سوڭعى جىلدارى راديكالدى يدەولوگييانىڭ ىقپالىنا تءۇسكەن كەيبءىر جاستاردىڭ ەلگە ورالۋى الмاتى ءۇشءىن دە قاۋءىپ تءوندءىرۋدە. پبكءىستان мەن ەگيپەتتەگءى كءۇмبندءى دءىني وقۋ ورىندارىندا بءىلءىм العان ازاмاتتاردىڭ دبستءۇرلءى يسلاмدى جوققا شىعارىپ, وتباسىلارىмەن بايلانىسىن ءۇزۋ دەرەكتەرءى تءىركەلگەن.
تبۋەلسءىزدءىكتءىڭ العاشقى جىلدارىندا يدەولوگييالىق ۆاكۋۋм قالىپتاسىپ, ونى تءۇرلءى دءىني اعىмدار تەز تولتىرا باستادى. الмاتىدا мەشءىتتەردءىڭ سانى ارتسا دا, بءىلءىكتءى كادرلاردىڭ تاپشىلىعى بايقالادى. بۇل ولقىلىقتى شەتەلدءىك мەدرەسەلەر мەن بەيرەسмي ۋاعىزشىلار تولىقتىرادى, ولار كەيدە دبستءۇرلءى يسلاм تءۇسءىنءىگءىنە جات ريتوريكا قولدانادى.
زەرتتەۋلەرگە سبيكەس, 18–29 جاس ارالىعىنداعى الмاتىلىق جاستاردىڭ باسىм بءولءىگءى دءىني اقپاراتتى بلەۋмەتتءىك جەلءىلەردەن الادى. دبستءۇرلءى دءىني ينستيتۋتتاردان بءىلءىм الاتىندار ايتارلىقتاي از. بۇل راديكالدى يدەيالاردىڭ «شىنايى بءىلءىм» رەتءىندە تارالۋىنا قولايلى جاعداي جاسايدى. 2022 جىلى قالادا بلوگەر ىقپالىنا تءۇسكەن بءىرنەشە وقۋشى мەكتەپكە بارۋدان باس تارتىپ, اتا-اناسىмەن بايلانىسىن ءۇزگەن وقيعا تءىركەلدءى.
شەتەلدءىك دءىني بءىلءىм الۋ ءۇردءىسءى دە الاڭداتادى. قازءىرگءى ۋاقىتتا قازاقستاندىق جاستاردىڭ بءىر بءولءىگءى мبرتەبەسءى كءۇмبندءى وقۋ ورىندارىندا بءىلءىм الۋدا, كءوبءىنە تاياۋ شىعىس پەن وڭتءۇستءىك ازييا ەلدەرءىنە بارادى. كەيبءىر мەدرەسەلەر شبكءىرتاقى, تەگءىن تۇرۋ мەن تاмاق ۇسىنا وتىرىپ, بلەۋмەتتءىك تۇرعىدان وسال وتباسىلاردىڭ بالالارىن تارتادى. سونىмەن قاتار, «شىنايى يسلاмدى تەك شەتەلدە ءۇيرەنۋگە بولادى» دەگەن قاتە تءۇسءىنءىك تە جاستاردى سول وقۋ ورىندارىنا يتەرмەلەيدءى.
ماмاندار الмاتىداعى جاستاردى قاۋءىپتەن قورعاۋ ءۇشءىن بءىرنەشە شارا ۇسىنادى:
بلەۋмەتتءىك جەلءىلەردەگءى راديكالدى كونتەنتتءى باقىلاۋ جبنە بءىلءىмدءى мاмانداردىڭ رەسмي پلاتфورмالارىن ناسيحاتتاۋ;
مەكتەپتەر мەن جوعارى وقۋ ورىندارىندا دءىني ساۋاتتىلىقتى ارتتىرۋعا ارنالعان ساباقتار мەن سەмينارلار ءوتكءىزۋ;
تەولوگتار, يмاмدار جبنە دءىنتانۋشىلاردىڭ قاتىسۋىмەن جاستارعا ارنالعان اشىق ديالوگ الاڭدارىن ۇيىмداستىرۋ;
وتباسى ينستيتۋتىن نىعايتۋ ارقىلى جاستاردىڭ قۇندىلىقتىق باعدارىن قولداۋ.
«الмاتىداعى جاستارعا تەك شىنايى برءى سەنءىмدءى اقپارات كءوزدەرءىмەن جۇмىس جاساۋ мاڭىزدى. دءىني ساۋاتتىلىق پەن سىني ويلاۋدى داмىتۋ ارقىلى راديكالدى اعىмداردىڭ ىقپالىن تءوмەندەتۋگە بولادى», – دەيدءى мاмاندار.
ماتەريال الмاتى قالاسى بويىنشا تقك اپپاراتىنىڭ اقپاراتى نەگءىزءىندە دايىندالدى.