Жүктілік кезінде ағзада болатын физиологиялық өзгерістер қандай?
Жүктілік – әйел өміріндегі ерекше кезең, оның денесі айтарлықтай физиологиялық өзгерістерге ұшырайды. Бұл өзгерістер әйелді босануға дайындап қана қоймайды, сонымен қатар оның денесінің барлық жүйесіне әсер етеді. Бұл өзгерістер табиғатта бейімделгіш және көп жағдайда қысқа мерзімді және босанғаннан кейін толығымен жоғалады. Алматы №2 қалалық перинаталдық орталығының акушер-гинекологы Станислав Борисевич жүктілік кезінде әйел денесінде болатын негізгі физиологиялық өзгерістер туралы айтып берді.
Жүктіліктің басынан бастап ананың жүрек-қан тамырлары жүйесі ұрықты қанмен және оттегімен қамтамасыз ету үшін қарқынды жұмыс істей бастайды. Қан көлемі артады, бұл жүрекке жүктеменің өсуіне әкеледі. Әйелдің жүрек соғу жиілігі жоғарылап, қан қысымы өзгеруі мүмкін.
Жүктілік кезіндегі тыныс алу жүйесі қарқынды жұмыс істей бастайды. Тыныс алу жиілігі артады. Бұл ана мен ұрық ағзасының оттегіге деген қажеттілігінің артуына, сондай-ақ құрсақ қуысының едәуір кеңістігін алып жатқан жатыр көлемінің ұлғаюына, диафрагманың тыныс алу қозғалысын шектеуге байланысты.
Жүктілік кезінде болатын гормоналды өзгерістерге байланысты асқазан мен ішектің жұмысында өзгерістер болады. Көптеген әйелде ас қорыту проблемалары, іш қату немесе күйдіргі пайда болады.
Өзгерістер несеп-жыныс жүйесінде де байқалады. Гормондардың әсерінен бүйрек қарқынды жұмыс істей бастайды, айналымдағы сұйықтық көлемі артады. Бұл дәретханаға жиі баруға әкеледі.
Эндокриндік жүйе де айтарлықтай өзгерістерге ұшырайды. Жүктілік кезіндегі әйелдің гормоналды фоны да өзгереді. Прогестерон және эстроген сияқты гормондардың деңгейі жоғарылайды, бұл жүктілікті сақтауға және ұрықтың дамуына ықпал етеді.
Алайда ең маңызды өзгерістер жүкті әйелдің жыныс мүшелерінде болады. Бұл өзгерістер әйелдің жыныстық жүйесін баланы босануға және тамақтандыруға дайындайды.
Жүкті әйелдің жатыры айтарлықтай ұлғаяды. Оның салмағы жүктіліктің басында 50 г-нан жүктіліктің соңында 1200 г-ға дейін артады. Жүктіліктің соңына қарай жатыр қуысының көлемі 500 еседен астам артады!
Жатырдың қанмен қамтамасыз етілуі айтарлықтай артады. Жатыр қабырғаларында бұлшықет талшықтарының саны артады. Жатыр мойны жатыр мойны каналының қуысын бітеп тастайтын қалың шырышпен толтырылады. Фаллопиялық түтіктер мен аналық бездердің мөлшері де ұлғаяды. Аналық бездердің бірінде жүктілікті қолдайтын гормондардың синтезі - "жүктіліктің сары денесі" байқалады.
Сөз соңында Станислав Борисевич әйел денесіндегі физиологиялық өзгерістер кезеңі болашақ ананың денсаулығы мен әл-ауқатына ерекше назар аударуды қажет ететінін баса айтты. Бұл өзгерістерді түсіну дәрігерлер мен жүкті әйелдерге жүктілікті тиімдірек басқаруға және денсаулыққа жағымсыз әсерлерді азайтуға көмектеседі.