەڭەيتىلگەن پلەنارلىق وتىرىسى
ءوتتى.
ءىس-شاراعا پارتيا فيليالدارىنىڭ جەتەكشىلەرى، ءماسليحات دەپۋتاتتارى،
ساراپشىلار جانە بەلگىلى قوعام قايراتكەرلەرى قاتىسىپ، قازاقستان رەسپۋبليكاسى
كونستيتۋسياسىنىڭ جاڭا جوباسى تالقىلاندى. تالقىلاۋ بارىسىندا
مەملەكەتتىڭ ينستيتۋسيونالدىق دامۋى، ادام قۇقىقتارىنىڭ باسىمدىعى،
قورشاعان ورتانى قورعاۋ، ەكولوگيالىق قاۋىپسىزدىك جانە «جاسىل» ەكونوميكانى
ستراتەگيالىق دامىتۋ ماسەلەلەرىنە ەرەكشە نازار اۋدارىلدى.
ءوز بايانداماسىندا ازاماتحان امىرتايەۆ مەملەكەت باسشىسى قاسىمجومارت توقايەۆتىڭ باستاماسىمەن جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان كونستيتۋسيالىق
رەفورمانىڭ ساياسي العىشارتتارىنا توقتالىپ، ونىڭ زاڭ شىعارۋ ۇدەرىسىنىڭ
تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا، بيلىك ورگاندارىنىڭ دەربەس ءارى ناقتى جاۋاپكەرشىلىگىن
كۇشەيتۋگە جانە مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىنىڭ ورنىقتىلىعىن نىعايتۋعا
باعىتتالعانىن اتاپ ءوتتى. سونداي-اق كونستيتۋسيالىق رەفورما جونىندەگى
كوميسسيا جۇمىسىنىڭ كەڭ قوعامدىق قاتىسۋمەن ءوتىپ جاتقانى، e-Otinish
پلاتفورماسى ارقىلى مىڭنان استام ۇسىنىس تۇسكەنى ايتىلدى.
پارتيا ءتوراعاسى جاڭا كونستيتۋسيا جوباسىندا ەكولوگيا مەن ادام
دەنساۋلىعى اراسىنداعى بايلانىستىڭ تۇڭعىش رەت نەگىزگى زاڭ دەڭگەيىندە ايقىن
ءارى كۇشەيتىلگەن تۇردە بەكىتىلىپ وتىرعانىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى. ونىڭ ايتۋىنشا،
تازا اۋا، تازا سۋ جانە ءقاۋىپسىز قورشاعان ورتا ازاماتتاردىڭ ءومىر ساپاسىن
ايقىندايتىن باستى فاكتورلار بولىپ تابىلادى جانە مەملەكەتتىڭ بولاشاق
ۇرپاق الدىنداعى تىكەلەي جاۋاپكەرشىلىگى بولۋى ءتيىس. وسىعان بايلانىستى
«بايتاق» پارتياسى كونستيتۋسيانىڭ 8-بابىندا «ەكولوگيا جانە ادام
دەنساۋلىعى» ۇعىمىن مەملەكەتتىڭ بازالىق قۇندىلىعى رەتىندە جەكە تارماقپەن
بەكىتۋدى ۇسىندى.
كەڭەيتىلگەن وتىرىس بارىسىندا پارتيانىڭ اتقارۋشى حاتشىسى بەكبەرگەن
كەرەي «كونستيتۋسيا: ەكولوگيا مەن دامۋ اراسىنداعى تەپە-تەڭدىك» تاقىرىبىندا
بايانداما جاساپ، جاڭا كونستيتۋسيا ەكولوگيانى مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ
جەكەلەگەن باعىتى رەتىندە ەمەس، قوعامدىق دامۋدىڭ قۇندىلىقتىق نەگىزى رەتىندە
ايقىندايتىنىن اتاپ ءوتتى. الماتى قالالىق فيليالىنىڭ ءتوراعاسى الما
قاراش قىزى «ادامعا باعدارلانعان مەملەكەت مودەلى» تاقىرىبىنداعى سوزىندە
جاڭا كونستيتۋسيا جوباسىندا ادام، ونىڭ ءومىرى، قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارى
مەملەكەتتىڭ ەڭ جوعارى قۇندىلىعى رەتىندە بەكىتىلگەنىن اتاپ ءوتتى. ال پارتيا
ءتوراعاسىنىڭ كەڭەسشىسى مۇرات تاشيبايەۆ «قازاقستانداعى كونستيتۋسيالىق
رەفورمانىڭ حالىقارالىق-قۇقىقتىق اسپەكتىلەرى» تاقىرىبىندا بايانداما
جاساپ، جاڭا كونستيتۋسيانى قابىلداۋ قازاقستان حالقىنىڭ ءوزىن-وزى انىقتاۋ
قۇقىعىن جۇزەگە اسىرۋدىڭ زاڭدى نىسانى ەكەنىن ايتتى. سونىمەن قاتار،
كونستيتۋسيالىق رەفورمانىڭ حالىقارالىق مىندەتتەمەلەردى ورىنداۋعا، ادام
قۇقىقتارىن قورعاۋ تەتىكتەرىن كۇشەيتۋگە، سوت جۇيەسىنىڭ تاۋەلسىزدىگىن نىعايتۋعا
جانە ازاماتتاردىڭ مەملەكەتتىك باسقارۋعا قاتىسۋىن كەڭەيتۋگە باعىتتالعانى
اتاپ ءوتىلدى.
ساياسي كەڭەس مۇشەسى، جاس تاريحشى شىڭعىس ۇسەنقۇل جاستار اتىنان ءسوز
سويلەپ، كونستيتۋسيا جوباسىندا ۇلى دالانىڭ مىڭجىلدىق مەملەكەتتىلىك
داستۇرىنە سىلتەمە جاسالۋىنىڭ ماڭىزىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ ايتۋىنشا، «ۇلى دالا»
ۇعىمى ەۋرازيا كەڭىستىگىندە قالىپتاسقان مەملەكەتتىلىك، قۇقىقتىق جۇيە جانە
ساياسي مادەنيەتتىڭ تاريحي ساباقتاستىعىن بىلدىرەدى.
باستاۋىش پارتيا ۇيىمىنىڭ باسشىسى سەرگەي كاچانوۆ قازاقستان
رەسپۋبليكاسى كونستيتۋسياسىنىڭ جاڭا جوباسىن تولىق قولدايتىنىن ءبىلدىرىپ،
پارتيا تاراپىنان وڭىرلىك جانە باستاۋىش دەڭگەيدە ءتۇسىندىرۋ جانە اقپاراتتىق
جۇمىستاردى جۇيەلى تۇردە جۇرگىزۋگە دايىن ەكەنىن، ازاماتتاردى قوعامدىق
تالقىلاۋعا بەلسەندى تارتۋدىڭ ماڭىزىن اتاپ ءوتتى.
وتىرىس قورىتىندىسى بويىنشا قازاقستاننىڭ «بايتاق» جاسىلدار
پارتياسى قازاقستان رەسپۋبليكاسى كونستيتۋسياسىنىڭ جاڭا جوباسىن ادامعا
باعدارلانعان، ەكولوگيالىق جاۋاپتى جانە ينستيتۋسيونالدىق تۇرعىدان
نەگىزدەلگەن قۇجات رەتىندە تولىق قولدايتىنىن مالىمدەدى. پارتيا الداعى
ۋاقىتتا دا كونستيتۋسيا جوباسىن قوعامدىق تالقىلاۋعا بەلسەندى قاتىسىپ،
وڭىرلەردە ءتۇسىندىرۋ جانە اقپاراتتىق جۇمىستاردى جۇيەلى تۇردە جالعاستىرادى.