Тәртіпсіздіктер нәтижесінде ШОБ-ке келтірілген мүліктік залалды өтеу сот сараптамасының қорытындысы негізінде де, жеңілдетілген механизм бойынша да жүргізіледі, деп мәлімдеді Алматы Өңірлік коммуникациялар қызметінің онлайн-брифингінде қалалық кәсіпкерлер палатасының директоры Айтуар Қошмамбетов.
Оның айтуынша, бірінші және екінші жағдайда да өтінімге өтініш берушінің жеке басын растайтын құжаттар, заңды тұлғаның тіркелуі, меншік құқығы, мүлікті сақтандыру шартының жоқтығы туралы өтініш, жылжымайтын мүлікке құжаттар, фото және бейнематериалдар қоса берілуі қажет.
Бірінші жағдайда ғимараттар, көлік, жабдықтар және ТМҚ бойынша сот сараптамасының қорытындысы негізінде өтеу сомасын есептеу сот сараптамасының қорытындысы негізінде жүргізілетін болады. Мүліктің барлық түрлері бойынша белгілі бір өтемақы шегінде залалды өтеуге талап ету құқығын мемлекетке беру туралы, сондай-ақ ұрланған, табылған мүлікті мемлекет меншігіне беруден бас тарту және беру туралы жазбаша өтініштің болуы міндетті.
«Егер кәсіпкер ұрланған ТМҚ құнын сот сараптамасының қорытындысы негізінде орташа айлық айналымға, бағалау нәтижелері мен шығыстар сметасына сәйкес өтеумен келіспесе, оған белгілі бір өтемақы шегінде залалды өтеуге талап ету құқығын мемлекетке беру туралы, сондай-ақ қылмыстық істі тергеу шеңберінде табылған және алып қойылған ұрланған мүлікті мемлекет меншігіне беруден бас тарту және беру туралы қосымша жазбаша өтініш беру қажет болады. Жылжымайтын мүлікті өтеу үшін ҚР ҚК шеңберінде сот-құрылыс сараптамасының қорытындысы, зақымдалған көлік, жабдық және ТМҚ бойынша – залал сомасын айқындау бойынша сот-бухгалтерлік немесе сот-тауартану сараптамасының қорытындысы талап етіледі», - деп түсіндірді спикер.
Жеңілдетілген тетік бойынша ғимараттарға өтем сомасын есептеу техникалық тексеру актісі, ақаулы ведомость және қалпына келтіруге арналған шығыстар сметасы негізінде, көлік пен жабдыққа – бағалау туралы есеп негізінде, ТМҚ-ға - орташа айлық айналым бойынша МКК мәліметтері негізінде жүргізіледі.
Айтуар Қошмамбетов сот сараптамасын жүргізбей, зардап шеккен ШОБ субъектілеріне залалды жедел өтеу үшін құжаттар пакетін жинау керектігін айтты: мүлік иесін зардап шеккен деп тану туралы қаулының көшірмесі, ЖК үшін – жеке куәлігінің көшірмесі, ЖК талоны, заңды тұлғаны тіркеу туралы құжаттың көшірмесі, кәсіпкердің құжаттардың дұрыстығына жауапкершілік туралы ескертілгені туралы жазбаша хабарламасы, мүлік иесінің мүлік сақтандырылмағаны туралы өтініші, ал шарт болған кезде – электрондық көшірмесі.
Жылжымайтын мүлік үшін залалға қосымша: жылжымайтын мүлікке техпаспорт, жылжымайтын мүліктің жоқ (бар) екендігі туралы анықтама, қол қойылған және мөрлермен расталған ақаулы ведомость, шығыстар сметасы, бағалау сарапшыларының немесе залалды айқындауға тартылатын өзге де тұлғалардың қылмыстық жауаптылық туралы ескертілгені туралы жазбаша хабарламасы, жылжымайтын мүлік иесінің еркін нысандағы жазбаша өтініші қажет.
Бүлінген көлік пен жабдық үшін залалды өтеуге сондай-ақ бүлінген немесе жойылған жылжымалы мүлікті бағалау туралы есеп, мүлікке меншік құқығын растайтын құжаттар, бағалау сарапшыларының немесе залалды айқындауға тартылатын өзге де тұлғалардың қылмыстық жауаптылық туралы ескертілгені туралы жазбаша хабарламасы, көлік құралын толық сақтандыру шартының жоқтығы туралы жазбаша растау талап етіледі.
ТМҚ бойынша залалды өтеу үшін соңғы жылдағы айналым сомалары туралы мемлекеттік кіріс органдарынан мәліметтер сұрауға және алуға қосымша келісім қажет.