Jańa úndí shtamynyń tez taraluy men qauíptí índet boıynsha Almaty "qyzyl aımaqta" tūr. Asfendıyarov atyndaǵy QazŪMU jūqpaly jáne tropıkalyq aurular kafedrasynyń professory, medıtsına ǵylymdarynyń doktory Kúlásh Qūrmanova jaǵdaıdyń nege būlaı bolyp jatqanyn jáne almatylyqtarǵa qalaı saqtanu kerektígín túsíndírdí.
KúlyashQūrmanovanyń aıtuynsha, qaladaǵy epıdemıyalyq jaǵdaı kúrdelí. Óıtkení jańa "delta" shtamynyń kontagıozdyǵy joǵary árí anyqtalǵan shtamdarǵa qaraǵanda 60%-ǵa jūqpaly, dep habarlaıdy Almaty-akshamy.kz.
Eger SARS-CoV2 aınalmaly shtamyn bír jūqtyrǵan adam ony aınalasyndaǵy 3-4 adamǵa jūqtyrsa, úndí delta shtamyn 5-6 adam jūqtyrady. Shtamnyń ınkubatsıyalyq kezeńí qysqa, 7 kúnge deıín. Sondaı-aq auru jūqtyrǵan adamnyń buyndary men íshí qatty auyrady, júregí aınyp, qūsqysy keledí. Auru ayaqtyń tómengí bólígíníń mıkrotrombozyna ákeluí múmkín.
"Sońǵy zertteuler kórsetkendeı, “úndílík” koronavırus shtamynyń qauíptílígí sol, auruhanaǵa jatu men ólím qaupí joǵary. Koronavırus ınfektsıyasynan keıín derttíń auyrlyǵyna qaramastan, endotelııt, tamyrly mıkro jáne makrotromboz túrínde asqynular baıqalady, yaǵnı ártúrlí organdar men júıelerge áser etuí múmkín", – dedí professor.
Vırustyń mutatsıyasy turaly sūraqqa K.Qūrmanova qūramynda RNQ bar koronavırus tabıǵatta joǵary ózgergíshtíkke ıe dep jauap berdí. Eger populyatsıyada ūjymdyq ımmunıtet qalyptassa, vırus mutatsıyaǵa ūshyramaıdy, óıtkení ol tek tírí jasushalarda kóbeıe alady.
"Vırustyń jańa mutatsıyasymen kúresudíń jalǵyz joly - vaktsına alu. Ūjymdyq ımmunıtet halyqtyń 70%-dan astamy vaktsına alǵanda jáne auyrǵan kezde qalyptasady", – dedí medıtsına ǵylymdarynyń doktory
Kúlyash Qūrmanova KVI jūqtyrudyń sebepterín aıtty. Onyń aıtuynsha, aurudan keıín vırusqa qarsy ımmunıtettí qalypqa keltíru qarqyndy jáne ūzaq, álsíz árí qysqa merzímdí boluy múmkín. Mūnyń bárí adamnyń denesíníń reaktıvtílígíne baılanysty, sondyqtan aurudan keıín qaıta ınfektsıya joǵalmaıdy.
Professor sonymen qatar balalar men jastardyń aǵzasynda COVID-19-ǵa qarsy antıdeneler joq ekenín aıtty. Balalar jańa "delta" shtamymen 5 ese jıí auyra bastady. Sondyqtan K.Qūrmanovanyń aıtuynsha, Qazaqstan balalardy vaktsınalau qajettílígí turaly oılanuy kerek. Būl máselení ǵalymdar, epıdemıologtar jáne klınıkter talqylaıdy.
Sondaı-aq professor ımmundyq jauap vaktsınanyń tolyq kursynan keıín shamamen 3-4 aptadan keıín paıda bolady, onyń íshínde 2 komponent alynady. Osy uaqytqa deıín denede antıdeneler paıda bolady jáne taldau ımmunıtettíń naqty deńgeıín kórsetedí.
Eske salsaq, 2021 jylǵy 3 shíldedegí jaǵdaı boıynsha, Almatyda 480 myńnan astam adam vaktsına aldy.
Qalada medıtsınalyq ūıymdarda, mektepterde, mádenıet, sport nysandarynda, bazar men qalanyń SOSO-da 211 vaktsına punktí jūmys ísteıdí (250-ge deıín ūlǵaıtu múmkíndígímen). 300-den astam ekpe brıgadasy qyzmet atqarady.