Сиверс алма ағашы тек ғылыми және тарихи құндылық емес
12-18 қыркүйек аралығында Аюсай визит-орталығында Іле Алатауы ұлттық паркінің аумағында Сиверс алма апталығы өтті, деп хабарлайды Almaty-akshamy.kz BAQ.KZ-ке сілтеме жасап.
Іс-шараны Іле Алатауы ұлттық паркі, Alma Museum Almaty ҚҚ "Алмалы жұмақ", Аюсай және Turgensai визит-орталықтары ұйымдастырды.
Бұл ағартушылық іс-шара Қала күніне және Іле-Алатау ұлттық паркінің аумағын қамтитын Сиверс алма ағашының жемістерінің пісетін кезеңіне орайластырылды.
Сиверс алма апталығы аясында Аюсай және Turgensai визит-орталықтарында ұлттық парк пен Алматы Алма мұражайының қызметкерлері "Сиверс алма ағашы – Жетісудың інжу-маржаны" атты тегін дәрістер өткізді. Студенттер мен оқушылар әлемдегі ең танымал жемістердің пайда болуы туралы бірегей фактілерді білді, Сиверс алма ағашын зерттейтін жетекші мамандармен сөйлесті.
Деректерге сүйенсек, Сиверс алма ағашын зерттеу тарихы 200 жылдан асады, бұл түрдің алғашқы ғылыми сипаттамасын 1793 жылы орыс ботанигі Иоганн Сиверс берген. Бірден дерлік, бұл жабайы алма ағашы үй алма ағаштарының барлық өсірілетін сорттарының атасы болып табылады. Бұл гипотезаны ХХІ ғасырда халықаралық ғалымдар тобының кең ауқымды генетикалық зерттеуі толығымен растады.
«Бір апта бойы біздің визит-орталықтарымыздағы дәрістерге 180-нен астам адам қатысты: оның ішінде Алматы қаласының №188 және №123 мектептерінің, Талғар қаласындағы №8 мектебінің оқушылары мен Аграрлық университеттің, Тұран, UIB университетерінің студенттері бар», - деді визит-орталықтың өкілі.
Ал 18 қыркүйекте Сиверс алмасы апталығының жабылу күні БАҚ өкілдерінің қатысуымен Open Talk өтті, сондай-ақ оқушылар мен студенттер арасында сматрфондарға арналған "Зерек Алма" анимация байқауы басталды.
Open Talk шарасында "Іле Алатауы" МҰТП ғылыми-зерттеу жұмыстары және тау агробиотүрлілік бөлімінің бастығы Салтанат Өсербаева, "Іле Алатауы" МҰТП эколог-ағартушысы Самал Әбілова, "Issyk" шарап зауытының бас директоры Дмитрий Зененко, Аюсай визит-орталығының басқарушы директоры Сәуле Мусина қатысты.
Салтанат Өсербаева Сиверс алмасының әлемдік маңызы туралы, сондай-ақ Іле Алатауы ұлттық паркі аумағындағы алманың табиғи популяциясын сақтау бойынша жұмыстар туралы айтып берді. Бір қызығы, Сиверс алма ағашы тек ғылыми және тарихи құндылық емес. Дмитрий Зененко өзінің компаниясы Сиверс алмасынан жасайтын ерекше сусын туралы айтты.
«Бұл "жабайы" сидр, оның құрамына Сиверс алма ағашы жемістерінің 20% кіреді. Оны өндіру үшін жемістерді ұлттық парктің қорықшылары алма ағашы табиғи өсетін жерлерде флораның табиғи теңгерімін бұзбай жинайды, ал сидрге шырын сығылғаннан кейін қалған алма ағашының тұқымдары бар күнжара алма ағашының көшеттерін одан әрі өсіру үшін ұлттық парктің питомнигіне береді», - деді Дмитрий Зененко.
Open Talk қорытындылары бойынша, спикерлер де, аудитория да Сиверс алма ағашы Алматы қаласының әлемдік брендінің базалық элементі болуға тиіс деген қорытындыға келді және осы брендті қалай дамыту керек екені жайлы қызықты ұсыныстар жасады.
Осындай ұсыныстардың ішінде алма мен оның өнімдерін экспорттау саласында көшбасшы елдердің қатысуымен халықаралық алма фестивальдері мен жәрмеңкелерін ұйымдастыру; сидр өндіру технологиясының мысалы бойынша-Сиверс алма ағашының жемістерінен тұратын өнімдер желісін кеңейту; Сиверс алма ағашының брендімен кәдесый өнімдерін сату және т.б бар.