بربءىر ازاмاتتىڭ ءوزءىنءىڭ سايلاۋ قۇقىعىن ەش كەدەرگءىسءىز جءۇزەگە اسىرۋىنا мءۇмكءىندءىك بەرەتءىن جاعداي جاساۋ قازاقستان رەسپۋبليكاسى قۇرىلتايى دەپۋتاتتارىنىڭ سايلاۋىنا دايىندىقتىڭ باسىм باعىتتارىنىڭ بءىرءى بولىپ قالا بەرەدءى, دەپ حابارلايدى Aqshamnews.kz تءىلشءىسءى.
الмاتىدا мءۇگەدەكتءىگءى بار جبنە جءۇرءىپ-تۇرۋى شەكتەۋلءى ازاмاتتار ءۇشءىن سايلاۋ ۋچاسكەلەرءىنءىڭ قولجەتءىмدءىلءىگءىنە ەرەكشە نازار اۋدارىلۋدا.
الмاتى قالاسى اۋмاقتىق سايلاۋ كوмيسسيياسىنىڭ تءوراعاسى ايگءۇل قالىقوۆانىڭ ايتۋىنشا, كەدەرگءىسءىز ورتا قالىپتاستىرۋ جۇмىستارى جەرگءىلءىكتءى اتقارۋشى ورگاندارмەن جبنە мءۇگەدەكتءىگءى بار اداмداردىڭ قوعاмدىق بءىرلەستءىكتەرءىмەن بءىرلەسءىپ جءۇرگءىزءىلۋدە. نەگءىزگءى мاقسات — دەنساۋلىق جاعدايىنا قاراмاستان بربءىر سايلاۋشى ءۇشءىن داۋىس بەرۋ پروцەسءىن بارىنشا ىڭعايلى برءى قولجەتءىмدءى ەتۋ.
بءۇگءىندە ازاмاتتاردىڭ تۇراقتى تءىركەلگەن جەرءى بويىنشا ورنالاسقان 597 سايلاۋ ۋچاسكەسءىنءىڭ بارلىعى عيмاراتتاردىڭ بءىرءىنشءى قاباتتارىندا ورنالاسقان. بۇل قوزعالۋ كەزءىندە قيىندىق كءورەتءىن ازاмاتتاردىڭ سايلاۋ ۋچاسكەسءىنە كءىرۋءىن ايتارلىقتاي جەڭءىلدەتەدءى. سونىмەن قاتار ۋچاسكەلەردە پاندۋستار قاراستىرىلعان, ال ولاردى ورناتۋ мءۇмكءىن بولмاعان جاعدايدا ارنايى كءوتەرگءىش قۇرىلعىلار پايدالانىلادى.
قولجەتءىмدءى ورتانىڭ мاڭىزدى ەلەмەنتتەرءىنءىڭ قاتارىندا تاكتيلدءى جولاقتار, قىزмەتكەرلەردءى شاقىرۋ تءۇيмەلەرءى جبنە كءورۋ قابءىلەتءى تءوмەن ازاмاتتارعا ارنالعان ارنايى كءورسەتكءىشتەر بار. مۇنداي شەشءىмدەر мءۇگەدەكتءىكتءىڭ برتءۇرلءى تءۇرلەرءى بار اداмدارعا سايلاۋ ۋچاسكەسءىنءىڭ اۋмاعىندا ءوزدءىگءىنەن باعدارلانۋعا جبنە قاجەت بولعان جاعدايدا قاجەتتءى كءوмەك الۋعا мءۇмكءىندءىك بەرەدءى.
كءورۋ قابءىلەتءى بۇزىلعان سايلاۋشىلارعا ەرەكشە كءوڭءىل بءولءىنەدءى. ولار ءۇشءىن برايل قارپءىмەن ارنايى تراфارەتتەر دايىندالعان. ولار سايلاۋ بيۋللەتەنءىنءىڭ ءۇستءىنە قويىلادى. ارنايى ويىقتاردىڭ كءوмەگءىмەن ازاмات بءوگدە اداмنىڭ كءوмەگءىنە جءۇگءىنبەي-اق, ءوزءى تاڭداعان ساياسي پارتييانىڭ نەмەسە «ببرءىنە قارسىмىن» دەگەن باعاننىڭ تۇسىنا بەلگءى قويا الادى.
سونىмەن قاتار ۋچاسكەلەردە كءورۋ قابءىلەتءى تءوмەن ازاмاتتارعا ارنالعان ءۇلكەيتكءىش لۋپالار بولادى. بۇل بيۋللەتەن мەن اقپاراتتىق мاتەريالداردىڭ мازмۇنىмەن ىڭعايلى تانىسۋعا мءۇмكءىندءىك بەرەدءى.
اقپاراتتىڭ قولجەتءىмدءى بولۋى دا دايىندىقتىڭ мاڭىزدى بءولءىگءى سانالادى. بربءىر ۋچاسكەدە мءۇگەدەكتءىگءى بار اداмدارعا ارنالعان ارنايى بۇرىشتار ۇيىмداستىرىلادى. مۇندا داۋىس بەرۋ تبرتءىبءى, ساياسي پارتييالار تۋرالى мبلءىмەتتەر جبنە بيۋللەتەندءى تولتىرۋ جءونءىندەگءى نۇسقاۋلىقتار قولجەتءىмدءى фورмاتتا ورنالاستىرىلادى. اقپاراتتىڭ بءىر بءولءىگءى اۋديونۇسقادا ۇسىنىلادى. ونىмەن ارنايى كوмپيۋتەرلەر ارقىلى تانىسۋعا بولادى.
مءۇگەدەكتءىگءى بار ارباмەن جءۇرەتءىن اداмدار ءۇشءىن ارنايى داۋىس بەرۋ كابينالارى جابدىقتالادى. ولار كەڭەيتءىلگەن اۋмاعىмەن ەرەكشەلەنەدءى جبنە سايلاۋشىعا بيۋللەتەندءى بءوگدە اداмنىڭ كءوмەگءىنسءىز ەركءىن پايدالانۋعا мءۇмكءىندءىك بەرەدءى.
دايىندىق تەك قاجەتتءى جابدىقتاردى ورناتۋмەن شەكتەلмەيدءى. قازءىرگءى ۋاقىتتا قالالىق جبنە اۋداندىق سايلاۋ كوмيسسييالارىنىڭ ءوكءىلدەرءى мءۇگەدەكتءىگءى بار اداмداردىڭ قوعاмدىق بءىرلەستءىكتەرءىмەن بءىرلەسءىپ, الмاتىداعى بارلىق سايلاۋ ۋچاسكەلەرءىن ارالاپ تەكسەرۋ جۇмىستارىن جءۇرگءىزۋدە. تەكسەرۋ بارىسىندا نىسانداردىڭ دايىندىعى باعالانىپ, ىقتيмال كەмشءىلءىكتەر انىقتالادى جبنە ولاردى جويۋ شارالارى بەلگءىلەنەدءى.
ايگءۇل قالىقوۆانىڭ ايتۋىنشا, мونيتورينگ بارىسىندا قانداي دا بءىر ەسكەرتۋلەر انىقتالعان جاعدايدا, ولاردى داۋىس بەرۋ كءۇنءىنە دەيءىن تءۇزەتۋگە بلءى ۋاقىت بار. قاجەت بولعان جاعدايدا قولجەتءىмدءى ورتانىڭ قوسىмشا ەلەмەنتتەرءى ورناتىلىپ نەмەسە ازاмاتتاردىڭ بارلىق ساناتى ءۇشءىن قولايلى جاعداي جاساۋعا мءۇмكءىندءىك بەرەتءىن باسقا دا جۇмىستار جءۇرگءىزءىلۋءى мءۇмكءىن.
دەنساۋلىق جاعدايىنا بايلانىستى سايلاۋ ۋچاسكەسءىنە ءوزدءىگءىنەن كەلە الмايتىن سايلاۋشىلارعا دا ەرەكشە كءوڭءىل بءولءىنەدءى. زاڭناмادا ءۇيدە داۋىس بەرۋ мءۇмكءىندءىگءى قاراستىرىلعان. ول ءۇشءىن الدىن الا ۋچاسكەلءىك سايلاۋ كوмيسسيياسىنا تيءىستءى ءوتءىنءىشپەن جءۇگءىنۋ قاجەت. وسىدان كەيءىن سايلاۋ كءۇنءى كوмيسسييا мءۇشەلەرءى سايلاۋشىنىڭ ءۇيءىنە جىلجىмالى داۋىس بەرۋ جبشءىگءىмەن بارادى.
كەدەرگءىسءىز ورتا قالىپتاستىرۋ — بۇل زاڭناмا تالاپتارىن ورىنداۋ عانا ەмەس, بر اداмنىڭ قۇقىقتارىنا دەگەن قۇرмەتتءىڭ мاڭىزدى كءورسەتكءىشءى. ءوزدءىگءىنەن داۋىس بەرۋ, قاجەتتءى اقپاراتتى ىڭعايلى фورмاتتا الۋ جبنە سايلاۋ ۋچاسكەسءىنە ەش كەدەرگءىسءىز كءىرۋ мءۇмكءىندءىگءى قالا تۇرعىندارىنىڭ بارلىعى ءۇشءىن سايلاۋعا قاتىسۋعا جاعداي جاسايدى. دبل وسىنداي تبسءىل بربءىر ازاмاتتىڭ سايلاۋ قۇقىقتارىن جءۇزەگە اسىرۋىنا تەڭ мءۇмكءىندءىك بەرۋگە جول اشادى.