Almaty bıyl Nauryzdy jaı ǵana mereke retínde emes, auqymdy vızualdy árí mádenı jańǵyru retínde qarsy alyp otyr. Qala tūtas bír tírí keńístíkke aınalyp, onda dástúrler zamanauı forma, tehnologıya jáne batyl kórkemdík sheshímder arqyly jańasha tynys alady, – dep habarlaıdy aqshamnews.kz tílshísí.
Bıyl basty nazar merekelík baǵdarlamadan górí atmosferaǵa audarylǵan. Yaǵnı Nauryzdyń qalaı kórínetíníne, qalaı estíletíníne jáne qandaı áser syılaıtynyna basymdyq berílgen. Almatynyń kóshelerí men alańdary úlken kórkemdík alańnyń bólshegíne aınalyp, kıíz úılerden bastap tsıfrlyq ınstallyatsıyalarǵa deıíngí árbír element tūtas áser qalyptastyruǵa jūmys ísteıdí.
Bıylǵy merekeníń tūjyrymdamasy jańaru men qaıta paıymdau ıdeyasyna negízdelgen. Almaty qalasynyń tarıhı muzeıíníń jetekshísí Kámshat Jıenalıevanyń aıtuynsha, dástúrlí format túbegeılí jańartylyp, oǵan ūlttyq mūra men zamanauı tehnologıyalardy ūshtastyru basym baǵyt retínde engízílgen.
— Bıyl Almatydaǵy Nauryz merekesíníń formaty tolyq jańartyldy. Bíz úırenshíktí standarttardan bas tartyp, «Nauryz meıramy – jańaru merekesí» tūjyrymdamasyn engízdík. Qalanyń merekelík keńístígí dástúr men ınnovatsıyanyń bírlígín kórsetuge baǵyttalyp qūryldy, — dedí ol.
Astana alańyndaǵy ortalyq alań kópqabatty taqyryptyq ınstallyatsıya túrínde bezendírílgen. Mūnda jańa formattaǵy kıíz úıler tígílíp, olardyń árqaısysy jaı ǵana etnografıyalyq element emes, ózíndík mazmūny men ıdeyasy bar derbes keńístík retínde ūsynylady.
Kıíz úılerdíń bírí dástúrlí muzyka álemíne jeteleıdí. Onyń íshínde Nūrǵısa Tílendıev, Shákárím Qūdaıberdıev jáne Dına Nūrpeıísova esímderímen baılanysty bíregeı qazaq muzykalyq aspaptarynyń kóshírmelerí qoıylǵan. Būl klassıkalyq muzeı emes, mádenıetpen tírí baılanys ornatatyn erekshe alań.
Múlde bólek kóńíl kúı syılaıtyn taǵy bír keńístík — «robo-kıíz úı». Mūnda dástúrlí forma bolashaq tehnologıyalarymen toǵysady. Jasandy ıntellekt pen robototehnıka salasyndaǵy ázírlemeler, bílím beru jobalary men arheologıyaǵa qatysty sheshímder ūsynylǵan. Būl oryn balalar men eresekter tek baqylap qana qoımaı, ózderí de qatysa alatyn ınteraktıvtí zerthana íspettí bolmaq.
Sonymen qatar «360 gradus» tsıfrlyq kıíz úıí de kóptíń nazaryn audarady. Būl — tolyq ımmersıvtí ınstallyatsıya, yaǵnı kelushílerdí túgeldeı óz íshíne tartyp áketetín keńístík. Beıneqatar qabyrǵalardan edenge deıíngí búkíl aumaqty qamtyp, kelushílerge saq dáuírínen bastap búgíngí megapolıske deıíngí Almaty tarıhynyń íshínde júrgendeı áser syılaıdy.
Mereke kúnderí Panfılov jayau júrgínshíler kóshesí de dınamıkalyq tsıfrlyq keńístíkke aınalady. Mūnda LED-ınstallyatsıyalar, jaryq dálízderí jáne júrgínshíler qozǵalysyna jauap beretín ınteraktıvtí dálíz ornatylady. Yaǵnı būl aumaq jaı ǵana bezendírílíp qoımaı, adamdarmen ózara áreketke túsíp, «tírí» keńístík retínde jūmys ísteıdí.
Erekshe tartym núkteleríníń bírí — «Almaty AI – Bolashaqqa sayahat» tunnelí. Mūnda tehnologıyalar uaqyt pen keńístíktí eńsergendeı áser qaldyryp, kelushíní bír mezette ótkenge de, bolashaqqa da jeteleıdí. Jaryq, dybys jáne vızualdy sheshímder bírtūtas stsenarıımen órílíp, tsıfrlyq álemníń dál ortasynda júrgendeı sezím qalyptastyrady.
Abaı alańynda keńístík 360 gradus formatyndaǵy sahna tóńíregínde ūıymdastyrylǵan. Mūnda da vızualdy kontent jasandy ıntellekt elementterímen ūshtasyp, sahna men kórermen arasyndaǵy shekarany joya túsedí. Sonyń nátıjesínde úzdíksíz qozǵalys pen áreket áserí tuyp, kórermen oqıǵanyń tíkeleı qatysushysyna aınalady.
Típtí dástúrlí elementterdíń ózí, sonyń íshínde qolónershíler jármeńkesí de bıyl ortaq vızualdy árí ıdeyalyq tūjyrymdamanyń bír bólígí retínde qarastyrylǵan. TÚRKSOI elderínen kelgen sheberlerdíń halyqaralyq kórmesí tek būıymdar kórsetílímí ǵana emes, dástúrdí zamanauı formatta jańǵyrtu ıdeyasyn jalǵastyratyn mańyzdy bólíkke aınalǵan.
Ūıymdastyrushylardyń aıtuynsha, dál osyndaı format mádenı mūrany jańa qyrynan tanytyp, ony qazírgí audıtorıyaǵa áldeqaıda jaqyndata túsedí.
Jalpy alǵanda, Almatynyń merekelík keńístígí ótken, búgín jáne bolashaq toǵysqan bírtūtas orta retínde qūrylyp otyr. Mūnda qala tūrǵyndary men qonaqtary bír mezette tarıhı jadyny da, zamanauı serpíndí de, bolashaqqa degen kózqarasty da sezíne alady.
Almatydaǵy negízgí merekelík ís-sharalar 21-23 nauryz aralyǵynda «Nauryznama» tūjyrymdamasy ayasynda ótedí jáne 200-den astam oqıǵany qamtıdy. Basty ís-sharalar Astana alańynda, Panfılov kóshesínde jáne Abaı alańynda ūıymdastyrylady.