Қазақстан автоодағының сарапшылары автокөлік саласындағы жағдайға қатысты болжамдарымен бөлісті.
Баға болжамы
Сарапшылардың мәліметінше, өткен жылдың қараша айында Қазақстанда жаңа көліктердің орташа сараланған бағасы 14,8 миллион теңгені құрады. 2022 жылғы бағамен (15,2 млн. теңге) салыстырғанда бұл 2,3 пайызға төмен. Сарапшылар бағаның төмендеуін Жаңа жыл алдындағы жеңілдіктермен, акциялармен және дилерлердің арнайы ұсыныстарымен түсіндірді. Осылайша, желтоқсан айында автосалондар тұтынушыларға бес жүз мыңнан төрт миллион теңгеге дейін жеңілдік жасады.
«Бұл салауатты бәсеке және әрбір дилер жыл соңына дейін жақсы нәтижелерге қол жеткізуге ұмтылуда. Дегенмен, жаңа көліктер бағасының одан әрі төмендеуін болжау қиын. Өйткені олар әртүрлі сыртқы факторларға, соның ішінде валюталық ауытқулар мен логистикалық жағдайға байланысты. Пандемия кезінде жеткізу тізбегі мен логистикалық процестердегі тұрақтылықтың маңыздылығын көрсетеді.
Бірақ ел ішінде автокомпоненттер зауыттарын салуды ескерсек, өндірістегі қазақстандық қамту үлесі артады. Бұл импорт пен логистикаға тәуелділікті ішінара азайтады, әрі өз кезегінде баға белгілеуге сыртқы факторлардың тгізетін әсерін әлсіретеді», - дейді Қазақстан автомобиль одағының сарапшылары.
Ескі көліктердің бағасына келетін болсақ, сарапшылардың пікірінше, оны жеке адам көліктің техникалық жағдайын ескере отырып, дербес белгілейді.
Ресми түрде ұсынылған брендтер
Бүгінде Қазақстанда көптеген ірі әлемдік автомобиль брендтері ұсынылған. Олардың ішінде: Hyundai, Chevrolet, Kia, Chery, Toyota, Haval, Jac, Changan, Jetour, Exeed және т.б.
Жақын арада елімізде Skoda, Changan, Chery және Haval маркалы көліктер шығарыла бастайды. Қазақстандық көлік нарығында басқа да жаңа брендтер пайда болуы мүмкін.
«Автодилерлер бүгінде тұтынушыларға әртүрлі маркалар мен модельдердегі, әртүрлі баға сегменттеріндегі автокөліктердің кең таңдауын ұсынады. Әрбір дилер тұтынушыларға автокөліктерді сатып алу үшін тиімді жағдай жасауға тырысады. Жалпы, бұл Қазақстандағы автомобильдерді сату нарығындағы салауатты бәсекелестіктің бар екенін көрсетеді», - деп қосты сарапшылар.
Қазақстанда қанша көлік тіркелген?
Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, 1 желтоқсандағы жағдай бойынша елімізде 4 631 301 жеңіл көлік тіркелген. Олардың шыққан жылына қарай:
үш жылдан аспайтын – 280 871 бірлік (6,1 пайыз);
үш жылдан жеті жылға дейін – 522 972 бірлік (11,3 пайыз);
жеті жылдан он жылға дейін – 622 650 бірлік (13,4 пайыз);
Он жылдан жиырма жылға дейін – 1 083 151 бірлік (23,4 пайыз);
Жиырма жылдан жоғары – 2 115 571 бірлік (45,7 пайыз).
«Осылайша, елімізде 3,2 миллион жеңіл автокөліктің (69,1 пайыз) 10 жылдан асқан. Бұл – автопаркті жаңартуды қажет ететінін көрсетеді. Сонымен қатар, үш жылға толмаған көліктердің үлесі артып келеді. Ескерерлік жайт, заңдастыру нәтижесінде ел аумағына бір мезгілде көптеген ескі көліктер кіргенін ескеріңіз. Осылайша 2023 жылдан бастап елімізде 10 жылдан асқан автокөліктердің салмақ үлесі артты. Өткен жылы жеңіл автокөліктерді бастапқы тіркеу бойынша операциялардың ең көп саны маусым айында – 57 816 тіркелген. Көліктердің көбі заңдастырудың рұқсат етілген мерзімінің соңына қарай заңдастырылды. Сонымен қатар, маусым айында алдыңғы айға қарағанда жеңіл автокөліктердің импорты өскен. Былайша айтқанда, импорт тек 1 389 көлікке өскенін байқадық. Яғни, шетелде тіркелген автокөліктер белгілі бір уақыт ішінде елімізде болған кезде статистикалық есепке алынбағандықтан, 10 жылдан асқан көліктердің үлесі 69,1 пайызға немесе 3,2 миллион данаға жақындады», - деп атап өтті сарапшылар.
Олардың айтуынша, отандық өндірушілер алдағы екі жылда жаңа көліктердің өндіріс көлемі артады деп сеніп отыр. Бұл жалпы алғанда көлік паркін жаңартуға әсер ететінін растайды.
Ең танымал автомобиль брендтері
2023 жылғы сатылым нәтижелері бойынша жаңа көліктер арасындағы ең танымал он бренд:
Hyundai – 46 725 автокөлік сатылды (өткен жылмен салыстырғанда 62 пайызға көп);
Chevrolet - 45 807 бірлік (+34 пайыз);
Kia - 25 495 бірлік (+77 пайыз);
Chery - 12 229 бірлік (+174 пайыз);
Toyota - 10 756 бірлік (+12 пайыз);
Хавал – 7 558 бірлік (+404 пайыз);
Jac - 7 514 бірлік (+123 пайыз);
Чанган – 6 087 бірлік;
Jetour – 3 930 бірлік;
Exeed – 3 884 бірлік (+107 пайыз).
Қазақстанның автомобиль өнеркәсібінің болжамдары
«Жаңа зауыттардың, соның ішінде авто бөлшектер шығаратын зауыттардың салынуын ескере отырып, біз автомобиль өнеркәсібінің перспективалы өсімін күтеміз. Өндіріс көлемін ұлғайту, көліктердің номенклатурасын кеңейту, өндірісті оқшаулауды тереңдету, жаңа жұмыс орындарын құру күтілуде. Осының барлығы еліміздің әлемдік автомобиль нарығындағы позициясын нығайтуға көмектеседі», - деп қорытындылады Қазақстан автомобиль одағының сарапшылары.