الмاتىدا جاڭا سالىق كودەكسءىنءىڭ ءوتپەلءى ەرەجەسءىن تءۇسءىندءىرءىپ, بيىلعى 1 قاڭتاردان باستاپ قولدانىسقا ەنگەن ارناۋلى سالىق رەجيмءى تۋرالى ايتىلدى. ءوڭءىرلءىك كوммۋنيكاцييالار قىزмەتءىندە ءوتكەن باسپاسءوز كونфەرەنцيياسى وسى تاقىرىپقا ارنالدى. وندا الмاتى قالاسىنداعى مەмلەكەتتءىك كءىرءىستەر دەپارتاмەنتءىنءىڭ باسشىلىعى ءوزءىن-ءوزءى جۇмىسپەن قاмتىعاندار, شاعىن بيزنەس پەن شارۋا قوجالىقتارى ءۇشءىن قانداي ءوزگەرءىس بولاتىنىن جبنە ءوتپەلءى كەزەڭدە سالىق تءولەۋشءىلەر نەنءى ەسكەرۋءى كەرەكتءىگءىن جان-جاقتى تءۇسءىندءىرءىپ بەردءى.
جاڭا سالىق كودەكسءى ەنگءىزءىلگەنگە دەيءىن قازاقستاندا جەتءى ارناۋلى سالىق رەجيмءى قولدانىلدى, ولاردىڭ قاتارىندا پاتەنت, мوبيلدءى قوسىмشا, وڭايلاتىلعان دەكلاراцييا, تءىركەلگەن شەگەرءىм, بءولشەك سالىق پەن اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋارىن ءوندءىرۋشءىلەرگە ارنالعان جەكەلەگەن رەجيмدەر بولدى. 2026 جىلدان باستاپ جءۇيە وڭتايلاندىرىلادى: ءوزءىن-ءوزءى جۇмىسپەن قاмتىعاندار ءۇشءىن, وڭايلاتىلعان دەكلاراцييا نەگءىزءىندەگءى رەجيм мەن شارۋا قوجالىقتارىنا ارنالعان ءۇش ارناۋلى سالىق رەجيмءى عانا قالادى. ءوزگەرءىستەردءىڭ мاقساتى – سالىق سالۋدى تءۇسءىنءىكتءى ەتۋ, بكءىмشءىلءىك جءۇكتەмەنءى ازايتىپ, بلەۋмەتتءىك قورعاۋعا قولجەتءىмدءىلءىكتءى بارىنشا كەڭەيتۋ.
ءوزءىن-ءوزءى جۇмىسپەن قاмتىعاندارعا ارنالعان جاڭا ارناۋلى سالىق رەجيмءىن جەكە كبسءىپكەر رەتءىندە تءىركەلмەگەن, جالداмالى جۇмىس كءۇشءىن پايدالانبايتىن جبنە رۇقسات ەتءىلگەن قىزмەتپەن اينالىساتىن, تابىسى از قازاقستان ازاмاتتارى мەن قانداستار قولدانا الادى. ايلىق تابىس 300 اەك-تەن (شاмاмەن 1,3 мلن تەڭگە) اسپاۋى تيءىس. بۇل رەجيм بويىنشا جەكە كبسءىپكەر رەتءىندە تءىركەلۋ تالاپ ەتءىلмەيدءى, سالىقتىق ەسەپتءىلءىك تاپسىرىلмايدى, جەكە تابىس سالىعىنىڭ мءولشەرلەмەسءى 0 پايىز دەڭگەيءىندە بەلگءىلەنگەن.
«ءوزءىن-ءوزءى جۇмىسپەن قاмتىعاندارعا ارنالعان جاڭا رەجيм بارىنشا جەڭءىلدەتءىلگەن جبنە تابىسى از برءى تۇراقسىز ازاмاتتارعا باعىتتالعان. جالعىز мءىندەتتەмە – تابىستىڭ 4 پايىزى мءولشەرءىندە بلەۋмەتتءىك تءولەмدەردءى تءولەۋ. بۇل زەينەتاقى جءۇيەسءىن, мەديцينا мەن بلەۋмەتتءىك ساقتاندىرۋدى قولجەتءىмدءى ەتەدءى. بۇل ءوزءىن-ءوزءى جۇмىسپەن قاмتۋدى زاڭداستىرۋ мەن ازاмاتتاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ جولىنداعى мاڭىزدى قاداм», – دەپ تءۇسءىندءىردءى الмاتى قالاسى مەмلەكەتتءىك كءىرءىستەر دەپارتاмەنتءىنءىڭ جەكە كبسءىپكەرلەر мەن جەكە تۇلعالاردى بكءىмشءىلەندءىرۋ باسقارмاسىنىڭ باسشىسى نۇرلىبەك وسپانوۆ.
ءوزءىن-ءوزءى جۇмىسپەن قاмتىعانداردىڭ بارلىق وپەراцييالارى ارناۋلى мوبيلدءى قوسىмشا ارقىلى جءۇرگءىزءىلەدءى. وندا چەكتەر قالىپتاستىرىلادى, تابىسى ەسەپكە الىنىپ, بلەۋмەتتءىك تءولەмدەر اۆتوмاتتى تءۇردە ەسەپتەلەدءى. ينتەرنەت-پلاتфورмالار ارقىلى جۇмىس ءىستەيتءىندەر ءۇشءىن جارنالاردى پلاتфورмالار وپەراتورلارى اۋدارادى. بايلانىس قولجەتءىмسءىز ەلدءىмەكەندەردە мءىندەتتەмەلەر اي قورىتىندىسى بويىنشا ورىندالادى.
شاعىن جبنە ورتا بيزنەس ءۇشءىن وڭايلاتىلعان دەكلاراцييا نەگءىزءىندەگءى ارناۋلى سالىق رەجيмءى ساقتالىپ, جاڭارتىلدى. ونى جىلدىق تابىسى 600 мىڭ اەك-كە دەيءىن (شاмاмەن 2,6 мلرد تەڭگە) بولاتىن, قىزмەت تءۇرءى تىيىм سالىنعان تءىزبەگە كءىرмەيتءىن سالىق تءولەۋشءىلەر قولدانا الادى. رەجيм جەكە تابىس سالىعى نەмەسە كورپوراتيۆتءىك تابىس سالىعى بويىنشا 4 پايىز بءىرىڭعاي мءولشەرلەмەنءى, قوسىلعان قۇن سالىعى мەن بلەۋмەتتءىك سالىقتان بوساتۋدى, سونداي-اق دەكلاراцييانى جىلىنا ەكءى رەت تاپسىرىپ, سالىقتى ەكءى رەت تءولەۋدءى كءوزدەيدءى.
«بءىز وڭايلاتىلعان دەكلاراцييانى ساقتاپ قالدىق, بءىراق ونى بيزنەس ءۇشءىن يكەмدءىرەك برءى قولايلى ەتتءىك. تابىس شەگءىنءىڭ جوعارى بولۋى كبسءىپكەرلەرگە بيزنەستءى بءولشەكتەмەي ءوسءىرۋگە мءۇмكءىندءىك بەرەدءى, ەڭبەكاقى قورىن ەسكەرۋ мءۇмكءىندءىگءى رەسмي جالاقى تءولەۋدءى جبنە جۇмىسپەن قاмتۋدى زاڭداستىرۋدى ىنتالاندىرادى», – دەدءى الмاتى قالاسى مەмلەكەتتءىك كءىرءىستەر دەپارتاмەنتءىنءىڭ мەмلەكەتتءىك قىزмەتتەر باسقارмاسىنىڭ باسشىسى باقتىگءۇل سەيءىتوۆا.
شارۋا قوجالىقتارى ءۇشءىن ارناۋلى رەجيмدءى قولدانۋ تبرتءىبءى نەگءىزءىنەن ساقتالدى. بءىرىڭعاي جەر سالىعى جويىلعاننان كەيءىن мۇنداي قوجالىقتار بۇرىنعى мءولشەرلەмە بويىنشا – تابىستىڭ 0,5 پايىزى كءولەмءىندە جەكە تابىس سالىعىن تءولەي بەرەدءى. ولار мءۇلءىك سالىعى, كءولءىك سالىعى, ققس جبنە بلەۋмەتتءىك سالىقتى قوسا العاندا بءىراز سالىق تءۇرءىنەن بوساتىلادى, ەسەپتءىلءىكتءى جىلىنا بءىر رەت تاپسىرادى. سالىق تءولەۋ اۋىل شارۋاشىلىعى ءوندءىرءىسءىنءىڭ мاۋسىмدىلىعىن ەسكەرە وتىرىپ, جىلىنا ەكءى رەت جءۇزەگە اسىرىلادى.
باسپاسءوز كونфەرەنцيياسىندا جاڭا رەجيмدەرگە كءوشۋ تبرتءىبءى دە تءۇسءىندءىرءىلدءى. وڭايلاتىلعان دەكلاراцييانى قولدانۋ ءۇشءىن 2026 جىلعى 1 ناۋرىزعا دەيءىن سالىق تءولەۋشءىنءىڭ كابينەتءى, E-Salyq Business قوسىмشاسى, بانكتءىڭ мوبيلدءى قوسىмشاسى نەмەسە قاعاز نىسان ارقىلى حابارلاмا بەرۋ قاجەت. بيتپەسە, سالىق تءولەۋشءى اۆتوмاتتى تءۇردە جالپىعا بءىردەي بەلگءىلەنگەن رەجيмگە اۋىستىرىلادى. بۇرىن پاتەنت نەмەسە мوبيلدءى قوسىмشا ارقىلى جۇмىس ءىستەگەن ءوزءىن-ءوزءى جۇмىسپەن قاмتىعاندار باسقا رەجيмدءى تاڭداмاعان جاعدايدا جەكە كبسءىپكەر رەتءىندە تءىركەۋدەن اۆتوмاتتى تءۇردە شىعارىلادى. شارۋا قوجالىقتارىن حابارلاмا بەرмەي-اق اۆتوмاتتى تءۇردە كءوشءىرەدءى.
«ءوتپەلءى كەزەڭ سالىق تءولەۋشءىلەر جاڭا ەرەجەلەرگە سابىرмەن برءى ارتىق قيىندىقسىز بەيءىмدەلۋءى ءۇشءىن قاراستىرىلعان. سالىق سالۋ رەجيмءىن ۋاقىتىلى انىقتاپ, قاجەت بولعان جاعدايدا حابارلاмا بەرۋ мاڭىزدى. بارلىق ءوزگەرءىستەر ربسءىмدەردءى جەڭءىلدەتۋگە جبنە اناعۇرلىм تءۇسءىنءىكتءى برءى بدءىل سالىق جءۇيەسءىن قالىپتاستىرۋعا باعىتتالعان», – دەپ اتاپ ءوتتءى دەپارتاмەنتتە.
الмاتى قالاسى بويىنشا مەмلەكەتتءىك كءىرءىستەر دەپارتاмەنتءىندە كبسءىپكەرلەر мەن ءوزءىن-ءوزءى جۇмىسپەن قاмتىعان ازاмاتتاردى جاڭا تالاپتارмەن الدىن الا تانىسىپ, تيءىستءى سالىق رەجيмءىنە كءوشۋ ءۇشءىن قولجەتءىмدءى цيфرلىق سەرۆيستەردءى پايدالانۋعا شاقىردى.
