الماتى قالاسىنىڭ اكىمى دارحان ساتىبالدى جۇمىس ساپارى بارىسىندا ينجەنەرلىك جەلىلەردىڭ قۇرىلىسى مەن قايتا جاڭعىرتۋ جۇرگىزىلىپ جاتقان كوممۋنالدىق ينفراقۇرىلىم نىساندارىن ارالادى.
«دوستىق» شاعىناۋدانىندا اۋەزوۆ اۋدانى اكىمدىگىنىڭ تاپسىرىسى بويىنشا اۋىزسۋ جانە كارىز جەلىلەرىن سالۋ جوباسى جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. جوبا اياسىندا ۇزىندىعى 15،7 شاقىرىم ينجەنەرلىك جەلى جۇرگىزىلەدى، ونىڭ ىشىندە 1،1 شاقىرىمى – سۋ قۇبىرى، 14،6 شاقىرىمى – كارىز جۇيەسى. ناتيجەسىندە 800 ءۇي، شامامەن 3،5 مىڭ تۇرعىن قامتىلادى. قازىرگى تاڭدا 1 شاقىرىم سۋ قۇبىرى مەن 8،5 شاقىرىم كارىز جەلىسى تارتىلدى، بۇل جالپى جۇمىستىڭ 75 پايىزىن قۇرايدى.
«جۇمىستى قىسقا مەرزىمدە، قىستى كۇتپەي اياقتاۋ قاجەت. بۇل ماسەلە مەنىڭ كۇندەلىكتى باقىلاۋىمدا. ەڭ باستىسى – قاۋىپسىزدىك، ساپا جانە ۋاقىت. تۇرعىندارعا دا بارلىق مالىمەت ءتۇسىندىرىلىپ وتىرۋى كەرەك. كەلىسىمشارت كەلەسى جىلدىڭ اقپانىنا دەيىن جاسالعانىمەن، ءبىز مەرزىمدى ەكى ەسە قىسقارتىپ، قازان ايىنىڭ سوڭىنا دەيىن اياقتاۋدى تاپسىردىق»، – دەدى اكىم.
المالى اۋدانىندا قالا اكىمى جامبىل – جاروكوۆ – ايمانوۆ – قابانباي باتىر كوشەلەرىنىڭ اۋماعىنداعى جىلۋ جەلىلەرىن قايتا جاڭعىرتۋ جۇمىستارىمەن تانىستى. جەلىلەر اپاتتى جاعدايدا دەپ تانىلعان، توزۋ دەڭگەيى – 100%. جوبانىڭ تاپسىرىس بەرۋشىسى – «الماتى جىلۋ جەلىلەرى» ج ش س. قايتا جاڭعىرتىلاتىن جەلىنىڭ ۇزىندىعى – 583 مەتر. جۇمىستاردى اياقتاۋ 2025 جىلدىڭ قىركۇيەگىنە جوسپارلانعان. قازىرگى تاڭدا جۇمىستار سوڭعى كەزەڭدە. اكىم جۇمىستار اياقتالعاننان كەيىن بارلىق قازىلعان اۋماقتى قالپىنا كەلتىرىپ، ساپالى اباتتاندىرۋ جۇرگىزۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى.
بوستاندىق اۋدانىندا دارحان ساتىبالدى مىڭبايەۆ كوشەسىندە (جاروكوۆ كوشەسىنەن تۇركەبايەۆ كوشەسىنە دەيىن) جۇرگىزىلىپ جاتقان سۋ قۇبىرىنىڭ رەكونسترۋكسياسىمەن تانىستى. جوبانى «الماتى سۋ» شجق مكك جۇزەگە اسىرۋدا.
ءبىرىنشى كەزەڭدە ۇزىندىعى 1 083 مەتر بولاتىن سۋ قۇبىرى اۋىستىرىلۋدا. بۇگىنگى كۇنگە دەيىن 124 مەتر قۇبىر تارتىلدى. جۇمىستاردى اياقتاۋ 2025 جىلدىڭ قاراشاسىنا جوسپارلانعان. اكىم جۇمىستى كۇشەيتىپ، جەدەلدەتۋدى تاپسىردى.
ەكىنشى كەزەڭدە 1 790 مەتر سۋ قۇبىرى اۋىستىرىلىپ، 33 قۇدىق ورناتىلادى. ءقازىردىڭ وزىندە 1 شاقىرىم قۇبىر توسەلىپ، 14 قۇدىق ورناتىلدى. جوبا 2025 جىلدىڭ جەلتوقسانىندا تولىق اياقتالادى. بۇل جۇمىستار اپاتتىق جاعدايلاردى ازايتىپ، بوستاندىق اۋدانى تۇرعىندارىن ۇزدىكسىز اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
ساپاردىڭ سوڭعى نىسانى – بوستاندىق اۋدانىنداعى تك 4-2 جىلۋ تورابى مەن «الماگۇل-وڭتۇستىك» سورعى ستانسياسىنىڭ اراسىنداعى جىلۋ جەلىلەرىن قايتا جاڭعىرتۋ بولدى. جوبانىڭ تاپسىرىس بەرۋشىسى – الماتى قالاسىنىڭ ەنەرگەتيكا جانە سۋمەن جابدىقتاۋ باسقارماسى. جەلىنىڭ جالپى ۇزىندىعى – 1،2 شاقىرىم، ونىڭ ىشىندە 0،6 شاقىرىمى بيىل جاڭارتىلادى.
بۇل جىلۋ تراسساسى 1976 جىلى پايدالانۋعا بەرىلگەن. ول 150-دەن استام كوپقاباتتى ءۇيدى، سونداي-اق ءبىلىم بەرۋ، دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە الەۋمەتتىك نىسانداردى جىلۋمەن جانە ىستىق سۋمەن قامتاماسىز ەتەدى. تەكسەرۋ قورىتىندىسى بويىنشا جەلىلەر تولىق توزعان دەپ تانىلىپ، اۋىستىرۋدى قاجەت ەتەدى.
«ەڭ باستىسى – مەردىگەرلەر ساپانى قاتاڭ ساقتاۋى ءتيىس. مەرزىم ناقتى بەلگىلەنگەن، جۇمىستار ۋاقىتىندا اياقتالۋى قاجەت»، – دەپ تۇيىندەدى دارحان ساتىبالدى.
ايتا كەتەيىك، بارلىق نىسان قالا اكىمىنىڭ ەرەكشە باقىلاۋىندا. جوبالاردىڭ جۇزەگە اسۋى تۇرعىنداردى ساپالى اۋىز سۋمەن، كارىزبەن جانە جىلۋمەن قامتاماسىز ەتىپ، حالىقتىڭ تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرادى.