Marketpleıster mereke qarsańynda kezekke turmaı, jol júrmeı jáne artyq ábigerge túspeı, barshaǵa, ásirese óńirler turǵyndaryna jaǵa jylǵa daıyndalýǵa múmkindik beredi, - dep habarlaıdy Aqshamnews.kz.
Qazaqstanda Jańa jylǵa daıyndyq onlaın formatqa aýysýda: árbir úshinshi qazaqstandyq úshin marketpleıster syılyq izdeýdiń jáne ýaqytty únemdeýdiń negizgi quralyna aınaldy. Bul úrdis ásirese óńirlerde aıqyn baıqalady — turǵyndardyń 42%-y oflaın-dúkenderdegi taýar assortımenti shekteýli bolǵandyqtan, onlaın platformalardy paıdalanady. Mundaı derekterdi respýblıka turǵyndarynyń mereke aldyndaǵy tutynýshylyq ádetterin anyqtaýǵ arnalǵan Ozon.kz zertteýi kórsetti. Zertteý nátıjelerine sáıkes, búginde marketpleıster qazaqstandyqtar úshin jaı ǵana balama saýda arnasy emes, kúndelikti turmystyq mindetterdi jeńildetip, jeltoqsandaǵy qarbalas kezeńde kúızelis deńgeıin tómendetýge kómektesetin tıimdi quralǵa aınalyp otyr.
Qazaqstandyqtardyń basym bóligi Jańa jyldyq syılyqtardy tańdaýdy jeltoqsan aıyna qaldyrady
Qazaqstandyqtar úshin jańa jyldyq kóńil kúı dástúrli túrde qarapaıym ári tanys nyshandardan bastaý alady: kóshelerdi jarqyrata bezendirgen shamdar, sándelgen dúken sóreleri men alǵashqy qar. Bul kórinister merekelik sezimdi oıatyp qana qoımaı, jaqyn jandar men dostarǵa syılyq tańdaýdy da eske salyp, Jańa jyldyń jaqyndaǵanyn sezindiredi.
Merekege syılyq tańdaýdyń eń qolaıly ýaqyty — merekeden eki–úsh apta buryn. Qazaqstandyqtardyń shamamen jartysy (45%) dál osy ýaqytta Jańa jylǵa daıyndyqqa kirisedi. Bir–eki aı buryn aldyn ala josparlap satyp alý tek azshylyqqa tán (15%), alaıda áıel adamdar arasynda bul kórsetkish erlerge qaraǵanda jıi kezdesedi — 20% jáne 11%. Osyndaı kezde ásirese ýaqytty únemdeýge jáne asyǵyssyz satyp alýǵa múmkindik beretin saýda formattaryna suranysty arttyrady.
Qazaqstanda otbasylyq dástúrlerdiń róli korporatıvtik merekelerge qaraǵanda áldeqaıda basym
Qazaqstandyq otbasylarda syılyq almasý dástúri áli de saqtalǵan: olardyń shamamen jartysy (48%) barlyq basty merekelerde syılyq beredi. Al ár besinshi otbasy (21%) syılyqtardy tek balalarǵa ǵana arnasa, taǵy 19% respondent syılyqtardy naqty merekelik kúnderge baılamaı, qalaǵan kezde beredi. Múlde syılyq bermeý sırek kezdesedi — ony tek 7% respondent tańdaǵan.
Qazaqstanda korporatıvtik jańa jyldyq dástúrler áldeqaıda sırek baıqalady jáne kóbinese jeke bastamaǵa táýeldi. Shamamen ár úshinshi qyzmetker (29%) áriptesterine múlde syılyq bermeıdi, al ár tórtinshisi (26%) shaǵyn ujym ishinde syılyq almasady. «Qupıa Santa» formaty negizinen jastar arasynda tanymal — oǵan 17% respondent qatysqan, áıelder arasynda bul format erlerge qaraǵanda eki ese jıi kezdesedi (23% jáne 11%). Al kompanıalardyń 17%-y barlyq qyzmetkerlerge kóbinese sertıfıkattar nemese kitaptar túrinde birdeı syılyq beredi.
Qazaqstandyqtardyń korporatıvtik keshterge de kózqarasy ártúrli. Shamamen jartysy (45%) mundaı sharalardy unatyp, aldyn ala daıyndalyp, keshki obrazyn oılastyrady. Al ár úshinshi adam (34%), ásirese áıelder (40%), bul ýaqytty úıde tynyshtyqta ótkizgendi jón kóredi. Taǵy 16% respondentter korporatıvke tek dámdi as pen fýrshet úshin baratynyn moıyndaıdy.
Marketpleıster - Jańa jyldyq syılyqty satyp alýda senimdi kómekshiler
El turǵyndarynyń ár úshinshisi (30%) úshin marketpleıster erekshe syılyq izdeýdiń negizgi orny ári shopıngke ketetin ýaqytty únemdeýdiń tásiline aınalǵan. Al tek oflaın-dúkenderde satyp alý azshylyqtyń tańdaýy bolyp qalyp otyr — 19%.
Onlaın-shopıng barǵan saıyn tek tehnıkalyq qajettilik emes, merekelik kóńil-kúıdiń bir bóligi retinde qabyldanady. Keıbireýler úshin bastysy — jyldam jetkizý men yńǵaılylyq (38%), al basqalary úshin — «erekshe» syılyqty izdeý jáne tańdaý prosesi, ásirese áıelder arasynda (38%). Ár besinshi qazaqstandyq tapsyrysty qadaǵalaı alý múmkindigi jaǵdaıdy baqylaýda ustaýǵa jáne jeltoqsandaǵy qarbalastaǵy ýaıymdy azaıtýǵa kómektesetinin aıtady.
Onlaın-shopıngke degen qyzyǵýshylyǵyn túsindirgen respondentterdiń jartysynan kóbi (68%) marketpleısterdiń dúken aralap júrmeı-aq ýaqytty únemdeýge múmkindik beretinin atap ótti. 62%-y platformalardy syılyq ıdeıalaryn tabýda taptyrmas kómekshi retinde baǵalady: ıaǵnı, onlaın-saýda saıttary olardyń jeke asıstenti sıaqty qyzmet atqarady. Al 60% qatysýshy óz qalasynda joq erekshe taýarlardy dál osy platformalardan tabýǵa múmkindik alǵanyn aıtty.
Bul faktor ásirese Almaty men Astanadan tys óńirlerde aıqyn baıqalady, sondyqtan marketpleısterdiń róli óńirlerde erekshe mańyzdy. Óńir turǵyndarynyń shamamen jartysy (42%) jergilikti dúkenderdegi taýar assortımentiniń shekteýliginen onlaın-platformalardy paıdalanady. Al elimizdiń eki astanasynda bul kórsetkish tek ár besinshi adamǵa ǵana qatysty.
Osyndaı jaǵdaıda onlaın-shopıng óńirdegi qazaqstandyqtar úshin tek yńǵaıly satyp alý formaty ǵana emes, iri qalaǵa barmaı-aq ártúrli jáne sapaly taýar assortımentine qol jetkizýdiń tıimdi jolyna aınalady.
Sapa, baǵa jáne pikirler: Qazaqstanda Jańa jyldyq syılyq tańdaýǵa áser etetin faktorlar
Syılyq tańdaǵanda qazaqstandyqtar rasıonaldyq pen emosıa arasyndaǵy tepe-teńdikti saqtaýǵa tyrysady. Ár úshinshi respondent (33%) eń aldymen taýardyń quramy men sapasyna nazar aýdarady, al shamamen sondaı-aq 30% satyp alý kezinde baǵaǵa mán beredi.
Qazaqstandyqtar úshin búdjet josparlaý da óte mańyzdy. Shamamen ár úshinshi adam (34%) barlyq syılyqtarǵa 5–20 myń teńge jumsaıdy, al ár besinshi respondent — 30 myń teńgege deıin. Bir syılyqqa jumsalatyn ońtaıly soma 40% qatysýshy úshin 5 myń teńgeden aspaıdy, al 42% jeke syılyqqa 5–20 myń teńge aralyǵynda aqsha bólýge daıyn.
El turǵyndarynyń jartysynan kóbisi (57%) satyp almas buryn pikirlerdi muqıat oqıdy, 45% baǵalardy salystyrady, 34% tegin jetkizý múmkindigin qarastyrady, al 23% keshbek paıdalanady. Marketpleıster bul turǵyda satyp alýshylar úshin aıtarlyqtaı yńǵaılylyq beredi — barlyq osy fýnksıalar platformalarda qoljetimdi ári jeńil qoldanýǵa arnalǵan.
Marketpleıster: merekege asyǵyssyz daıyndyqtyń senimdi kómekshisi
Qazaqstandyqtar onlaın-shopıngtiń artyqshylyqtaryn jaqsy baǵalaıdy. Respondentterdiń jartysyna jýyǵy (46%) marketpleıster bolmasa, Jańa jylǵa daıyndyqqa áldeqaıda kóp ýaqyt pen kúsh keter edi dep esepteıdi, al 67% onlaın-platformalar eń kúrdeli sát — syılyq izdeý men tańdaý prosesin aıtarlyqtaı jeńildetedi dep sanaıdy.
Osynyń arqasynda Qazaqstanda Jańa jylǵa daıyndyq barǵan saıyn sabyrly ári josparly proseske aınalyp otyr. Onlaın-shopıng búdjetti aldyn ala esepteýge, syılyqtardy asyqpaı tańdaýǵa jáne jeltoqsannyń qarbalasyn jeńildetýge múmkindik berip, iri qalalardyń da, shaǵyn qalalardyń da turǵyndary úshin dástúrli dúkenderge yńǵaıly jáne praktıkalyq balamaǵa aınalady.
Zertteý Ozon.kz kompanıasy tarapynan 2025 jylǵy qarashada júrgizildi. Saýalnamaǵa Qazaqstannyń ártúrli óńirlerinen 600-den astam turǵyn qatysty.
Ozon Qazaqstan - Almatyda shtab-páteri ornalasqan mýltıkategorıaly marketpleıs. 2021 jyldan beri kompanıa Qazaqstandaǵy ınfraqurylymdy damytýǵa ınvestısıa salyp keledi jáne respýblıkadaǵy ınternet-saýda salasynyń áleýmettik mańyzdy bes kompanıasynyń qataryna kiredi. Ozon.kz platformasynda kitaptar men kıimnen bastap azyq-túlik pen turmystyq tehnıkaǵa deıin 370 mıllıonnan astam taýar usynylǵan, olar jyldam ári tegin jetkiziledi. Marketpleıste bıznesin damytatyn 80 myńnan astam jergilikti satýshy bar, al belsendi satyp alýshylar sany 700 myńnan asty. Kompanıa respýblıkada toǵyz logıstıkalyq ortalyqty basqarady jáne tapsyrystardy jetkizý pýnktterin damytýyn jalǵastyrýda.