Қазақстанда 2025 жылы мемлекеттік жәрдемақылар және Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорынан (МӘМС) төленетін бала тууына және бала 1,5 жасқа толғанға дейін күтіміне байланысты төлемдермен жалпы 565,7 мың адам қамтылып, төлемдердің жиынтық көлемі 806,8 млрд теңге болды, - деп хабарлайды aqshamnews.kz тілшісі.
Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің дерегінше, бала туған кездегі жәрдемақыны 2025 жылы республикалық бюджеттен 338 мың адам алды, оған жұмсалған қаржы 61,1 млрд теңге болды. Ал желтоқсанда 25,9 мың адамға 4,7 млрд теңге төленген. Бұл төлемге бала туған, асырап алған немесе қамқорлыққа алған Қазақстан азаматтары, қандастар және елде тұрақты тұратын шетелдіктер үміткер бола алады.
Егер бала күтімін жүзеге асыратын адам міндетті әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қатыспаса, онда туған, асырап алған не қорғаншылыққа алған балалары бар (басқа ата-ананың отбасында есепте тұрмаса), сондай-ақ өгей балалары бар отбасылардың 1,5 жасқа дейінгі бала күтімі бойынша жәрдемақы алуға құқығы бар. Есепті кезеңде бұл жәрдемақымен орта есеппен 125,3 мың адам қамтылып, төлем көлемі 44 млрд теңгені құрады. Желтоқсанда 128,9 мың адамға 3,8 млрд теңге төленген.
Министрлік мемлекеттік жәрдемақылардың мөлшері жыл сайын республикалық бюджет туралы заңмен бекітілетін айлық есептік көрсеткішке (АЕК) байланысты белгіленетінін атап өтті.
2025 жылы бала тууына берілетін жәрдемақы мөлшері:
-
1, 2, 3-балаға – 38,0 АЕК (149 416 тг)
-
4 және одан кейінгі балаға – 63,0 АЕК (247 716 тг)
Бала 1,5 жасқа толғанға дейін күтіміне байланысты ай сайынғы жәрдемақы:
-
1-балаға – 5,76 АЕК (22 648 тг)
-
2-балаға – 6,81 АЕК (26 777 тг)
-
3-балаға – 7,85 АЕК (30 866 тг)
-
4 және одан кейінгі балаға – 8,90 АЕК (34 995 тг)
Бұдан бөлек, жұмыс істейтін азаматтарға жүктілік пен босануға (немесе жаңа туған баланы асырап алуға) байланысты табысынан айырылған жағдайда МӘСҚ-тан біржолғы әлеуметтік төлем тағайындалады. Оның көлемі еңбекке жарамсыздық парағы берілгенге дейінгі соңғы 12 айдағы орташа айлық табысқа және демалыс күндерінің санына тәуелді.
2025 жылы бұл біржолғы төлемді 200,8 мың адам алып, жалпы сома 276,2 млрд теңгені құрады. Желтоқсанда 17,1 мың адамға 16,3 млрд теңге төленген. Орташа төлем мөлшері 1 415 135 теңге болған.
Сонымен қатар МӘСҚ-тан бала 1,5 жасқа толғанға дейін күтіміне байланысты табысынан айырылу жағдайы бойынша ай сайынғы әлеуметтік төлем міндетті әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қатысушыларға баланың туған күнінен бастап беріледі. Бұл төлем соңғы 2 жылдағы әлеуметтік аударымдар жүргізілген орташа айлық табыстың 40%-ына тең. Егер егіз немесе одан көп бала туса, төлем әр балаға жеке есептеледі.
2025 жылы аталған ай сайынғы әлеуметтік төлем 239,6 мың адамға тағайындалып, жалпы көлемі 425,5 млрд теңгені құрады. Желтоқсанда 16,4 мың алушыға берілген төлем сомасы 33,1 млрд теңге болған. Орташа айлық төлем мөлшері 85 993 теңгені құрады.