Prezıdent JI-sheshímderdí engízudí jedeldetu míndetín qoıdy, dep habarlaıdy aqshamnews.kz tílshísí.
Premer-mınıstr Oljas Bektenov Prezıdenttíń kólík salasyn tsıfrlandyru jóníndegí tapsyrmalarynyń oryndalu barysymen tanysty. Kólík mınıstrlígíníń Ahualdyq ortalyǵynda Premer-mınıstrge avtojol, temírjol jáne avıatsıya salalarynda engízílíp jatqan zamanauı sheshímder men IT-ázírlemeler ūsynyldy. Atap aıtqanda, ūlttyq beınebaqylau júıesí, e-Joldar, Smart Cargo, Q-Gate, QazETA, Echelon Alpha, KinetiX jáne Trip Optimizer kórsetíldí.
Avtojol salasynda kameralardyń derekterín, salmaqty baqylau jáne jol aqysyn tóleu júıelerín qamtıtyn Ūlttyq beınebaqylau júıesí (ŪBBJ) engízílude. Bolashaqta JI qoldanu zańbūzushylyqtardy tírkep qana qoımaı, táuekelderdí boljauǵa, kólíktegí jaǵdaıdy taldauǵa jáne JKO-lardyń aldyn aluǵa múmkíndík beredí.
E-Joldar avtomobıl joldaryn baqylau júıesí shamamen ekí aı būryn íske qosyldy jáne joldardyń jaı-kúıín, materıaldardyń sapasyn, sondaı-aq jóndeu shyǵyndaryn baqylauǵa múmkíndík beredí. Qazír respublıkalyq mańyzy bar 41 myń shaqyrymnan astam jol tsıfrlandyryldy. Jyl sońyna deıín ūzyndyǵy 185 myń shaqyrym bolatyn elímízdíń barlyq jol jelísín qamtu josparlanuda.
Smart Cargo platformasy «bír tereze» qaǵıdaty boıynsha halyqaralyq júk aǵyndaryn onlaın-qadaǵalaudy qamtamasyz etedí. Ol 58 aqparattyq júıeníń derekterín bíríktírdí, būl júkterdí 100% ízínen qarap otyruǵa, olardyń shekaradan ótu jyldamdyǵyn 30%-ǵa arttyruǵa jáne tasymaldaushylardyń kezekte tūru uaqytyn 10 ese qysqartuǵa múmkíndík berdí.
Elímízdíń áuejaılarynda Q-Gate termınaldary ornatylǵan, olar jolaushylardy bet bıometrıyasy men tólqūjaty boıynsha 15-50 sekundta tekseredí, būl standartty baqylaudan 4-5 ese jyldam. Sondaı-aq, QazETA, yaǵnı «sheteldíkterge arnalǵan e-Gov» platformasy tanystyryldy, ol vızasyz turısterge elge kíruden 72 saǵat būryn onlaın túrde elektrondyq rūqsat qūjatyn resímdeuge múmkíndík beredí.
Jasandy ıntellektke negízdelgen Echelon Alpha platformasynyń kómegímen tranzıttík áleuet boljanyp, marshruttyq jelí modeldenedí jáne baǵyttar boıynsha sūranys taldanady. Qazírgí tańda shamamen 30 perspektıvaly baǵyt aıqyndaldy.
Temírjol salasynda jyljymaly qūramdy qashyqtan dıagnostıkalau úshín KinetiX júıesí engízílude. Ony qoldanu esebínen stansada tehnıkalyq baıqau uaqyty 30%-ǵa jáne qolmen ólsheu kólemí 70%-ǵa qysqardy. Trip Optimizer jol profılín, qūram massasyn jáne jyldamdyq shekteulerín eskere otyryp, poıyzdy avtomattandyrylǵan júrgízu úshín qoldanylady.
Premer-mınıstr sondaı-aq mamandandyrylǵan jol-dıagnostıkalyq tehnıkany qarap shyǵyp, bírqatar ayaqtalǵan ınfraqūrylymdyq jobalar boıynsha bayandamalardy tyńdady.
Kólík mınıstrlígíníń málímetínshe, sońǵy bes jylda sektordyń jalpy ónímí 3 esege ósíp, 14 trln teńgeden asty. 5 myń shaqyrym temírjol joly jáne 5 myń shaqyrym avtomobıl joly jóndeldí, temírjol arqyly tranzıt kólemí 33 mln tonnaǵa jettí, al avtomobıl tasymalynyń kólemí 3 esege artty. Tsıfrlandyrudy odan árí damytu nátıjesínde aldaǵy úsh jylda 2,2 myń shaqyrym jańa temírjol jelísín salu, tranzıt kólemín 77 mln tonnaǵa deıín ūlǵaıtu, al teńíz porttarynyń ótkízu quatyn 4 esege arttyru josparlanuda. 2040 jylǵa qaraı íshkí avtomobıl tasymalynyń kólemí qazírgí 353 mln tonnadan 590 mln tonnaǵa deıín ósedí dep boljanuda.
Premer-mınıstr kólík salasyn tsıfrlandyrudyń mańyzdylyǵyn atap ótíp, bírqatar tapsyrma berdí.
«Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev tsıfrlyq qyzmetter memleketín odan árí qūrudyń basymdyǵyn aıqyndady. Úkímet aldynda ekonomıkanyń barlyq salalaryna paıdaly jasandy ıntellekt sheshímderín engízu qarqynyn jedeldetu míndetí tūr. Búgín tanystyrylǵan kólík salasyn tehnologıyalyq transformatsıyalau jobalaryn qysqa merzímde búkíl el boıynsha auqymdy túrde engízudí tapsyramyn», — dedí Oljas Bektenov.
Premer-mınıstr qauípsízdíktí arttyru, merzímderdí qysqartu jáne shyǵyndardy ońtaılandyru maqsatynda Kólík jáne aralas salalardyń aqparattyq júıelerín ıntegratsıyalau boıynsha da tapsyrmalar berdí.
