Ál-Farabı atyndaǵy QazŪU-dyń dotsent-zertteushísí Gulnara Ismuhanova Qazaqstandaǵy áleumettík qaqtyǵystyń qalaı qalyptasyp, damıtyny jáne olardy qoǵamdaǵy qūndylyqty ózgertu arqyly qalaı basqaruǵa bolatynyna arnalǵan jobanyń nátıjesín ūsyndy, – dep habarlaıdy aqshamnews.kz tílshísí.
Óńírlík kommunıkatsıyalar qyzmetínde Qazaqstan ǵylymy kúníne oraı áleumettík-gumanıtarlyq zertteudíń jetístígí men bolashaǵyna arnalǵan baspasóz konferentsıyasy boldy.
«Bízdíń joba áleumettík qaqtyǵysty zertteuge baǵyttalǵan. Bíz olardy jekelegen oqıǵa retínde ǵana emes, adamdardyń qūndylyǵymen baılanysty júıelí qūbylys retínde taldaımyz. Būl memlekettík deńgeıde, óńírler men jekelegen toptar deńgeıínde qaqtyǵysty basqaru modelín ázírleuge múmkíndík beredí. Sonyń arqasynda qoǵamdaǵy shıelenístí azaıtyp, eldíń tūraqty damuyn qamtamasyz etuge kómektesetín tásíl ūsynamyz», - deıdí.
Zertteu adamdardyń mínez-qūlqyn qūndylyqtar júıesí arqyly túsíndíretín halyqaralyq teorıyalarǵa negízdelgen. Spıkerdíń aıtuynsha, ártúrlí toptardyń negízgí ūstanymynyń sáıkes kelmeuí kóbíne qoǵamda shıelenístíń tuuyna sebep bolyp jatady eken.
«Adamdar nemese áleumettík toptar arasyndaǵy qūndylyqtyń kez kelgen aıyrmashylyǵy qaqtyǵysqa ákeluí múmkín. Sondyqtan qaqtyǵysty tírkep qana qoımaı, onyń tabıǵatyn túsínuímíz kerek. Bíz Qazaqstandaǵy eń keń taralǵan qaıshylyq túrlerín jíktep, olardy qalaı basqaruǵa bolatynyn anyqtaı alamyz. Būl qauíp-qaterdí aldyn ala boljap, onyń aldyn alu úshín jūmys ísteuge múmkíndík beredí», - dep atap óttí Gulnara Ismuhanova.
Zertteu barysynda ǵalym qazaqstandyqtardy bíríktíríp, ajyratatyn qūndylyqtardy da taldady. Joba avtorynyń píkírínshe, būl bolashaqtaǵy qaqtyǵysty boljap, qoǵamnyń qalaı ózgeretínín túsínuge sep bolmaq.
«Qūndylyqtar - adamnyń da, qoǵamnyń da mínez-qūlqyn aıqyndaıtyn basty faktor. Olar ómír súru jaǵdaıyna, ekonomıkalyq ahualǵa, sayası ortaǵa baılanysty ózgeruí múmkín. Osy úderístí túsínu qoǵamnyń qalaı transformatsıyalanyp jatqanyn jáne būl bolashaqta qaqtyǵystar deńgeıíne qalaı áser etetínín kóruge kómektesedí», - dedí Gulnara Ismuhanova.
Joba ayasynda zertteushíler halyq arasynda saualnama júrgízíp, sūqbat alyp, materıaldardy taldau men stsenarıılík modeldeu ádísín qoldandy. Būl qoǵamda kórínís tabatyn qūndylyqtardyń bírneshe deńgeıín anyqtauǵa múmkíndík berdí. Bazalyq deńgeı ómír súru men negízgí qajettílíkterdí qanaǵattandyrumen baılanysty. Kelesí deńgeı - otbasy men qauymdastyq íshíndegí qoldau, dástúr men ózara kómek. Belsendí deńgeı kóshbasshylyqqa, tabysqa jáne ózgerísterge ūmtylumen baılanysty, bíraq qolaısyz jaǵdaıda agressıya, teńsízdík pen kúsh kórsetu arqyly kórínuí múmkín.
Sarapshylardyń píkírínshe, osy deńgeılerdí túsínu tıímdí sayasat qalyptastyryp, qoǵamdyq dıalog ornatu úshín kerek. Alynǵan derekter eldegí áleumettík shıelenístí tómendetíp, qaqtyǵysty tıímdí basqaratyn tetíkterdí ázírleu úshín qoldanyluy múmkín.