Gúl búrshík jara bastaǵanda allergıya da asqynady. Mamandardyń zertteuínshe, tūrǵyndardyń 20-40 paıyzyna deıín mausymdyq allergıyadan zardap sheguí múmkín eken. Allergıyanyń belgísín qalaı tanuǵa bolady, ózín-ózí emdeu qauíptí me jáne qazír qandaı kómek eń tıímdí sanalady? Būl turaly joǵary sanatty allergolog-ımmunolog, medıtsına ǵylymdarynyń doktory, QazŪMU-dyń jalpy ımmunologıya kafedrasynyń professory Taıyr Nūrpeıísov osy turaly aıtty, – dep habarlaıdy aqshamnews.kz tílshísí.
Almaty eldegí eń allergendí qalanyń bírí. Būl tabıǵı jaǵdaımen qatar, auada tozańy kóp taraıtyn ósímdíkterdíń de kóp boluymen baılanysty.
«Almaty – allergıyasy eń kóp qala. Esep boıynsha, allergıyasy bar adamdardyń sany 20–40 paıyzǵa jetíp qalady eken. Nauqastardyń kópshílígí jastar men balalar, bíraq allergıya egde jastaǵy adamda da bolady. Negízgí belgílerí — mūrynnan su aǵady, mūryn bíteledí, mūryn men kózden bólíndíler shyǵady, túshkíru, keıde jótel paıda bolyp, aua jetíspeı tūrǵandaı bolady», — deıdí Taıyr Nūrpeıísov.
Dárígerdíń aıtuynsha, qala tūrǵyndary kádímgí suyq tıyumen nemese JRVI-men mausymdyq allergıyany jıí shatastyrady. Shynynda da, belgílerí ūqsas boluy múmkín, sondyqtan uaqytty tekke ótkízbeı mamandarǵa júgíngen jón.
«Mausymdyq allergıya men JRVI-dí jıí shatastyrady, sebebí būlardyń qatty aıyrmashylyǵy joq. Allergıyalyq auru basqa aurulardyń belgísíne ūqsaı beredí. Būrynnan allergıyasy bar adamdar allergıyanyń jylda bír ret asqynatynyn bíledí. Bírden dárígerge qaralady. Bíraq emdí antıbıotıkterden bastamau kerek», — dep eskerttí maman.
Taıyr Nūrpeıísovtíń aıtuynsha, ózín-ózí emdeu, ásírese antıbıotıkterdí esepsíz qabyldau asqyndyryp jíberuí múmkín. Onyń aıtuynsha, pandemıyadan keıín Almatyda auyr allergıyalyq reaktsıya bolyp, sonyń íshínde dáríden allergıya bolǵandar jıílegen.
«Antıbıotıkterdí óz betínshe qabyldau kóbínese janama áserge ákeledí. Allergıyaǵa beıím adamdarda dárílík allergıyanyń paıda bolu qaupí áldeqaıda joǵary. Ol esekjem, Kvınke ísínuí nemese típtí anafılaktıkalyq shok túrínde kórínuí múmkín. Ókíníshke qaraı, pandemıyadan keıín bízdíń dárígerler osyndaı jaǵdaıǵa jıí tap bolyp júr», — deıdí ol.
Maman sondaı-aq qazírgí kezde allergıyalyq rınıt erte jastaǵy balalarda da jıí anyqtalatynyn aıtty. Būryn būl auru kóbíne úlkenderde bolady dep sanalsa, qazír belgílerí ekí-úsh jastaǵy balalarda da baıqaluy múmkín.
«Keıíngí uaqytta allergıyalyq rınıt edáuír jasaryp kettí. Qazír ekí-úsh jastaǵy balalar da auyratyn boldy. Sondyqtan ata-anasy kez kelgen belgíní ınfektsıya dep oılap, asyǵys emdeuge kíríspeı, dárígerdíń rūqsatsynsyz balaǵa antıbıotık bermeuí kerek. Sebebín dūrys anyqtau úshín pedıatr nemese allergologpen keńesken dūrys», — deıdí Taıyr Nūrpeıísov.
Mamannyń aıtuynsha, Almatydaǵy negízgí allergender — aǵashtar men shalǵyn shópterdíń tozańy. Olardyń íshínde eń jıí kezdesetíní — qaıyń, terek, sondaı-aq ártúrlí shóp túrlerí, sonyń íshínde atqonaq, úıbıdaıyq pen tarǵaqshóp. Būl ósímdíkterdíń tozańy alysqa tarap, qalany kezíp júredí.
Dáríger allergıyalyq rınıttí emdeudíń osy zamanǵy ádísterí turaly da aıtyp berdí. Eń aldymen aurudyń belgílerín basatyn dáríler qoldanylady, sondaı-aq mūrynǵa arnalǵan arnauly spreılerdí de paıdalanylady. Sonymen qatar búgínde allergenge arnauly ımmunoterapıya (ASIT) de keńínen qoldanylyp keledí, qazír ol eń tıímdí emdeu ádísíníń bírí sanalady.
«Allergıyany emdeu ádette bírneshe kezeńnen tūrady. Aldymen antıgıstamındík preparattardyń kómegímen belgíler jeńíldetíledí, mysaly, levotsetırızın qyshynudy, túshkíru men shyryshty qabyqtyń ísínuín azaıtady. Sondaı-aq qūramynda kortıkosteroıdtary bar ıntranazaldy spreıler qoldanylady, olar qauípsíz, aǵzaǵa da asa síńbeıdí. Al úshínshí kezeń — allergenge arnauly ımmunoterapıya, ol emdeudíń «altyn standarty» bolyp sanalady jáne tıímdílígí 90 paıyzǵa deıín jetuí múmkín», — dedí maman.
Taıyr Nūrpeıísov qala tūrǵyndaryn densaulyǵyna mūqıyat qarap, allergıyanyń belgísí baıqalsa bírden mamandarǵa júgínuge shaqyrdy.
