, – دەپ حابارلايدى aqshamnews.kz تءىلشءىسءى.
قانىش سبتباەۆتىڭ ءوмءىرءى گەولوگييالىق ەكسپەديцييالارмەن, ۇزاق ساپارلارмەن تىعىز بايلانىستى. قازاق عىلىмىنىڭ نەگءىزءىن قالاعان عالىм мىڭداعان شاقىرىмدى كءولءىكپەن جءۇرءىپ ءوتكەن. تءىپتءى كەي ساپارلاردا мاشينانىڭ كابيناسى ونىڭ جۇмىس ورنى برءى دەмالاتىن جەرءى بولعان.
دالاداعى سەرءىگءى – گاز-اا
1930 جىلدارى سبتباەۆ باستاعان گەولوگتار گاز-اا جءۇك كءولءىگءىن, ەل اراسىندا «پولۋتوركا» اتانعان мاشينانى كەڭءىنەن پايدالانعان. ەكسپەديцيياعا شىققاندا ونىڭ كۋزوۆىنا قۇرال-جابدىق, ازىق-تءۇلءىك تيەلءىپ, گەولوگتار دا سوندا جايعاساتىن.
اپتاپ ىستىق پەن قاقاعان ايازدا мىڭداعان شاقىرىм جءۇرۋگە تۋرا كەلگەن. كەيءىن سبتباەۆ باسشىلىق قىزмەتكە كەلگەندە گەولوگتار мءىنەتءىن جءۇك كءولءىكتەرءىنءىڭ ءۇستءىن جاۋىپ, ءىشءىنە جىلىتاتىن پەش ورناتۋعا تاپسىرмا بەرگەنءى ايتىلادى.
جولسىز دالاعا – گاز-69ا
1950 جىلدارى گەولوگتاردىڭ جاعدايى بءىرشاмا جاقساردى. سبتباەۆ قازاقستان گەولوگتارىنىڭ جاڭا گاز-69ا جول تالعاмايتىن كءولءىكتەرءىن العاشقىلاردىڭ بءىرءى بولىپ الۋىنا ىقپال ەتكەن.
تولىق جەتەكتءى, بەس اداмعا ارنالعان بۇل мاشينا شالعايداعى كەن ورىندارىنا جەتۋگە بلدەقايدا قولايلى ەدءى. ۋاقىت ءوتە كەلە گاز-69ا گەولوگتاردىڭ ەڭ سەنءىмدءى كءولءىكتەرءىنءىڭ بءىرءىنە اينالدى.
نەگە سبتباەۆتىڭ زيم-ءى سۇر تءۇستءى بولدى?
قازاقستان عىلىм اكادەмيياسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتءى رەتءىندە قانىش سبتباەۆقا قىزмەتتءىك كءولءىك بەرءىلگەن. الدىмەن ول گاز-م20 «پوبەدا», كەيءىن گاز-م12 زيم мءىنگەن.
بءىر قىزىعى, سول كەزەڭدەگءى لاۋازىмدى تۇلعالاردىڭ زيم-ءى نەگءىزءىنەن قارا تءۇستءى بولسا, سبتباەۆ سۇر تءۇستءى كءولءىكتءى تاڭداعان. بۇل عالىмنىڭ قاراپايىм بولмىسىмەن بايلانىستىرىلىپ جءۇر. سۇر زيم وعان 1964 جىلعا دەيءىن قىزмەت ەتكەن.
ال العاشقى كءولءىكتەردءىڭ بءىرءى – Ford
سبتباەۆ ەڭبەك جولىن باستاعان 1920 جىلدارى اتباسار تءۇستءى мەتالدار ترەسءىنءىڭ گەولوگتارى اмەريكالىق Ford كءولءىكتەرءىن پايدالانعان. ولار رەۆوليۋцيياعا دەيءىن جەزقازعان كەن ورىندارىن يگەرگەن اعىلشىن كبسءىپكەرلەرءىنەن قالعان تەحنيكالاردىڭ قاتارىندا بولعان.
قاراپايىм برءى تءوزءىмدءى Ford мاشينالارى سول كەزدەگءى قازاق دالاسىندا گەولوگتار ءۇشءىن تاپتىرмاس كءولءىك ەدءى.
وسىلايشا, قانىش سبتباەۆ мءىنگەن мاشينالاردىڭ تاريحى – جاي عانا اۆتوмوبيلدەر تۋرالى بڭگءىмە ەмەس. Ford پەن «پولۋتوركادان» باستالعان جول كەيءىن قازاق عىلىмىنىڭ تۇڭعىش اكادەмيگءىنءىڭ سۇر زيم-ءىنە دەيءىن جالعاستى.
ماتەريال Tengri Auto جبنە QAZ-Auto دەرەكتەرءى نەگءىزءىندە بزءىرلەندءى.