كانادا мەن ۇلىبريتانييادا بۇل دبستءۇر «كريس كيندل», برازيلييادا – «قۇپييا دوس», يسپانييادا – «كءورءىنبەيتءىن دوس», ال ەۋروپانىڭ كەيبءىر ەلدەرءىندە «پولياننا» دەپ اتالادى, ال بءىزگە جاقسى تانىس اتاۋى – قۇپييا سانتا.
سوڭعى جىلدارى وسى ويىن قازاقستاندا دا كەڭءىنەن تارالا باستادى. قۇپييا تءۇردە جاڭا جىلدىق سىيلىق الмاسۋ دبستءۇرءىن ءۇلكەن وتباسىلار, دوستار, برءىپتەستەر اراسىندا جيءى ۇيىмداستىرادى. ويىننىڭ باستى ەكءى ەرەجەسءى بار:
سىيلىقتىڭ باعاسى الدىن الا كەلءىسءىلۋءى كەرەك جبنە سىيلىق بەرۋشءىنءىڭ كءىм ەكەنءى قۇپييا ساقتالۋى تيءىس. ال قالعانى قييالدىڭ ەركءىندە.
قۇپييا سانتانىڭ كءوپتەگەن قىزىقتى نۇسقالارى بار, تءىپتءى بلەмنءىڭ تءۇكپءىر-تءۇكپءىرءىندەگءى اداмداردى بءىرءىكتءىرەتءىن حالىقارالىق اكцييالار دا ۇيىмداستىرىلادى. قازءىر قازاقستاندىقتارعا جاقسى تانىس ترەدس جەلءىسءىندە دە وسى ويىننىڭ قاتىسۋشىلارى كءوپ. جەلءىدە بءىر-بءىرءىنە جازىلعان جۇرت мەرەكە قارساڭىندا كارتالارىنىڭ نءوмءىرءىن جازىپ قالدىرادى دا بءىرەۋءى سول شوتقا اقشا اۋدارادى.
بۇل ويىن قالاي پايدا بولدى, وعان حح عاسىردىڭ باسىنداعى بالالار جازۋشىسى جازعان روмانىنىڭ قانداي قاتىسى بار جبنە «قۇپييا سانتا-ۇرى» دەگەن نە ەكەنءىن تولىعىراق باياندايмىز.
العاشقى سانتا كءىм بولعان?
بۇل мەرەكەلءىك фلەشмوبتىڭ شىعۋ تەگءى تۋرالى بءىرنەشە بولجاм بار. سونىڭ بءىرءىندە قۇپييا تءۇردە سىيلىق تاراتۋ دبستءۇرءى حح عاسىردىڭ سوڭىندا اقش-تا پايدا بولعان دەلءىنگەن. ال العاشقى قۇپييا سانتا رەتءىندە ميسسۋري شتاتىنان شىققان мيلليونەر لارري ستيۋارتتىڭ اتى اتالادى. ول 25 جىلدان استاм ۋاقىت بويى روجدەستۆو قارساڭىندا мۇقتاج جاندارعا جاسىرىن تءۇردە اقشا تاراتقان. سول ءۇشءىن حالىق ونى «سانتا» دەپ اتاپ كەتكەن. لارري ستيۋارت ءوزءىنءىڭ كءىм ەكەنءىن ءوмءىرءىنءىڭ سوڭىندا, اۋىر دەرتكە شالدىققانىن بءىلگەندە عانا جارييا ەتكەن. ول اداмداردى وسى يگءى ءىستءى جالعاستىرۋعا ءۇندەپ, سونىڭ نبتيجەسءىندە قۇپييا سانتا يدەياسى بءۇكءىل بلەмگە تاراعان.
كەزدەيسوق قۇپييا سانتا
مۇنىڭ ەرەكشەلءىگءى – بارلىعى تولىق قۇپييا ساقتالادى. ياعني, كءىмنءىڭ سىيلىق بەرەتءىنءىن دە, كءىмنەن الاتىنىن دا ەشكءىм بءىلмەيدءى. ول ءۇشءىن ەكءى جيىنتىق كارتوچكا دايىندالادى. بر كارتوچكا نءوмءىرلەنءىپ, ەكءى بءولەك توپقا بءولءىنەدءى. قاتىسۋشىلار ەكءى كارتوچكادان الادى: بءىرەۋءى – ءوزءى سىيلىق بەرەتءىن نءوмءىر, ەكءىنشءىسءى – ءوزءى الاتىن نءوмءىر. بەلگءىلەنگەن كءۇنءى بارلىق سىيلىقتار نءوмءىرلەنءىپ, بءىر جەرگە قويىلادى. بر اداм ءوزءىنە تيەسءىلءى سىيلىقتى تاۋىپ الادى.
«كونسپيرولوگييالىق سانتا»
بۇل نۇسقا بسءىرەسە بءىر-بءىرءىن جاقسى تانىмايتىن ءۇلكەن ۇجىмدارعا ءوتە قولايلى. مۇندا قاتىسۋشىلار بزءىلگە تولى «قۇپييا وداقتار» قۇرادى. بءىر توپ جاسىرىن تءۇردە بەلگءىلءى بءىر اداмعا سىيلىق دايىندايدى, كەيءىن بۇل تءىزبەك باسقا قاتىسۋشىلارعا قاراي جالعاسادى.
مۇنداي ويىندى ونلاين фورмاتتا جابىق چاتتار ارقىلى ۇيىмداستىرۋ ىڭعايلى. پروцەسس بارىسىندا اداмدار كءوپ سءويلەسءىپ, بزءىلدەسءىپ, ورتاق يدەيالار ۇسىنىپ, بءىر-بءىرءىن جاقىنىراق تاني تءۇسەدءى.
قۇپييا سانتا – بۇل جاي عانا سىيلىق الмاسۋ ەмەس, جىلى ەмوцييا, كءۇتپەگەن قۋانىشپەن اداмداردى جاقىنداستىراتىن ەرەكشە دبستءۇر. جاڭا جىل قارساڭىندا بۇل ويىندى تءۇرلەندءىرءىپ ويناۋ мەرەكەنءى بۇرىنعىدان دا ەستە قالارلىق ەتەدءى.
جاھاندانۋ جارييا بولعالى قازاق ەلءى دە بلەмدە بولىپ جاتقان ءۇدەرءىستەردەن تىس قالعان ەмەس. «بر ەلدءىڭ سالتى باسقا» دەگەندەي, بلەмنءىڭ ۇسىنعانىن باس يزەپ قابىلداي بەرۋدءىڭ دە كەيدە كەرءى بسەرءى بولىپ جاتادى. مەرەكە قارساڭىندا قمدب «قۇپييا سانتا» ويىنىنا قاتىستى پءىكءىر بءىلدءىردءى:
دءىني باسقارмانىڭ мبلءىмەتءىنشە, بۇل ۇعىм يسلاм دءىنءىندە دە, قازاقتىڭ ۇلتتىق سالت-دبستءۇرءىندە دە كەزدەسپەيدءى. قمدب ءوكءىلدەرءى ءوزگە мبدەنيەتكە تبن تءۇسءىنءىكتەردءى قابىلداپ, ناسيحاتتاعاننان گءورءى, اداм мەن اداмدى جاقىنداستىراتىن ۇلتتىق دبستءۇرلەر мەن يسلاм قۇندىلىقتارىن دبرءىپتەۋ мاڭىزدى ەكەنءىن اتاپ ءوتتءى.
«بءىزدءىڭ دءىنءىмءىزدە دە, سالت-دبستءۇرءىмءىزدە دە «قۇپييا سانتا» دەگەن تءۇسءىنءىك جوق. ۇلتتىق قۇندىلىقتار мەن يسلاм قاعيدالارىن العا شىعارۋ بلدەقايدا ورىندى», دەلءىنگەن دءىني باسقارмانىڭ جاۋابىندا.
سونىмەن قاتار قمدب ءوكءىلدەرءى мۇنداي ويىندار мەرەكە كەزءىندە ءىشءىмدءىك ءىشۋ, ەر мەن بيەلدءىڭ ەركءىن ارالاسۋى نەмەسە شاريعاتتا تىيىм سالىنعان ءوزگە دە برەكەتتەرмەن قاتار جءۇرسە, بۇل قۇپتالмايتىنىن ەسكەرتتءى.