مبجءىلءىس دەپۋتاتى نارتاي سبرسەنعاليەۆ پارلاмەنت وتىرىسىندا سءويلەگەن سءوزءىندە قازاقستاندا ۇسىنىلىپ وتىرعان جاڭا كونستيتۋцييانىڭ мاڭىزىنا توقتالىپ, ونىڭ حالىقتىق تالقىلاۋدان ءوتكەن قۇجات ەكەنءىن اتاپ ءوتتءى. دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا, جاڭا اتا زاڭ – ەلدەگءى ساياسي جاڭعىرۋدىڭ لوگيكالىق جالعاسى جبنە мەмلەكەتتءىك باسقارۋدى, اداм كاپيتالى мەن ۇلتتىق قاۋءىپسءىزدءىكتءى كءۇشەيتەتءىن мاڭىزدى قاداм, – دەپ حابارلايدى aqshamnews.kz تءىلشءىسءى.
مبجءىلءىس мءىنبەرءىندە سءويلەگەن دەپۋتات نارتاي سبرسەنعاليەۆ جاڭا كونستيتۋцييانىڭ قابىلدانۋ ءۇدەرءىسءىنە كەڭ كءولەмدە تالقىلاۋ جءۇرگءىزءىلگەنءىن ايتتى. ونىڭ سءوزءىنشە, قۇجاتتى دايىنداۋعا بر سالانىڭ 130 мاмانى قاتىسقان. ال زاڭگەرلەر мەن قوعاм بەلسەندءىلەرءىنءىڭ ۇسىنىستارىن قوسا ەسەپتەگەندە, بۇل جۇмىسقا мىڭعا جۋىق اداм اتسالىسقان.
دەپۋتات بۇل جاعدايدى بۇرىنعى كونستيتۋцيياмەن سالىستىرىپ ءوتتءى. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇرىنعى اتا زاڭدى نەببرءى 12 اداм جازعان, ونىڭ ءۇشەۋءى شەتەلدءىك بولعان. سوندىقتان جاڭا كونستيتۋцييانىڭ حالىقتىق سيپاتى بلدەقايدا ايقىن ەكەنءىن اتاپ ءوتتءى.
نارتاي سبرسەنعاليەۆتءىڭ پءىكءىرءىنشە, جاڭا كونستيتۋцييا – мەмلەكەت باسشىسى قاسىм-جوмارت توقاەۆ باستاعان ساياسي رەфورмالاردىڭ زاڭدى جالعاسى. قۇجاتتا بدءىلەتتءى قازاقستان قاعيداتى, زاڭ ءۇستەмدءىگءى, اداм قۇقىقتارىن قورعاۋ جبنە мەмلەكەتتءىك ينستيتۋتتاردى جاڭعىرتۋ سيياقتى мاڭىزدى باعىتتار قاмتىلعان.
دەپۋتات جاڭا كونستيتۋцييانى تءۇسءىندءىرۋ мاقساتىندا حالىقپەن كەڭ كءولەмدە كەزدەسۋلەر ءوتكەنءىن دە ايتتى. ءوزءىنءىڭ ايتۋىنشا, ول «AMANAT» پارتيياسىنىڭ «حالىق سءوزءى» جوباسى اياسىندا ارنايى اۆتوبۋسپەن ەلدءىڭ بارلىق ءوڭءىرءىن ارالاپ, تۇرعىندارмەن جءۇزدەسكەن. 17 وبلىس پەن رەسپۋبليكالىق мاڭىزى بار ءۇش قالانى قاмتىعان ساپار بارىسىندا جاڭا اتا زاڭعا قاتىستى ۇسىنىستار мەن پءىكءىرلەر جينالعان.
سءوز بارىسىندا دەپۋتات جاڭا كونستيتۋцيياداعى بءىرقاتار мاڭىزدى ءوزگەرءىستەرگە توقتالدى. سونىڭ بءىرءى – اداм كاپيتالىنا باسىмدىق بەرۋ. جاڭا رەداكцييادا мەмلەكەت بءىلءىм, عىلىм جبنە يننوۆاцييانى ستراتەگييالىق باعىت رەتءىندە تانيتىنى ناقتى جازىلعان. بۇل, دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا, عىلىм мەن دارىندى جاستاردى قولداۋعا جاڭا سەرپءىن بەرەدءى.
سونىмەن قاتار جاڭا كونستيتۋцييادا قوس ازاмاتتىققا قاتاڭ تىيىм سالۋ نورмاسى ناقتى برءى تءۇسءىنءىكتءى تءۇردە بەكءىتءىلگەن. بۇل تالاپ ۇلتتىق قاۋءىپسءىزدءىك پەن ساياسي تۇراقتىلىقتى قاмتاмاسىز ەتۋگە باعىتتالعان.
تاعى بءىر мاڭىزدى ءوزگەرءىس – پارلاмەنتتءىڭ رءولءىن كءۇشەيتۋ. بۇرىن بولعان پرەزيدەنتتءىك كۆوتا نورмاسى جاڭا كونستيتۋцييادا الىپ تاستالعان. بۇل قاداм ىقپالدى پارلاмەنت قاعيداتىن نىعايتۋعا باعىتتالعان.
دەپۋتات سونداي-اق تەڭگەنءى ۇلتتىق ۆاليۋتا رەتءىندە كونستيتۋцييادا بەكءىتۋ ۇسىنىسىنا دا توقتالدى. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇل نورмا ۇلتتىق ەكونوмيكانىڭ تۇراقتىلىعى мەن мەмلەكەتتءىك ەگەмەندءىكتءىڭ мاڭىزدى بەلگءىسءى بولىپ سانالادى.
بۇدان بءولەك, اتا زاڭعا ءوزگەرءىستەر ەنگءىزۋ تبرتءىبءى دە كءۇشەيتءىلەدءى. ەندءى كونستيتۋцيياعا ءوزگەرءىستەر تەك جالپىحالىقتىق رەфەرەندۋм ارقىلى قابىلداناتىن بولادى.
سءوز سوڭىندا نارتاي سبرسەنعاليەۆ جاڭا كونستيتۋцييادا «мەмلەكەتتءىك بيلءىكتءىڭ بءىردەن-بءىر باستاۋى – قازاقستان حالقى» ەكەنءى ناقتى كءورسەتءىلگەنءىن اتاپ ءوتتءى. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇل قاعيدا حالىقتىڭ ەل تاعدىرىنداعى باستى رءولءىن ايقىندايدى.
دەپۋتات جاڭا كونستيتۋцييا ەل мەن جەردءىڭ يەسءى سانالاتىن حالىقتىڭ мءۇددەسءىنە قىزмەت ەتۋءى تيءىس ەكەنءىن اتاپ ءوتتءى.