Qańtar - kóp adam úshin aýyr kezeń retinde qabyldanatyn aı. Jyldy barynsha merekelep qarsy alǵannan keıin, qarjylyq shyǵyndar da sezile bastaıdy. Oǵan qosa, sýyq ári qysqa kúnder ishki jabyrqaýlyqty kúsheıtedi. Dál osy ýaqytta kópshilik kóńil kúıdiń tómendeýimen, motıvasıanyń azaıýymen jáne ishki bos kúımen betpe-bet keledi. Bul nelikten bolady jáne mundaı jaǵdaıdan qalaı shyǵýǵa bolady? Aqshamnews.kz tilshisi taqyrypty psıhologıa turǵysynan qarastyryp kórdi.
Nelikten qańtar aıy qıyn ótedi?
1. "Bos keńistik" psıhologıalyq áseri
Merekeler kezindegi jarqyn emosıalar, belsendi áleýmettik qarym-qatynas pen ǵajaıypty kútý aıaqtalǵan soń, kúndelikti ómirge birden qaıtyp oralamyz. Ádettegi tirshilik qyzyqsyz kórinip, "bar jaqsy nárse artta qaldy" degen sezim apatıa men kúndelikti isterge degen qyzyǵýshylyqtyń joǵalýyna ákelýi múmkin.
2. Qarjylyq kúızelis
Merekelik shyǵyndar tek syılyqtarmen shektelmeıdi. Dastarhan, saparlar, kóńil kóterý de búdjetke salmaq túsiredi. Qańtarda jeltoqsandaǵy satyp alýlardyń tólemderi, qysqarǵan qarjy jáne búdjetti qaıta josparlaý qajettiligi mazasyzdyq pen kúızelis týdyrýy múmkin.
3. Kún sáýlesiniń jetispeýi
Qys mezgilindegi qysqa kúnder men súrkeı aýa raıy kóńil kúıge jaýap beretin serotonın gormonynyń deńgeıine tikeleı áser etedi. Jaryq azaıǵan saıyn energıa da tómendep, melanholıaǵa túsý qaýpi artady. Maýsymdyq afektıvti buzylys (MAB) kóbine qańtar aıynda baıqalady.
4. Sýyq aýa raıy jáne qozǵalystyń azaıýy
Qys belsendi ómir saltyn shekteıdi. Sýyq pen qar serýendeýdi qulyqsyz etip, úıde qalýǵa degen qulshynysty arttyrady. Bul óz kezeginde oqshaýlaný sezimin kúsheıtedi.
5. Áleýmettik qysym jáne shynaıy emes maqsattar
Qańtar - jańa maqsattar men ýádeler ýaqyty. Alaıda tym joǵary talaptar, tez nátıjege jetýge umtylý jáne alǵashqy sátsizdikter kiná sezimi men kóńil qalýǵa ákelýi múmkin.
Emosıonaldyq quldyraýdy qalaı eńserýge bolady?
1. Óz sezimderińizdi qabyldańyz
Eń aldymen, muń nemese apatıa sezimin bastan keshirýge ózińizge ruqsat berińiz. Bul - qalypty jaǵdaı. Olarǵa qarsy kúresýdiń ornyna, sebepterin túsinýge tyrysyp, ózińizge meıirimdi bolyńyz.
2. Jaryq mólsherin arttyryńyz
Qysta kún sáýlesi az bolsa da, onyń ornyn toltyrýǵa bolady. Arnaıy shamdarmen júrgiziletin jaryq terapıasy serotonın deńgeıin kóterýge kómektesedi. Kúndizgi ýaqytta 20-30 mınýt serýendeýdiń ózi oń áser beredi.
3. Qarjylyq jaǵdaıdy baqylaýǵa alyńyz
Aldaǵy aılarǵa naqty qarjylyq jospar quryńyz. Shyǵyndardy mindetti jáne qosymsha dep bólińiz. Ótken shyǵyndar úshin ózińizdi kinálamaı, birtindep turaqty búdjetke oralyńyz. Qarjylyq turaqtylyq ýaqytty qajet etetinin umytpańyz.
4. Qozǵalysty kóbeıtińiz
Úıde nemese sportzalda jasalatyn jeńil jattyǵýlardyń ózi kóńil kúıdi jaqsartady. Fızıkalyq belsendilik endorfınderdiń bólinýine yqpal etip, kúızelisti azaıtady.
5. Shynaıy maqsattar qoıyńyz
Jyldyń basy - bárin birden ózgertýge tyrysatyn ýaqyt emes. Úlken ýádelerdiń ornyna shaǵyn qadamdardan bastańyz. Mysaly, bir paıdaly ádet engizý nemese jańa daǵdyny meńgerý.
6. Áleýmettik baılanystardy saqtańyz
Merekelerden keıin kóp adam ózin jalǵyz sezinedi. Dostaryńyzben jáne jaqyndaryńyzben baılanysta bolyńyz - qysqa qońyraý nemese hat almasýdyń ózi mańyzdy. Qarym-qatynas oqshaýlanýǵa qarsy turýǵa kómektesedi.
7. Qýanysh kózin tabyńyz
Qańtardyń jaǵymsyz tustaryna nazar aýdarýdyń ornyna, sizge lázzat syılaıtyn sátterdi izdeńiz. Bul súıikti kitaptar, fılmder, jańa hobbı nemese bir kese shaımen ótkizilgen jaıly keshter bolýy múmkin.
Qashan mamanǵa júginý kerek?
Eger birneshe apta boıy jaǵdaıyńyz jaqsarmaı, kúndelikti mindetterdi oryndaý qıynǵa soqsa, psıhologtyń kómegine júgingen jón. Maýsymdyq afektıvti buzylys nemese depressıa kásibı qoldaýdy talap etedi jáne terapıa arqyly tıimdi emdeledi.
Qańtar shynymen de qıyn aı bolýy múmkin, alaıda bul - ýaqytsha qubylys. Óz emosıalaryńyzdy túsinip, fızıkalyq belsendilikti jáne áleýmettik baılanysty saqtap, kúızelis kózderimen sanaly túrde jumys isteý bul kezeńnen ótýge kómektesedi. Qys - tek sýyq pen qarańǵylyq emes, sonymen qatar baıaýlap, ózińizge kóńil bólip, alda keletin jańa múmkindikterge daıyndalatyn ýaqyt.