Almaty balalar oıynshyǵy men balalarǵa arnalǵan taýarlardyń qaýipsizdigin baqylaýda ustap otyr. Almaty qalasynyń Óńirlik komýnıkasıalar qyzmeti alańynda ótken brıfıń barysynda Almaty qalasy Sanıtarıalyq-epıdemıologıalyq baqylaý departamenti basshysynyń orynbasary Gaýhar Qatkenova ónimge qoıylatyn negizgi talap, tekserýdiń nátıjesi men kásipkerlerdiń jaýapkershiligi týraly baıandady.
Spıkerdiń aıtýynsha, 2015 jyldan bastap olardy Keden odaǵynyń "Oıynshyqtardyń qaýipsizdigi týraly" tehnıkalyq reglamentiniń talaptaryna sáıkes baqylap, oǵan baqylaý maqsatyndaǵy satyp alýlar men zerthanalyq zertteýler de kiretin bolǵan.
"Qaýipsiz oıynshyq – eń aldymen durys tańbalanǵan ónim. Tańbalaýda óndirýshi týraly aqparat, shyqqan eli, balanyń jasy, qoldanylǵan materıaldar men jasalǵan kúni anyq kórsetilýi tıis. Bul derekterdiń bolmaýy zańbuzýshylyq bolyp sanalady", – deıdi Gaýhar Qatkenova.
2025 jyly Almaty qalasynda qosymsha satyp alý jumysy aıasynda 108 oıynshyq úlgisi satyp alynyp, zerthanalyq tekserýge jiberilip, bul ónimderdiń 53,7%-y tańbalaý talaptaryna sáıkes kelmegeni anyqtalǵan.
Sondaı-aq baqylaý is-sharalary barysynda kondıterlik ónimder de tekserildi. Zerthanada zerttep kórý úshin 86 tátti ónimniń úlgisi satyp alynyp, olardyń 27,6%-y qaýipsizdik pen tańbalaý jónindegi tehnıkalyq reglamenttiń talaptaryna sáıkes kelmeıtini belgili boldy. Jalpy aınalymnan talapqa saı kelmeıtin 1 tonnadaı taǵam ónimi alyndy.
"Talapqa saı kelmeıtin barlyq ónim satylymnan alynady. Kásipkerlerge qatysty ákimshilik sharalar qoldanylady. Bıyl 40 bıznes nysany jaýapqa tartylyp, olarǵa salǵan aıyppul 13,9 mln teńgege jetti", – deıdi spıker.
Gaýhar Qatkenovanyń aıtýynsha, úsh jasqa deıingi balalarǵa arnalǵan oıynshyqtarǵa qosymsha shekteýler qoldanylady.
"Tabıǵı terini, áınekti, farfordy, túkti rezeńkeni, ylǵaldy jerde 5%-dan artyq ulǵaıatyn toltyrǵyshty qoldanýǵa bolmaıdy. Oıynshyqtardyń qyry ótkir, usaq bólshekteri men bógde ıisi bolmaýy tıis", – dep túsindirdi ol.
Departamentte profılaktıkalyq baqylaý tek qana kóshpeli tekserýler arqyly emes, sonymen qatar aqparattyq júıeler derekterin taldaý men sanıtarıalyq-epıdemıologıalyq baqylaýǵa jatatyn ónimderdiń jarnamasyn baqylap otyrý arqyly da júrgiziletinin atap ótti.
Zańsyzdyq anyqtalǵan jaǵdaıda kásipkerler olardy joıýǵa mindetti. Talapty oryndamaǵan jaǵdaıda nysan tekserý júrgiziletin profılaktıkalyq baqylaý tizimine engiziledi, zań buzýshylyq qaıtalanar bolsa qyzmetti toqtatýdy kózdeıtin materıaldardy sotqa joldaıdy.
Almaty qalasy Sanıtarıalyq-epıdemıologıalyq baqylaý departamenti ata-analarǵa oıynshyq satyp alarda mynadaı keńester beredi:
• taýardyń tańbalanýyn muqıat zerdeleý;
• óndirýshi, shyqqan el men balanyń jasy týraly aqparattyń bolýyn tekserý;
• materıalǵa, ıisine, boıaýdyń óńip ketpeıtinine zer salý;
• rastaıtyn qujattary joq oıynshyqty satyp almaý;
• aqparat memlekettik jáne orys tilinde kórsetilgen ónimdi tańdaý.