Әлемдік саяхатшылар қауымдастығында Қазақстан өзiнiң шексіз даласымен, асқақ тауларымен және табиғаттың бірегей көрікті орындарымен танымал. Алайда ішкі туризмді дамыту тек жарнамалық буклеттермен шектелмейді. Қазақстан Республикасының Президенті Касым-Жомарт Токаев бірнеше рет атап өткендей, туризмді дамыту – бұл ел экономикасына тікелей инвестиция, жаңа жұмыс орындарын құруға және өңірлердің дамуына мүмкіндік беретін маңызды бағыт, – деп хабарлайды aqshamnews.kz тілшісі.
Жыл басында Мемлекет басшысы елдің туристік әлеуетіне тағы да назар аударып, Алматы қаласын тәулік бойы қарқынды тіршілік ететін әлемдік мегаполистер деңгейіндегі қалаға айналдыру жөнінде ауқымды міндет қойды. Бұл ретте негізгі басымдықтардың бірі – түрлі табыс деңгейіндегі туристерді тартатын таулы туристік кластерді дамыту болып табылады.
Сонымен қатар Президент туризм саласында шешуді қажет ететін мәселелерді де нақты атап өтті. Атап айтқанда, экологиялық туризмді дамыту көп жағдайда тек таныстырылымдар деңгейінде қалып, іс жүзінде толық жүзеге аспай жатқанын айтты. Мемлекет басшысының пікірінше, туризм – экономика, мәдениет және қауіпсіздік салалары өзара тоғысатын күрделі жүйе. Сондықтан бұл салада тек кәсіби мамандар мен өз елінің патриоттары қызмет етуі тиіс.
Қазақстан Республикасы Үкіметінің мәліметінше, туристер ағынын арттыру және саланың инвестициялық тартымдылығын күшейту мақсатында барлық қажетті жағдайлар жасалуда. Бурабайдан Маңғыстауға дейінгі курорттық аймақтарды дамыту бойынша кешенді жоспарлар әзірленген. Алматы қаласының маңындағы таулы аймақта 30 жаңа аспалы жол салу және 160 шақырымнан астам шаңғы трассаларын дамыту жоспарланып отыр. Бұл өз кезегінде жыл сайынғы туристер санын 5 миллион адамға дейін арттыруға мүмкіндік береді. Сонымен қатар туристік нысандарға апаратын жергілікті маңызы бар жолдарды жөндеу жұмыстары да қатар жүргізілуде. 2025 жылы бұл мақсатқа 360 миллиард теңгеден астам қаржы бөлінген.
«Туризмді дамыту – тек экономикалық міндет қана емес, сонымен қатар азаматтардың конституциялық құқықтарын жүзеге асыру болып табылады. Қазақстан Республикасы Конституциясының 27-бабында демалу құқығы азаматтардың кепілдендірілген әлеуметтік игілігі ретінде бекітілген. Қоғамда кейде бұл нормалардың мазмұнына қатысты пікірталастар туындағанымен, Еңбек министрлігінің түсіндіруінше, конституциялық нормаларды жаңарту азаматтардың құқықтарын шектемейді, керісінше олардың құқықтық негізін жетілдіреді. Демалу құқығын жүзеге асырудың нақты тетіктері, соның ішінде жыл сайынғы еңбек демалысы Қазақстан Республикасының Еңбек кодексінде нақты көрсетілген. Осылайша, өз елі бойынша саяхаттау мүмкіндігі – әрбір қазақстандықтың ажырамас құқығы, ал мемлекет бұл құқықты заманауи инфрақұрылым арқылы қамтамасыз етуге ұмтылады», – деп атап өтті МИТУ колледжінің директоры Майра Шалабаева.
Осындай ауқымды жоспарларды жүзеге асыру үшін қонақжайлық индустриясы саласында білікті мамандар қажет. Туризм саласындағы негізгі кадрлық құрам – болашақ гидтер, туристік агенттік менеджерлері және қонақ үй қызметкерлері – негізінен колледждерде даярланады.
Орталық Азиядағы «жаңа стиль астанасы» ретінде Алматы қаласы CNN Travel нұсқасы бойынша танылғандықтан, мұнда туризм саласына мамандар даярлау ерекше маңызға ие. Алматы қаласының колледждерінде студенттер тек теориялық білім алып қана қоймай, алғашқы курстан бастап кәсіби ортаға бейімделеді. Мәселен, МИТУ колледжінде студенттер турпакет құрылымы, қонақ үйлерді жіктеу, қақтығыстар психологиясы, туристік дестинациялар маркетингі сияқты кең ауқымды пәндерді меңгереді.
«Біздің ұстанымымыз бойынша, туризмді тек аудиторияда отырып оқып үйрену мүмкін емес. Сондықтан біз саламен тығыз ықпалдастыққа басымдық бердік. Студенттеріміз туристік агенттіктерде тәжірибеден өтеді, ақпараттық турларға қатысады, сондай-ақ шетелдік қонақ үйлерде тағылымдамадан өту мүмкіндігіне ие. Мысалы, біздің студентіміз Жания Джаканова Түркиядағы қонақ үйде жарты жылға жуық тәжірибеден өтіп, қазіргі уақытта екінші маусымға шақырту алды. Бұл – білім беру сапасының нақты көрсеткіші», – деді Майра Шалабаева.
2025 жылдың қазан айында колледж оқытушылары STEP.UP.TRAVEL атты жастар кәсіпкерлік орталығын құрды. Бұл жоба толықтай студенттердің бастамасына негізделген: олар туристік маршруттар әзірлеп, гид қызметін атқарып, өз қатарластарына арналған саяхаттарды ұйымдастырады. Осы уақытқа дейін Түрген шатқалы мен Көлсай көлдеріне туристік сапарлар ұйымдастырылды. Сонымен қатар Жұмысшы мамандықтары жылы аясында 108 адам қатысқан ауқымды саяхат Шарын шатқалы бағыты бойынша өткізілді. Мұндай тәжірибе студенттердің туған елінің табиғи байлығын өз көзімен көріп, болашақта туристерге таныстыруына мүмкіндік береді.
Бұл тәсіл өз нәтижесін беруде. МИТУ колледжінің студенттері Аюсай шатқалы экологиялық соқпақтарын зерттеп, Қазақстан Республикасының Орталық мемлекеттік музейі мен Әбілхан Қастеев атындағы Қазақстан Республикасының Мемлекеттік өнер музейі экспозицияларымен танысуда. Болашақта олар туристік топтарды кәсіби деңгейде сүйемелдей алатын мамандар ретінде қалыптасады.
Осылайша, қазіргі білім беру ұйымдарының негізгі мақсаты – тек теориялық білім берумен шектелмей, тәжірибеге бейім, туризм саласының дамуына нақты үлес қоса алатын кәсіби мамандарды даярлау. Бұл – еліміздің сапалы туристік өнім қалыптастырып, халықаралық туристік нарықтағы бәсекеге қабілеттілігін арттыруға бағытталған маңызды қадам.