Мәжіліс депутаты Сергей Пономарев Қазақстан аумағындағы теңіз акваториясында жұмыс істейтін барлық мұнай жобаларына халықаралық экологиялық аудит жүргізуді талап етті, деп хабарлайды aqshamnews.kz
Депутаттың айтуынша, 2005-2023 жылдар аралығында Каспий теңізінің деңгейі 185 см-ге төмендеп, су бетінің ауданы 31 мың шаршы шақырымға азайған. Бұл шамамен Бельгия аумағына тең. Орташа есеппен теңіз жылына 10 см-ге шегініп отыр, ал кей жылдары бұл көрсеткіш 25 см-ге жеткен.
NASA Earth Observatory мәліметтеріне сәйкес, 2008-2023 жылдар аралығында Каспий теңізінің Қазақстанға тиесілі бөлігі 7%-ға қысқарған. Мұндай қарқынмен жалғаса берсе, Солтүстік Каспий алдағы 75 жылда толықтай жойылып кетуі мүмкін.
Сергей Пономарев өз сөзінде NCOC және Теңізшевройл сияқты ірі мұнай компанияларын экологиялық нормаларды елемейді деп айыптады. Депутаттың айтуынша, бұл компаниялар айыппұлдарды даулаумен немесе оларды басқа төлемдер есебінен жабу арқылы жауапкершіліктен жалтарады.
Осыған байланысты депутат бірнеше нақты ұсыныс айтты:
• Мұнай компанияларына экологиялық талаптарды қатаңдату;
• Жүйелі заң бұзушылықтар үшін олардың лицензияларын уақытша тоқтату;
• Каспийдегі барлық мұнай жобаларына халықаралық аудит жүргізу;
• ҚазКаспийТеңізҒЗИ-ға республикалық мемлекеттік кәсіпорын (РМК) мәртебесін беру.
Бұған дейін әлеуметтік желілерде Каспий теңізінің жағалауы қалай шегініп бара жатқаны бейнеленген видеолар мен фотосуреттер кеңінен тараған болатын. Ғалымдар теңіз деңгейінің 5-10 метрге төмендеуі бүкіл аймақтың биоалуантүрлілігі мен тұрғындарының өміріне апатты әсер етуі мүмкін екенін айтып дабыл қағуда.
Депутаттың пікірінше, экологиялық қауіп нақты шешімдер мен батыл қадамдарды талап етеді. Егер тиісті шаралар уақытында қолға алынбаса, Қазақстан табиғи және экономикалық дағдарысқа тап болуы мүмкін.