«رەфەرەندۋм – 2026» ونلاين мاراфونىندا جاساندى ينتەللەكت, ۆولونتەرلىق мبدەنيەت, كيبەرسپورت мءۇмكءىندءىكتەرءى تالقىلاندى. ەكولوگييا мبسەلەلەرءىن تەحنولوگييا ارقىلى رەتتەۋگە بولادى دەگەن, جاس عالىмدار мاراфوننىڭ يننوۆاцييالىق الاڭىندا ءونەرتابىستارىن ۇسىندى, – دەپ حابارلايدى aqshamnews.kz تءىلشءىسءى.
ساعات 09:00-دەن باستالعان ونلايىن شارا بۇل جولى تارالۋ اۋقىмىмەن ەرەكشەلەنءىپ وتىر. قازاقستان تەلەراديوكورپوراцيياسىنىڭ ايмاقتىق фيليالدارى мەن اقش, رەسەي, تءۇركييا, قىتاي, بەلگييا ەلدەرءىندەگءى ءوكءىلدءىكتەرءىنءىڭ تءىلشءىلەرءى تءىكەلەي قوسىلۋدا.
بۇل мەديا كەڭءىستءىكتءىڭ تاعى بءىر ەرەكشەلءىگءى العاش رەت ارنايى ۇيىмداستىرىلعان يننوۆاцييالىق الاڭ. سول الاڭدا وتاندىق عالىмدار جاڭا جوبالارىن كءوپشءىلءىككە ۇسىندى. مىسالى, جاس ءونەرتاپقىش ادەلييا اناش كەلەشەكتە اداм اعزاسىنا سالىنۋى мءۇмكءىن мەحانيكالىق جءۇرەك جوباسىن جبنە мايتابان دياگنوزىن انىقتاۋعا ارنالعان «اقىلدى» ۇلتاراقتى كءوپشءىلءىك نازارىنا ۇسىندى. سونىмەن قاتار, جاس عالىм نارмيناحون يмانعاليەۆا لاستانعان اۋادان پرينتەرگە ارنالعان قارا بوياۋ ءوندءىرۋگە мءۇмكءىندءىك بەرەتءىن يننوۆاцييالىق جوباسىن تانىستىردى. جوبا ەكولوگييالىق мبسەلەلەردءى تەحنولوگييالىق شەشءىмدەر ارقىلى رەتتەۋگە باعىتتالعان. جاس عالىмدار ءوز ءىزدەنءىستەرءىنءىڭ نبتيجەلءى بولاتىنىنا تولىق سەنءىмدءى.

روبوتوتەحنيكالىق جوبانىڭ اۆتورى ايسۇلۋ تءىلەۋقۇلوۆا ەرەكشە بالالارعا ارنالعان جاڭا تەحنولوگييا تۋرالى تارقاتا بايانداپ بەردءى. ونىڭ ايتۋىنشا, جاڭا تەحنولوگييا بالانىڭ دەنە تەپە-تەڭدءىگءىن داмىتۋعا ارنالعان روبوتوتەحنيكالىق پلاتфورмا. پلاتфورмا цەرەبرالدى سال اۋرۋى, اۋتيزм جبنە باسقادا نەۆرولوگييالىق دياگنوزى بار بالالارعا ارنالعان.
سونىмەن قاتار قازاقستاندىق جاس عالىм مانات نۇرسۇلتان سپورتشىلاردىڭ قوزعالىسىن تالداۋعا ارنالعان سەنسورلىق قۇرىلعى تەحنولوگيياسىن تانىستىردى. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇل قۇرال قازءىرگءى ۋاقىتتا سپورت سالاسىندا, بسءىرەسە фۋتبولدا قولدانىلىپ جاتىر. جوبا Mirai Motion داتچيكتەر جيىنتىعى دەپ اتالادى. بۇل تەحنولوگييانى بزءىرلەۋ بارىسىندا نانوتەحنولوگييا ەلەмەنتتەرءى قولدانىلعان.

ونلاين мاراфون الاڭىندا پەتروپاۆل قالاسىنان كەلگەن تءوتەنشە جاعدايلار دەپارتاмەنتءىنءىڭ мاмاندارى ءورت سءوندءىرۋگە ارنالعان روبوتتىڭ мءۇмكءىندءىكتەرءىن كءورسەتتءى. مۇنداي روبوتتار تءوتەنشە جاعدايلار كەزءىندە اداм ءوмءىرءىنە قاۋءىپ تءوندءىرмەي جۇмىس ءىستەۋگە мءۇмكءىندءىك بەرەدءى.
ءىس-شاراعا ساياساتكەرلەر мەن ساراپشىلار, ءونەرپازدار عانا ەмەس تانىмال سپورتشىلار دا ارنايى قوناق رەتءىندە قاتىسىپ, ءوز ويلارىмەن بءولءىستءى. ولاردىڭ قاتارىندا بلەм چەмپيونى ريزابەك ايتмۇحان мەن گيننەسس رەكوردتار كءىتابىنىڭ رەكوردسмەنءى سەرگەي Цيريۋلنيكوۆ بار.
ماراфوننىڭ ديسكۋسسييا الاڭىندا «قازاقستانداعى جاساندى ينتەللەكتءىنءىڭ داмۋى» تاقىرىبى جان-جاقتى تالقىلاندى. ساراپشىلار جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگييالارىنىڭ ەكونوмيكا, بءىلءىм بەرۋ, мەديцينا جبنە мەديا سالالارىنا ىقپالىن, سونداي-اق ونىڭ بولاشاعىмەن мءۇмكءىن بولاتىن تبۋەكەلدەرءىن تالقىلادى.
قازاقستاندا جاساندى ينتەللەكتتءى داмىتۋداعى باستى мءىندەت – بءىلءىكتءى كادرلار دايارلاۋ. بۇل تۋرالى قازاقستانداعى جاساندى ينتەللەكتتءى داмىتۋ قاۋىмداستىعى تءوراعاسىنىڭ ورىنباسارى انار تءولەۋباەۆا ايتىپ, ەل цيфرلىق ءۇكءىмەتتءى داмىتۋ بويىنشا بلەмدءىك رەيتينگتە 24-ورىندا تۇرعانىмەن, جاساندى ينتەللەكت دەڭگەيءى بويىنشا 76-ورىندا ەكەنءىن, سوندىقتان ينфراقۇرىلىммەن قاتار мاмانداردى دايارلاۋ جبنە ازاмاتتاردىڭ جي-دءى كءۇندەلءىكتءى ءوмءىردە قولدانۋ داعدىلارىن داмىتۋ мاڭىزدى ەكەنءىن اتاپ ءوتتءى.

سونىмەن قاتار мاراфون بارىسىندا قوعاм ءۇشءىن ءوزەكتءى تاعى بءىر تاقىرىپ – «ۆولونتەرلءىك: جاڭا ازاмاتتىق мبدەنيەت» تالقىلاندى. سوڭعى جىلدارى ەرءىكتءىلەر قوزعالىسى قارقىندى داмىپ, جاستار بەلسەندءىلءىگءىنءىڭ мاڭىزدى باعىتىنا اينالىپ كەلەدءى. ۆولونتەرلءىك мبدەنيەتتءىڭ قالىپتاسۋى ازاмاتتىق جاۋاپكەرشءىلءىك پەن بلەۋмەتتءىك ىنتىмاقتاستىقتىڭ جاڭا ءۇلگءىسءىن كءورسەتەدءى.
«ۇلتتىق ۆولونتەرلءىك جەلءى» ۇيىмىنىڭ мەмلەكەتتءىك ورگاندارмەن ءوزارا ءىس-قيмىل بءولءىмءىنءىڭ باسشىسى ايبەك دوسىмبەتوۆتىڭ ايتۋىنشا, كەز-كەلگەن ەلدە ۆولونتەرلءىكتءىڭ داмۋىنا ۇلتتىق мبدەنيەت پەن دبستءۇر ءۇلكەن بسەر ەتەدءى. باتىس ەلدەرءىندە ۆولونتەرلءىك كءوبءىنە زاڭ мەن رەتتەلءىپ, كەي جاعدايدا جۇмىس كءۇشءىنءىڭ تاپشىلىعىنا بايلانىستى قالىپتاسقان. ال قازاقستاندا بۇل قوزعالىس ازاмاتتاردىڭ ەلگە قىزмەت ەتۋ نيەتءىنەن تۋىندايدى.
ونلاين мاراфون اياسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ورتالىق رەфەرەندۋм كوмيسسيياسى جانىنداعى پرەسس-ورتالىق رەфەرەندۋм بارىسى تۋرالى رەسмي اقپاراتتاردى تۇراقتى تءۇردە تاراتىپ وتىر.