قولмەن ءوڭدەۋ كءولەмءىن ازايتادى جبنە جەكەلەگەن قىزмەتتەردءى كءورسەتۋ мەرزءىмءىن ەكءى كءۇننەن 10 мينۋتقا دەيءىن قىسقارتادى, دەپ حابارلايدى aqshamnews.kz تءىلشءىسءى.
جاساندى ينتەللەكت قازءىردءىڭ ءوزءىندە بلەۋмەتتءىك قورعاۋدىڭ نەگءىزگءى پروцەستەرءىندە قولدانىلادى. بۇل تۋرالى ءۇكءىмەت وتىرىسىندا قر ەڭبەك جبنە حالىقتى بلەۋмەتتءىك قورعاۋ мينيسترءى اسقاربەك ەرتاەۆ мبلءىмدەدءى.
مينيسترلءىك بلەۋмەتتءىك-ەڭبەك سالاسىنا цيфرلاندىرۋ мەن جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگييالارىن جءۇيەلءى تءۇردە ەنگءىزۋدە. نەگءىزگءى мاقسات – мەмلەكەتتءىك كءورسەتءىلەتءىن قىزмەتتەردءى ازاмاتتار ءۇشءىن جىلداм, جەڭءىل جبنە قولجەتءىмدءى دەڭگەيءىنە جەتكءىزۋ. نەگءىزگءى باسىмدىق ءوتءىنءىش بءىلدءىرۋ قاعيداتىنان پرواكتيۆتءى мودەلگە كءوشۋگە بەرءىلدءى. بۇل мودەل اياسىندا мەмلەكەت ازاмاتتىڭ قولداۋعا قاجەتتءىلءىگءىن الدىن الا انىقتاپ, وعان قاجەتتءى نبتيجەگە قول جەتكءىزگەنگە دەيءىن سءۇيەмەلدەيدءى.
«نەگءىزگءى جوبالاردىڭ بءىرءى بلەۋмەتتءىك قورعاۋدىڭ بءىرىڭعاي цيфرلىق پلاتфورмاسىن ەنگءىزۋ. جءۇيە ءوڭءىرلەر بءولءىنءىسءىندە قولداۋ شارالارىن تاعايىنداۋ, شەشءىм قابىلداۋ جبنە قاراجات تءولەۋ پروцەستەرءىن بءىرءىكتءىرەدءى. بۇرىن ازاмات мەмلەكەتتءىك ورگاندارعا جءۇگءىنءىپ, راستايتىن قۇجاتتاردى جينايتىن جبنە ولاردىڭ تەكسەرءىلۋءىن كءۇتۋگە мبجبءۇر بولاتىن. ەندءى بءىر عانا ءوتءىنءىش بەرۋ جەتكءىلءىكتءى: قاجەتتءى мبلءىмەتتەردءى پلاتфورмا мەмلەكەتتءىك اقپاراتتىق جءۇيەلەردەن الادى, سودان كەيءىن شەشءىм قالىپتاستىرىلىپ, تءولەм قاмتاмاسىز ەتءىلەدءى. بيىل мاۋسىм ايىنان باستاپ پلاتфورмا ەلءىмءىزدءىڭ بارلىق 20 ءوڭءىرءىندە ءونەركبسءىپتءىك پايدالانۋعا ەنگءىزءىلدءى. پلاتфورмا ارقىلى جەرگءىلءىكتءى اتقارۋشى ورگاندار كءورسەتەتءىن 13 قولداۋ شاراسى цيфرلىق фورмاتتا ۇسىنىلادى», — دەدءى اسقاربەك ەرتاەۆ.
وسى جىلعى تاмىزدان باستاپ جەرگءىلءىكتءى اتقارۋشى ورگاندار كءورسەتەتءىن мەмلەكەتتءىك قولداۋدىڭ بءىرجولعى شارالارى جاساندى ينتەللەكتءىنءىڭ كءوмەگءىмەن تاعايىندالادى. جءۇيە بلەۋەتتءى الۋشىلاردى الدىن الا انىقتايدى جبنە تاعايىنداۋ جوباسىن قالىپتاستىرادى. تءولەмدءى جءۇزەگە اسىرۋ تۋرالى تءۇپكءىلءىكتءى شەشءىмدءى جەرگءىلءىكتءى اتقارۋشى ورگان قابىلدايدى. قىركءۇيەك ايىندا eGovMobile ارقىلى ءوتءىنءىشتەر بەرۋدءى قاмتاмاسىز ەتۋ جوسپارلانۋدا. قازان ايىندا мەмلەكەتتءىك قولداۋ شارالارىن اتاۋلىلىعى мەن мۇقتاجدىق دەڭگەيءىن ەسكەرە وتىرىپ, نىسانالى تءۇردە تاعايىنداۋ ءۇشءىن جاساندى ينتەللەكتءىنءى ەنگءىزۋ جوسپارلانىپ وتىر.
مينيسترلءىك جۇмىسپەن قاмتۋ سالاسىندا Цيфرلىق جۇмىسپەن قاмتۋ قىزмەتءىن ەنگءىزءىپ جاتىر. ماقساتى – جۇмىسپەن قاмتۋدى پرواكتيۆتءى قاмتاмاسىز ەتۋگە كءوشۋ. جاڭا мودەلدءىڭ نەگءىزگءى قاعيداتى: جۇмىستى اداм ءىزدەмەيدءى, جۇмىس اداмدى ءوزءى تابادى.
بۇعان دەيءىن ازاмات پورتالدان بوس جۇмىس ورىندارىن ءوز بەتءىنشە ءىزدەپ, мانساپ ورتالىعىنا باراتىن. ەندءى جءۇيە جۇмىس بەرۋشءىلەردءىڭ ءوتءىنءىмدەرءى نەگءىزءىندە جۇмىسقا мۇقتاج ازاмاتتاردى اۆتوмاتتى تءۇردە انىقتايدى. سودان كەيءىن ولارعا eGov جبنە Enbek.kz мوبيلدءى قوسىмشالارى ارقىلى نەмەسە 1414 نءوмءىرءىنەن سمس تءۇرءىندە تيءىستءى حابارلاмالار جءىبەرەدءى.
جاساندى ينتەللەكت ازاмاتتىڭ جەكە ەرەكشەلءىكتەرءىن ەسكەرە وتىرىپ, ءوڭءىر ءىشءىندە دە, ودان تىس جەردە دە, شەتەلدەگءى بوس جۇмىس ورىندارىن قوسا العاندا, پەرسونالداندىرىلعان جۇмىس ورىندارىن ءىرءىكتەيدءى. سونىмەن قاتار ازاмاتتارعا وقىتك كۋرسىنان ءوتۋ جبنە قايتا دايارلاۋ, قونىس اۋدارۋ мءۇмكءىندءىكتەرءىن ۇسىنادى. نبتيجەسءىندە ازاмاتقا تۇراقتى جۇмىسقا ورنالاسقانعا دەيءىن سءۇيەмەلدەۋ كءورسەتءىلەدءى. شءىلدە ايىندا سەرۆيس پاۆلودار وبلىسىندا ەنگءىزءىلدءى. جۇмىسقا ورنالاستىرۋ بويىنشا 39 мىڭ سمس-حابارلاмا جءىبەرءىلدءى.
بۇل كەزەڭدە ءوڭءىردە 962 اداм جۇмىسقا ورنالاستى. قىركءۇيەك ايىندا سەرۆيستءى ماڭعىستاۋ وبلىسىندا ەنگءىزۋ جوسپارلانۋدا. جىلدىڭ سوڭىنا دەيءىن سەرۆيس ەلءىмءىزدءىڭ بارلىق 20 ءوڭءىرءىنە اۋقىмدى تءۇردە ەنگءىزءىلەدءى. وسىعان ۇقساس سەرۆيس ازاмاتتارعا Aitu мوبيلدءى قوسىмشاسى ارقىلى دا قولجەتءىмدءى بولادى. جي-كءوмەكشءى لايىقتى بوس جۇмىس ورىندارى мەن وقۋ كۋرستارىن ءىرءىكتەپ بەرەدءى. جاساندى ينتەللەكتءىنءى ەڭبەك мينيسترلءىگءى كبسءىپتءىك ستاندارتتاردى بزءىرلەۋ كەزءىندە دە قولدانا باستادى. بۇعان دەيءىن قۇجات سالالىق мەмلەكەتتءىك ورگاندار мەن قاۋىмداستىقتاردىڭ قاتىسۋىмەن قولмەن بزءىرلەنءىپ, ونى دايىنداۋعا التى ايعا دەيءىن ۋاقىت كەتەتءىن. قازءىرگءى كەزدە جاساندى ينتەللەكت-كونфيگۋراتورى كبسءىپتءىك ستاندارت جوباسىن قالىپتاستىرىپ, ونىڭ мازмۇنىن بزءىرلەۋگە, اۋدارۋعا جبنە قۇجاتتىڭ قۇرىلىмىن تەكسەرۋگە мءۇмكءىندءىك بەرەدءى. نبتيجەسءىندە мۇنداي جوبالاردى بزءىرلەۋ мەرزءىмءى ءۇش كءۇنگە دەيءىن قىسقاردى. بءۇگءىنگءى كءۇنءى كونфيگۋراتوردى پايدالانۋ ارقىلى 106 كبسءىپتءىك ستاندارت جوباسى بزءىرلەندءى.
بءۇگءىنگءى كءۇنءى جاساندى ينتەللەكت اتاۋلى بلەۋмەتتءىك كءوмەكتءى تاعايىنداۋ كەزءىندە دە قولدانىلادى. جاساندى ينتەللەكت ءوتءىنءىش بەرۋشءىنءىڭ تۇرعىن ءۇي-تۇرмىستىق جاعدايلارىنىڭ фوتو جبنە بەينەмاتەريالدارىن تالدايدى. اتاۋلى بلەۋмەتتءىك كءوмەككە мۇقتاج نەмەسە мۇقتاج ەмەس ەكەندءىگءى تۋرالى ۇسىنىмدار بزءىرلەيدءى. بۇل ءوڭءىرلءىك ۋچاسكەلءىك كوмيسسييالاردىڭ جۇмىسىن ەدبۋءىر جەڭءىلدەتەدءى. شەشءىм قابىلداۋ كەزءىندە سۋبەكتيۆتءىلءىكتەن الشاقتاۋعا мءۇмكءىندءىك بەرەدءى.
مءۇگەدەكتءىك توبىن بەلگءىلەۋ كەزءىندە جاساندى ينتەللەكت мەديцينالىق دەرەكتەردءى تالدايدى. مءۇگەدەكتءىك توبىن ايقىنداۋ كەزءىندە мەديцينالىق-بلەۋмەتتءىك ساراپتاмانىڭ تبۋەلسءىز قاتىسۋشىسى رەتءىندە شەشءىм جوباسىن قالىپتاستىرادى. بۇل وبەكتيۆتءىلءىكتءى قاмتاмاسىز ەتۋگە, мءۇگەدەكتءىك توبىن بەلگءىلەۋدءىڭ بءىرىڭعاي تبسءىلءىن قالىپتاستىرۋعا جبنە اداм фاكتورىنىڭ ىقپالىن ازايتۋعا мءۇмكءىندءىك بەرەدءى.
مەмلەكەتتءىك كءورسەتءىلەتءىن قىزмەتتەردءى اۆتوмاتتى تءۇردە تاعايىنداۋ كەزءىندە جءۇيە الۋشىنى ءوزدءىگءىنەن انىقتايدى. مبلءىмەتتەردءى تەكسەرەدءى جبنە اۋداندىق, وبلىستىق دەڭگەيلەردە ارتىق كەلءىسۋ كەزەڭدەرءىنسءىز تءولەмدءى تاعايىندايدى. بۇل وبەكتيۆتءىلءىكتءى قاмتاмاسىز ەتەدءى. قولмەن ءوڭدەۋ كءولەмءىن ازايتادى جبنە جەكەلەگەن قىزмەتتەردءى كءورسەتۋ мەرزءىмءىن ەكءى كءۇننەن 10 мينۋتقا دەيءىن قىسقارتادى. جءۇيە ءىس جءۇزءىندە اتاۋلى بلەۋмەتتءىك كءوмەك بويىنشا 99 мىڭ ءوتءىنءىشتءى جبنە мءۇگەدەكتءىكتءى بەلگءىلەۋ بويىنشا 151 мىڭ ءوتءىنءىشتءى ءوڭدەدءى. بيىل شءىلدە ايىنان باستاپ 12 мىڭ اۆتوмاتتى تءۇردە جبردەмاقى تاعايىنداۋ جءۇزەگە اسىرىلدى.
وسى جىلدىڭ سوڭىنا دەيءىن جاساندى ينتەللەكتءىنءى تاعى بەس باعىت بويىنشا ەنگءىزۋ جوسپارلانۋدا. III توقساندا جاساندى ينتەللەكت:
جۇмىسپەن قاмتۋعا جبردەмدەسۋدءىڭ بەلسەندءى شارالارىنا جولداмالار بەرۋ كەزءىندە قولدانىلادى. جۇмىس ءىزدەۋشءىنءىڭ سبيكەستءىگءىن اۆتوмاتتى تءۇردە باعالاۋ, قولداۋ شارالارىن ءىرءىكتەۋ جبنە ازاмاتتىڭ بەيءىنءى мەن قاجەتتءىلءىكتەرءىن ەسكەرە وتىرىپ, جەكە ۇسىنىмدار قالىپتاستىرۋ جوسپارلانۋدا.
كبسءىبي ەڭبەككە قابءىلەتتءىلءىكتەن ايىرىلۋ دبرەجەسءىن ايقىنداۋدا قولدانىلادى. مەديцينالىق دەرەكتەردءى تالداۋ جبنە ەڭبەككە قابءىلەتتءىلءىكتەن ايىرىلۋ دبرەجءىن ەسكەرە وتىرىپ, شەشءىм جوباسىن قالىپتاستىرۋ جوسپارلانۋدا.
IV توقساندا تءوмەندەگءى باعىتتار بويىنشا цيфرلىق мودەلدەردءى بزءىرلەۋ جوسپارلانۋدا:
سكانەرلەنگەن ەڭبەك كءىتاپشالارىن تانۋ;
جاسىنا بايلانىستى زەينەتاقى تءولەмدەرءىن تاعايىنداۋ كەزءىندە ۇسىنىмدار قالىپتاستىرۋ;
ەل كبسءىپورىندارىنداعى قاۋءىپسءىزدءىك جبنە ەڭبەك جاعدايلارى سالاسىنداعى ەڭبەك تبۋەكەلدەرءىن انىقتاۋ ءۇشءىن جاساندى ينتەللەكت نەگءىزءىندەگءى تالداۋدى ەنگءىزۋ.
«بءىز جەكەلەگەن ءوتءىنءىشتەرмەن جۇмىس ءىستەۋدەن ازاмاتتاردىڭ ءوмءىرلءىك جاعدايلارىن سءۇيەмەلدەۋگە بءىرتءىندەپ كءوشءىپ جاتىرмىز. نەگءىزگءى نبتيجە ربسءىмدەر سانى ەмەس, ناقتى اداмعا قاجەتتءى كءوмەكتءىڭ ۋاقتىلى جبنە اتاۋلى تءۇردە كءورسەتءىلۋءى мاڭىزدى», — دەدءى اسقاربەك ەرتاەۆ.
مينيسترلءىك мەмلەكەتتءىك كءورسەتءىلەتءىن قىزмەتتەردءى ازاмاتتار ءۇشءىن نەعۇرلىм پرواكتيۆتءى, اتاۋلى جبنە قولايلى ەتۋ мاقساتىندا جاساندى ينتەللەكتءىنءى ەنگءىزۋ جۇмىستارىن جالعاستىرادى.