ءماجىلىس دەپۋتاتى ءمۋتالى ءابۋتالىپ جاساندى ينتەللەكت جانە سيفرلىق دامۋ ءمينيسترى جاسلان مادييەۆكە دەپۋتاتتىق ساۋال جولداپ، جاسىرىن باقىلاۋعا ارنالعان تەحنيكالىق قۇرىلعىلاردىڭ زاڭسىز اينالىمى ەلدىڭ ۇلتتىق قاۋىپسىزدىگىنە ەلەۋلى قاتەر ءتوندىرىپ وتىرعانىن مالىمدەدى. بۇل تۋرالى ءماجىلىستىڭ باسپا ءسوز قىزمەتى حابارلادى.
دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا، قازىرگى تاڭدا قازاقستاندا تەحنيكالىق قۇرىلعىلار نارىعى جەتكىلىكتى دەڭگەيدە رەتتەلمەي، باقىلاۋسىز قالىپ وتىر. GPS-ترەكەرلەر، GSM-ماياكتار، شاعىن كامەرالار، دىبىس جازۋ قۇرىلعىلارى سىندى ەلەكتروندى تەحنيكالار ينتەرنەت-پلاتفورمالار ارقىلى ەشقانداي ليسەنزياسىز نەمەسە سەرتيفيكاتسىز ەركىن ساتىلۋدا.
ونىڭ سوزىنشە، مۇنداي قۇرىلعىلار ازاماتتاردى زاڭسىز باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل جەكە ومىرگە قول سۇعۋ، جەكە جانە وتباسىلىق قۇپيانىڭ بۇزىلۋى، دەرەكتەردى زاڭسىز جيناۋ، بوپسالاۋ، قىسىم كورسەتۋ جانە كورپوراتيۆتىك تىڭشىلىق تاۋەكەلدەرىن ارتتىرادى. قازىرگى تاڭدا بانكتىك كارتاسى مەن ينتەرنەتكە قولجەتىمدىلىگى بار كەز كەلگەن ادام جاسىرىن اقپارات جيناۋعا ارنالعان تەحنيكانى وڭاي ساتىپ الا الادى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قىلمىستىق كودەكسىنىڭ 399-بابىندا مۇنداي قۇرىلعىلاردى وندىرۋگە، ساتىپ الۋعا، ساتۋعا جانە پايدالانۋعا تىيىم سالىنعانىنا قاراماستان، ولاردىڭ كەڭ تارالۋى كەشەندى قۇقىقتىق باقىلاۋدان تىس قالىپ وتىر.
سونداي-اق دەپۋتات قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى جۇرگىزگەن رەيدتەر بارىسىندا دىبىس جازعىشى بار قالامدار، تۇرمىستىق زاتتارعا جاسىرىلعان بەينەكامەرالار، كوزىلدىرىك پەن فلەشكا تۇرىندەگى قۇرىلعىلاردىڭ زاڭسىز ساتىلعانى انىقتالعانىن ايتتى. الماتى، تەمىرتاۋ جانە باسقا دا وڭىرلەردە ميني-كامەرالار مەن GSM جۇيەلەرى تاركىلەنىپ، جەكەلەگەن ساتۋشىلار قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلعان. الايدا بۇل شارالار جۇيەلى سيپات الماي، نارىقتىڭ كەدەرگىسىز جۇمىس ىستەۋىنە توسقاۋىل بولا الماي وتىر.
ەرەكشە الاڭداۋشىلىق تۋدىراتىن جايت — سىرت كوزگە زاڭدى ءارى كەڭ تارالعان جاڭا بۋىن قۇرىلعىلاردىڭ جاسىرىن اقپارات جيناۋ فۋنكسياسىنا يە بولۋى. دەپۋتاتتىڭ پىكىرىنشە، مۇنداي تەحنيكانىڭ قاۋىپتىلىگى سىرتقى پىشىنىمەن ەمەس، باعدارلامالىق قامتاماسىز ەتىلۋى مەن قولدانۋ ءتاسىلى ارقىلى انىقتالادى.
سونىمەن قاتار ءمۋتالى ءابۋتالىپ زاماناۋي اۆتوموبيلدەرگە، اسىرەسە سۇرانىسقا يە جۇڭگو وندىرىسىندەگى كولىكتەرگە دە نازار اۋداردى. ونىڭ ايتۋىنشا، بۇل كولىكتەردىڭ ءبىرقاتارى شەتەلدىك سەرۆەرلەر مەن اككاۋنتتار ارقىلى جۇمىس ىستەيدى. سونىڭ سالدارىنان قازاقستان ازاماتتارىنا قاتىستى دەرەكتەر، ونىڭ ىشىندە قوزعالىس مارشرۋتتارى مەن پايدالانۋشى اقپاراتتارى، شەتەلدىك يۋريسديكسيالاردا وڭدەلۋى مۇمكىن. كەيبىر جاعدايلاردا كولىك فۋنكسيالارىنىڭ قاشىقتان شەكتەلۋى نەمەسە اجىراتىلۋى دا تىركەلگەن.
دەپۋتات حالىقارالىق تاجىريبەدە مۇنداي ەلەكترونيكانىڭ قاتاڭ باقىلاۋعا الىناتىنىن اتاپ ءوتتى. وندا مىندەتتى سەرتيفيكاتتاۋ مەن ليسەنزيالاۋ تالاپتارى ەنگىزىلىپ، ازاماتتىق ماقساتتاعى قۇرىلعىلار مەن ارنايى تەحنيكانىڭ ارا-جىگى ناقتى اجىراتىلادى. بۇل ازاماتتاردىڭ جەكە ومىرىنە جاسىرىن قول سۇعىلۋىنىڭ الدىن الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
وسىعان بايلانىستى ءمۋتالى ءابۋتالىپ ۇكىمەتكە ءبىرقاتار ۇسىنىس جولدادى. اتاپ ايتقاندا، ازاماتتاردىڭ جەكە ءومىرى مەن جەكە جانە وتباسىلىق قۇپياعا كونستيتۋسيالىق قۇقىعىن قورعاۋدى قامتاماسىز ەتۋ، جاسىرىن باقىلاۋ قۇرىلعىلارىن ساتۋعا مىندەتتى سەرتيفيكاتتاۋ مەن ليسەنزيالاۋدى ەنگىزۋ، ۋاكىلەتتى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ قاتىسۋىمەن ولاردىڭ اينالىمىن باقىلاۋ تەتىكتەرىن بەلگىلەۋ قاجەت ەكەنىن ايتتى. سونىمەن قاتار ەلىمىزدە ساتىلاتىن جاڭا بۋىن اۆتوموبيلدەرگە قاتىستى دەرەكتەردى وڭدەۋ سەرۆەرلەرىن قازاقستان اۋماعىندا ورنالاستىرۋ جانە ولاردى ۇلتتىق زاڭناماعا سايكەستەندىرۋ ماسەلەسىن قاراستىرۋدى ۇسىندى.
دەپۋتات بۇل باعىتتا كەشەندى قۇقىقتىق جانە باقىلاۋ مەحانيزمىن ازىرلەپ، شۇعىل شارالار قابىلداۋ قاجەتتىگىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى.