Қазақстанда жылжымайтын мүлік нарығында жаңа бастамалар қызу талқылануда. Ұлттық экономика министрлігінің ұсынысымен қолға алынған қолма-қол есеп айырысуға тыйым салу және ҚҚС жеңілдігін алып тастау шаралары құрылыс саласы мен тұрғындар арасында алаңдаушылық тудырып отыр. Бұл өзгерістер нарыққа теріс әсер етуі мүмкін, себебі олар пәтер бағаларының өсуіне, мәмілелердің азаюына және жалпы экономикалық жағдайдың қиындалуына алып келуі ықтимал, деп хабарлайды aqshamnews.kz
Қазіргі таңда Қазақстанда жыл сайын 45-60 мыңдай жылжымайтын мүлік мәмілесі жасалады. Алайда, ҚҚС мөлшерлемесінің көтерілуі және қолма-қол есеп айырысуға тыйым салу, сатып алу-сату мәмілелерінің көлемін айтарлықтай азайтуы мүмкін. Бұл шаралардың нәтижесінде жылжымайтын мүлік нарығының тұрақсыздануы, құрылыс компанияларының қаржылық ауыртпалықтарының артуы және тұтынушылардың баспанаға қолжетімділігінің төмендеуі байқалуы мүмкін.
Сарапшылардың айтуынша, қолма-қол есеп айырысуға тыйым салу тек «көлеңкелі экономика» айналымының артуына, мәмілелердің ашықтығының төмендеуіне алып келуі мүмкін. Құрылыс компаниялары мен сатып алушылар келісімшарттарда нақты сома төмен көрсетіліп, айырмашылықты қолма-қол төлемдер арқылы жасай алады. Бұл жағдай мемлекеттік салық түсімдерінің азаюына және сыбайлас жемқорлықтың күшеюіне әкелуі ықтимал.
Сонымен қатар, ҚҚС жеңілдігін алып тастау құрылыс саласындағы шығындарды көбейтеді, бұл өз кезегінде пәтер бағасының өсуіне себеп болады. Егер құрылыс компаниялары салықты өз есебінен төлемесе, барлық шығындар тұтынушыға жүктеледі. Бұл әсіресе халықтың әлеуметтік осал топтары үшін қиын жағдай туғызуы мүмкін.
Сарапшылар бұл шаралардың тиімділігіне күмән келтіріп, нарықты шектеулермен емес, әділ салық саясаты арқылы реттеу қажет екенін алға тартады. Тұтынушылар мен құрылысшылардың көлеңкелі нарыққа кетпес үшін экономиканың ашық әрі әділ жұмыс істейтін жағдайын жасау маңызды.