Raushan Aqberdıevanyń kásíbı qyzmetínde pedagogıka men shyǵarmashylyq qatar órílgen, dep habarlaıdy aqshamnews.kz tílshísí.
Aqberdıeva Raushan Nábıqyzy – beıneleu óneríníń pedagogy, pedagog-sheber, suretshí, Qazaqstannyń pedagogıkalyq akademıyasynyń professory, akademık, Eurazıyalyq dızaınerler odaǵynyń múshesí, Reseı Federatsıyasy Suretshíler odaǵynyń múshesí, ūlttyq óner men bílím salasyna ózíndík úlesín qosyp júrgen shyǵarmashyl tūlǵa.
Óner – adamzattyń ruhanı álemín baıytyp, ūrpaqtan ūrpaqqa jalǵasatyn qūndylyqtardy saqtaıtyn qasıettí ūǵym. Al sol ónerdí jas ūrpaqtyń júregíne jetkízíp, onyń syryn ūǵyndyryp, estetıkalyq talǵamyn qalyptastyratyn ūstazdyń orny erekshe. Osyndaı óner men bílímdí, shyǵarmashylyq pen tárbıení óz ómíríníń basty mūratyna aınaldyrǵan ūstazdardyń bírí – Aqberdıeva Raushan Nábıqyzy.
Raushan Nábıqyzynyń beıneleu óneríne degen qyzyǵushylyǵy bala kezínen qalyptasqan. Ónerge degen alǵashqy qadamy 1978 jyly Shymkent qalasyndaǵy Ábílhan Qasteev atyndaǵy kórkemsuret uchılıshchesínen bastau alady. Dál osy kezeń onyń ómír jolyn ónermen máńgílík baılanystyratyn úlken sapardyń bastamasyna aınaldy.
Keıín bílímín jetíldíru maqsatynda Almaty qalasyndaǵy Abaı atyndaǵy Almaty memlekettík unıversıtetíne túsíp, beıneleu ónerí jáne keskíndeme baǵyty boıynsha joǵary bílím aldy. Unıversıtettí úzdík ayaqtap, kásíbı bílímí men shyǵarmashylyq ízdenísín pedagogıkalyq qyzmetpen ūshtastyrdy.
Raushan Nábıqyzynyń ūstazdyq joly – bírneshe onjyldyqty qamtıtyn úlken mektep. Ol Almaty qalasynyń bírqatar bílím beru ūıymdary men shyǵarmashylyq studıyalarynda eńbek etíp, talaı shákírttíń ónerge degen qyzyǵushylyǵyn oyatty. Onyń pedagogıkalyq ūstanymynyń negízgí ózegí – balany tek suret saluǵa úıretu emes, óner arqyly onyń íshkí jan dúnıesín ashu, shyǵarmashylyq oılau qabíletín damytu jáne ūlttyq qūndylyqtarǵa degen qūrmetín qalyptastyru.
Ūstazdyń píkírínshe, beıneleu ónerí – balanyń boıyndaǵy shyǵarmashylyq qabílettí damytatyn ǵana emes, onyń ruhanı bolmysyn qalyptastyratyn mańyzdy qūral. Sondyqtan Raushan Nábıqyzy ár sabaǵyn balanyń ózíndík oıyn bíldíruíne, qorshaǵan ortany estetıkalyq tūrǵydan qabyldauyna jáne ūlttyq mádenıettí tanuyna múmkíndík beretín shyǵarmashylyq keńístík retínde qarastyrady.
Raushan Aqberdıevanyń kásíbı qyzmetínde pedagogıka men shyǵarmashylyq qatar órílgen. Ol ūzaq jyldar boıy mektep oqushylaryna beıneleu ónerí men kórkem eńbek pánderínen sabaq beríp qana qoımaı, áríptesteríne de ádístemelík tūrǵydan baǵyt-baǵdar kórsetíp keledí.
Ūstazdyń avtorlyq ízdenísteríníń qatarynda «Mūrager» baǵdarlamasynyń orny erekshe. Baǵdarlamada ūlttyq ónerdí qazírgí zamanǵy bílím beru úderísímen sabaqtastyruǵa, oqushylardyń shyǵarmashylyq qabíletín arttyruǵa jáne dástúrlí ónerdí zamanauı tūrǵydan meńgertuge basymdyq beríledí.
Sonymen qatar ol bírneshe avtorlyq sheberlík sabaqtarynyń avtory. Olardyń qatarynda «DPI. Batık jáne syrlary», «Shabyt – motıvatsıyanyń qaınary», «Pastel. Sgraffıto tehnıkasy» sekíldí shyǵarmashylyq baǵyttaǵy jūmystar bar.
Būl sheberlík sabaqtary arqyly Raushan Nábıqyzy ózíníń mol tájírıbesín áríptesterímen bólísíp, beıneleu ónerín oqytudyń jańa ádísterín ūsynuǵa ūmtylyp keledí. Ol bílíktílíktí arttyru ınstıtuttarynda dáríster oqyp, pedagogterge arnalǵan kurstar men shyǵarmashylyq kezdesuler ūıymdastyryp, tájírıbelí maman retínde bílím beru salasynyń damuyna úles qosuda.
2016 jyly ūstaz beıneleu ónerí boıynsha oqu-ádístemelík baǵyttaǵy eńbek daıyndap, 5-synyp mūǵalímderíne arnalǵan oqytu ádístemesín ázírledí. Sonymen bírge onyń «Chıstota ı krasota dushı – osnova vospıtanıya» atty ǵylymı-ádístemelík maqalasy «Uchıtel natsıı» jurnalynyń 2016 jylǵy №9 sanynda jaryq kórdí.
Būl eńbekterden Raushan Nábıqyzynyń ónerdí tek shyǵarmashylyq pán retínde emes, tūlǵany tárbıeleıtín mańyzdy pedagogıkalyq qūral retínde qarastyratynyn ańǵaruǵa bolady.
ShYǴARMAShYLYQ – JAN DÚNIENÍŃ AINASY
Pedagogıkalyq qyzmetpen qatar Raushan Nábıqyzy shyǵarmashylyq ízdenísín de úzbeı jalǵastyryp keledí. Onyń kórkemdík álemí tabıǵatpen, ūlttyq mádenıetpen jáne adamnyń ruhanı dúnıesímen tyǵyz baılanysty.
Suretshí shyǵarmalarynda túrlí tehnıkalar men kórkemdík tásílderdí paıdalana otyryp, tabıǵattyń ásemdígín, ūlttyq mádenıettíń erekshelígín, qazaq halqynyń dástúrí men ruhanı qūndylyqtaryn ózíndík kórkemdík tílmen jetkízedí.
Onyń shyǵarmashylyǵynda sándík elementter, releftí fakturalar, altyn tústes sheshímder, názík tústík auysular, toqyma jáne keskíndeme tehnıkasynyń úılesímí erekshe oryn alady. Būl tásílder suretshíníń tabıǵatqa, ūlttyq mūraǵa jáne sūlulyq álemíne degen kózqarasyn aıqyndaıdy.
Raushan Aqberdıevanyń shyǵarmashylyq ízdenísíníń mańyzdy belesteríníń bírí – 2024 jylǵy 18 qazanda Qazaqstan Respublıkasynyń Memlekettík ortalyq muzeıínde ótken «Syrlasu» atty jeke kórmesí.
Kórmege suretshíníń 100-den astam shyǵarmasy qoıyldy. «Syrlasu» atauynyń ózí suretshíníń shyǵarmashylyq álemín dál sıpattaıtyndaı. Būl kórme – suretshí men kórermenníń, óner men adamnyń, tabıǵat pen ruhanı álemníń ózíndík syrlasuy íspettí boldy.
Kórmede Raushan Aqberdıeva ózíníń ártúrlí kórkemdík baǵyttaǵy ízdenísterín ūsyndy. Onyń tuyndylarynan tabıǵattyń názík tynysyn, ūlttyq mádenıettíń boyauyn, adam men qorshaǵan ortanyń ruhanı baılanysyn baıqauǵa bolady.
Suretshí úshín óner – daıyn beınení kórsetu ǵana emes, kórermendí oılandyru, sezíndíru, belgílí bír kóńíl kúıge bóleu. Sondyqtan onyń tuyndylary syrtqy sūlulyqpen qatar íshkí mazmūnǵa da negízdelgen.
«Syrlasu» kórmesíníń mádenı mańyzy onyń kelushíleríníń kóptígímen de aıqyndaldy. 2024 jylǵy 18 qazan men 1 qarasha aralyǵynda kórmení 14 843 adam tamashalaǵan. Būl kórsetkísh kórmeníń kórermenge degen qyzyǵushylyǵyn ǵana emes, ūlttyq óner men mádenı mūraǵa degen qoǵamdyq sūranystyń joǵary ekenín de kórsettí.
Raushan Nábıqyzynyń shyǵarmashylyq jáne pedagogıkalyq qyzmetíníń ortaq arnasy – ūlttyq qūndylyqtardy dárípteu.
Ol qazaq halqynyń dástúrlí ónerín zamanauı bílím beru keńístígímen baılanystyrudy mańyzdy míndetterdíń bírí dep sanaıdy. Onyń sabaqtarynda oqushylar ūlttyq oyu-órnekterdíń mánín tanyp, sándík-qoldanbaly ónerdíń erekshelíkterín meńgeríp, dástúrlí óner elementterín qazírgí shyǵarmashylyq jūmystarynda qoldanuǵa múmkíndík alady.
Ūstazdyń būl baǵyttaǵy jūmysy oqushylardyń estetıkalyq talǵamyn qalyptastyrumen qatar, olardyń ūlttyq mádenıetke degen qyzyǵushylyǵyn arttyrady.
Raushan Aqberdıeva zamanauı qazaq keskíndemesíndegí baǵyttardy bílím beru úderísíne engízu máselesíne de erekshe kóńíl bóledí. Onyń osy taqyrypqa arnalǵan maqalasy «Ūly Tūlǵa» respublıkalyq ádístemelík jurnalynda jarıyalanǵan.
Zamanauı qazaq keskíndemesí – ūlttyq mádenı kodty saqtaı otyryp, álemdík óner keńístígímen úndesíp kele jatqan mańyzdy shyǵarmashylyq baǵyt. Osy úderístí jas ūrpaqqa tanystyru olardyń kórkemdík oılauyn keńeıtíp, ónerdí tereńírek túsínuíne múmkíndík beredí.
EŃBEK ELENGENDE
Raushan Nábıqyzynyń kópjyldyq eńbegí túrlí respublıkalyq jáne halyqaralyq marapattarmen baǵalanǵan.
Ol bílím beru salasyndaǵy erekshe eńbegí úshín Y.Altynsarın medalímen, joǵary nátıjelerí úshín «Jyl úzdígí» medalímen, bílím beru ísín damytuǵa qosqan úlesí úshín «Asyl ūstaz» medalímen marapattalǵan.
Sonymen qatar «Bílím beru salasynyń kóshbasshysy», «Qazaqstannyń bílím beru salasynyń úzdígí», «Pedagogıka salasynyń úzdík qyzmetkerí», «Qazaq óneríníń qaıratkerí», «Qūrmet belgísí», «Ūstaz dańqy» sekíldí marapattarǵa ıe boldy. Qazaqstan Ūlttyq dızaın akademıyasynyń akademıgí dıplomyn alǵan. Qazaqstannyń pedagogıkalyq akademıyasy ǵylymı qauymdastyǵynyń múshesí árí Qazaqstannyń pedagogıkalyq akademıyasynyń professory ataǵyna ıe. Raushan Aqberdıeva – Eurazıyalyq dızaınerler odaǵynyń jáne Reseı Federatsıyasy Suretshíler odaǵynyń múshesí. Sonymen qatar halyqaralyq shyǵarmashylyq ūıymdarmen de baılanys ornatyp, óner men mádenıettí damytuǵa baǵyttalǵan túrlí jobalarǵa qatysyp keledí. Onyń eńbegí halyqaralyq deńgeıde de baǵalanǵan. 2023 jyly Qyrǵyz Respublıkasynyń Mádenıet, aqparat, sport jáne jastar sayasaty mınıstrlígínen ekí el arasyndaǵy mádenı kópírdí nyǵaıtu men damytuǵa qosqan úlesí úshín alǵys hat aldy. 2025 jylǵy 14 qarashada Qyrǵyzstanda ótken «Qyrǵyzstannyń beıneleu ónerí etnomádenı keńístíkte» atty halyqaralyq ǵylymı-tájírıbelík konferentsıyaǵa belsendí qatysyp, arnaıy sertıfıkatpen jáne Qyrǵyz Respublıkasynyń mádenıet, aqparat jáne jastar sayasaty mınıstríníń alǵys hatymen marapattaldy.
Sondaı-aq oǵan Qazaqstan Respublıkasy Prezıdentíníń Alǵys haty tabystalǵan. 2021 jyly Raushan Nábıqyzyna pedagogıkalyq qyzmettegí joǵary kásíbı bílíktílígín aıǵaqtaıtyn «Pedagog-sheber» sanaty beríldí. Raushan Aqberdıevanyń ómír jolyna kóz júgírtkende, onyń bír ǵana mamandyq ayasynda shektelmeı, óner, pedagogıka, ǵylym jáne qoǵamdyq qyzmettí qatar alyp kele jatqanyn kóruge bolady. Onyń shyǵarmashylyq joly – ónerge degen adaldyqtyń, al pedagogıkalyq joly – shákírtke degen jauapkershílíktíń kórínísí. Ūstaz úshín ár oqushy – bolashaq tūlǵa. Sondyqtan ol balanyń boıyndaǵy kíshkentaı qabílettíń ózín baıqap, ony damytuǵa múmkíndík beruge tyrysady. Óıtkení ónerge qyzyǵushylyqtyń artynda bolashaq suretshí ǵana emes, oılaı bíletín, sezíne bíletín, ásemdíktí baǵalaıtyn azamattyń qalyptasuy jatyr. Raushan Nábıqyzynyń shákírtterí túrlí shyǵarmashylyq baıqaular men kórmelerge qatysyp, óz qabíletterín shyńdap keledí. Ūstazdyń kóp jylǵy eńbegíníń eń úlken nátıjesí de – onyń shákírtteríníń jetístígí. Óner men pedagogıkany qatar alyp júru – úlken jauapkershílíktí talap etedí. Al ony ondaǵan jyldar boıy úzdíksíz jalǵastyru úshín kásíbı sheberlíkpen qatar, ónerge degen shynaıy súıíspenshílík qajet. Raushan Aqberdıevanyń shyǵarmashylyǵy men ūstazdyq qyzmetínen dál osy qasıettí kóruge bolady. Ol úshín óner – tek kartınadaǵy boyau men beıne emes. Óner – ūlttyń jady, halyqtyń ruhy, adamnyń íshkí álemí. Al ūstazdyq – sol ruhanı baılyqty kelesí ūrpaqqa jetkízudíń úlken joly.
Búgínde Almaty qalasyndaǵy "Zerdesh" mektebínde kórkem eńbek páníníń mūǵalímí, pedagog-sheber retínde eńbek etíp júrgen Raushan Nábıqyzy óz tájírıbesímen jas ūstazdarǵa da úlgí kórsetíp keledí. Onyń ómír joly – ónerge adaldyqtyń, ūstazdyqqa beríktíktíń jáne ūlttyq mádenıetke degen qūrmettíń jarqyn mysaly.
Ónerdí úıretu – balanyń qolyna qylqalam ūstatu ǵana emes. Ónerdí úıretu – onyń júregíne sūlulyqtyń dánín sebu. Al sol dánníń tamyr jaıyp, úlken shyǵarmashylyqqa aınaluy – ūstazdyń eńbegíne baılanysty. Raushan Nábıqyzy Aqberdıevanyń sanaly ǵūmyry osy úlken maqsatqa arnaldy. Onyń eńbegí – búgíngí shákírttíń shyǵarmashylyǵynda, ūlttyq ónerge degen qūrmetínde jáne erteńgí ūrpaqqa jalǵasatyn ruhanı mūrada óz jalǵasyn tabary sózsíz.