5 qańtarda Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev "Turkistan" gazetíne bergen sūhbatynda áleumettík jelí adamnyń oılau qabíletíne zıyany baryn aıtyp, "jasy qyryqqa jetse de, bílímí men oı-órísí on bes jastaǵy jasóspírímder deńgeıínde qalyp qoıǵan azamattar" baryn atap óttí. Būǵan qatysty psıhologtar ne deıdí? Tolyǵyraq Aqshamnews.kz materıalynda.
Psıholog Olga Romanıvtíń aıtuynsha, áleumettík jelíníń kesírínen óz ómírín qyzyqsyz dep sanaıtyn adamdarda jíberíp alǵan múmkíndíkter sındromy (FOMO) qalyptasady. Būl kúı ózgelerge qyzǵanyshty kúsheıtedí.
FOMO kezínde adam basqalardyń ne ístep júrgenín únemí baqylap, ózín olarmen salystyruǵa beıím bolady, al būl ózín-ózí baǵalaudyń tómendeuíne ákeluí yqtımal. Psıholog būl sındrom, mysaly, adam dostarynyń keshten ne sapardan salǵan fotolaryn kórgende órshuí múmkín ekenín túsíndíredí: áleumettík jelíde kópshílík kúndelíktí qarapaıym sátterdí emes, ómíríníń "eń mínsíz kelbetín" ǵana kórsetedí. Sonyń saldarynan ınternetten bíreudíń tek jaqsy qyrlaryn kórgen basqa adamdar óz ómíríne kóńílí tolmaı, túńílíp ketuí múmkín.
Eger adam jelídegí ózgeníń ómírín baqylaǵanda qyzǵanysh pen jaısyzdyq tudyratynyn túsínse, vırtuay álemde ótkízetín uaqytyn qysqartqany jón. Balama retínde tym kóp maqtanatyn adamdarǵa jazyludan bas tartuǵa bolady. Sondaı-aq, quanysh syılaıtyn dúnıeler turaly, mysaly, kúndelíkke jazyp júru nazardy óz íshkí sezímderíne būruǵa kómektesedí.
Psıholog bar nárseníń qadírín bílu mańyzdy deıdí: úı, densaulyq, otbasy sıyaqty qūndylyqtardy baǵalau qajet. Keıde tabys pen qyzyq quǵan asyǵystyqty báseńdetíp, bolyp jatqan sáttí tolyq sezíníp, ómírdí tereńírek "tūshyp" kóru áldeqaıda dūrys.
"Bayaulaudyń jaqsy tásílí - sanaly zeıín (maındfulnes): qazírgí sátte ózíńe, sezímderíńe jáne áreketteríńe nazar audaru. Būl shaı daıyndau nemese asyqpaı tamaqtanyp, onyń dámín sezínu sıyaqty qarapaıym ádetterden bastalady", - dep túıíndeıdí ol.