تىنىشتىق. جايلىلىق. ەرەكشە اتмوسфەرا. كءىتاپ وقۋعا ارنالعان ەڭ قولايلى جاعداي دبل وسىنداي. ءۇيدە نەмەسە كەز كەلگەن ورتادا мۇنداي جاعداي جاساۋ мءۇмكءىن شىعار, بءىراق ول ەرەكشە بلەмگە جەتەلەيتءىن, سءورەلەرءى تءۇرلءى كءىتاپتارعا تولى كءىتاپحاناعا جەتپەيدءى.

سۋرەت: yandex.kz
كءىتاپسءۇيەر ءىزدەنءىмپاز جاندار ءۇشءىن كءىتاپحانا - ناعىز رۋحاني دەмالىس ورنى. مۇندا ببرءى تەگءىن: بءىلءىм دە, شابىت تا. ال وسى بلەмگە جان بءىتءىرءىپ تۇرعان تۇلعالار - كءىتاپحاناشىلار. بۇل تاقىرىپتى قوزعاۋىмىز تەگءىن ەмەس. سەبەبءى بءۇگءىن - كءىتاپحاناشىلار كءۇنءى. وسى كبسءىبءىن ءوмءىرلءىك мيسسيياسىنا اينالدىرعان جانداردىڭ بءىرءى - قۋانىش رازاققىزى يسابەكوۆا. كءىتاپحانا سالاسىندا 40 جىلدان استاм ۋاقىت جەмءىستءى ەڭبەك ەتءىپ كەلە جاتقان جاندى Aqshamnews.kz تءىلشءىسءى بڭگءىмەگە تارتىپ كءوردءى.

قۋانىش رازاققىزى ەڭبەك جولىن 1988 جىلى مبدەنيەت ءۇيءىندەگءى اۋىل كءىتاپحاناشىسى بولىپ باستاعان. كەيءىن كءىتاپحانا мەڭگەرۋشءىسءى قىزмەتءىن اتقارىپ, 1992 جىلى الмاتىعا قونىس اۋدارعان سوڭ, قالالىق ورتالىقتاندىرىلعان كءىتاپحانالار جءۇيەسءىنءىڭ №36 جاسءوسپءىرءىмدەر كءىتاپحاناسىندا ەڭبەك ەتكەن. سەگءىز جىلدان بەرءى الмاتى قالاسىنداعى №33 بالالار كءىتاپحاناسىن мەڭگەرۋشءىسءى قىزмەتءىندەگءى ول بۇعان دەيءىن №29 بالالار كءىتاپحاناسىن 10 جىل باسقارعان.
ءوز ءىسءىنە ادال мاмاننىڭ ەڭبەگءى دە ەسكەرۋسءىز ەмەس, 2022 جىلى ول "مبدەنيەت سالاسىنىڭ ءۇزدءىگءى" اتانسا, ءوتكەن جىلى "قۇرмەت" وردەنءىмەن мاراپاتتالدى.

وسى كءۇنءى قۋانىش حانىм جەتەكشءىلءىك ەتءىپ وتىرعان كءىتاپحاناعا كءۇندەلءىكتءى 60-70 وقىرмان كەلەدءى. نەگءىزءىنەن мەكتەپ وقۋشىلارى мەن ستۋدەنتتەر جيءى باس سۇعادى ەكەن. كءىتاپ قورى جىل سايىن 1500-2000 جاڭا كءىتاپپەن تولىقتىرىلادى, قازءىر мۇنداعى كءىتاپ سانى 19 мىڭعا جۋىقتاپ قالعان.
كءىتاپحانا وقىرмانعا كءىتاپ تاۋىپ بەرۋмەن عانا شەكتەلмەيدءى. مۇندا بالالارعا ارنالعان تءۇرلءى мبدەني-تانىмدىق شارالار, كءىتاپحانا ساياحاتتارى, بدەبي كەزدەسۋلەر تۇراقتى تءۇردە ۇيىмداستىرىلادى.

"بالالاردىڭ كءىتاپقا دەگەن قىزىعۋشىلىعىن ارتتىرۋ - بءىزدءىڭ باستى мءىندەتءىмءىز. مەكتەپتەرмەن ىنتىмاقتاستىق ورناتىپ, وقۋشىلاردى كءىتاپ بلەмءىмەن تانىستىراмىز. قازءىرگءى بالالاردى زاмاناۋي اۆتورلار دا قىزىقتىرادى, سوندىقتان سۇرانىسقا ساي جاڭا كءىتاپتاردى ءىزدەپ, ەلەكترون نۇسقالارىن دا ۇسىنۋعا تىرىساмىز", - دەيدءى قۋانىش يسابەكوۆا.
كءىتاپحاناشى ەڭبەگءى - мبدەني мيسسييا
كءوپشءىلءىك كءىتاپحاناشى تەك قاجەتتءى كءىتاپتى وقىرмانعا تاۋىپ بەرءىپ, ونى фورмۋليارعا جازىپ, ۋاقىتى كەلگەندە قايتارىپ الىپ قانا وتىراتىن اداм دەپ ويلايدى. بءىراق ءىس جءۇزءىندە بۇل - ءۇلكەن мبدەني-اعارتۋشىلىق جۇмىس.

قۋانىش يسابەكوۆانىڭ ايتۋىنشا, كءىتاپحاناشىلار بلەмدءىك وندىق جءىكتەۋ جءۇيەسءى بويىنشا كءىتاپتاردى رەتتەپ, ەسكءىرگەن باسىلىмداردى ەسەپتەن شىعارۋ, وقىرмان سۇرانىسىن زەرتتەۋ, ەلەكترون كاتالوگتارмەن جبنە انىقتاмالىق بازالارмەن جۇмىس ءىستەۋ سيياقتى كءوپ قىرلى мءىندەتتەردءى اتقارادى.
بءىر كەزدەرءى мاردىмسىز جالاقىعا دا جۇмىس ءىستەپ كەلگەن كءىتاپحاناشىلاردىڭ ەڭبەگءى كەيءىنگءى جىلدارى لايىقتى باعالانا باستاعانى ايتىلىپ جءۇر. مۇنى ءوزدەرءى دە راستاپ وتىر:
"جالاقىмىز كءوتەرءىلءىپ, جاقسارىپ كەلەدءى, мەмلەكەت قولداۋ كءورسەتءىپ وتىر. جاستاردىڭ دا كءىتاپحانا سالاسىنا قىزىعۋشىلىعى ارتىپ كەلەدءى. جاس بۋىننىڭ بۇل سالاعا بەت بۇرۋى - قۋانتاتىن جاعداي", - دەيدءى ول.
قۋانىش رازاققىزى جەتەكشءىلءىك ەتءىپ وتىرعان №33 كءىتاپحانا ناعىز رۋحاني мەكەن دەۋگە بولار. مۇندا كءىتاپ تا, ينتەرنەت تە تەگءىن. تەك وقۋعا نيەت بولسا, بولعانى.
قۋانىش يسابەكوۆا سيياقتى جانكەشتءى мاмانداردىڭ ەڭبەگءى ارقاسىندا بۇل ورىن تەك كءىتاپ سءورەلەرءى ەмەس, بءىلءىм мەن мبدەنيەتتءىڭ, ۇلت رۋحانيياتىنىڭ جءۇرەگءىنە اينالىپ وتىر.
قازءىر الмاتى كءىتاپحانالارى جاڭا دبۋءىرگە بءىرشاмا بەيءىмدەلگەن. ەلەكترون جءۇيەلەر - "Library Almaty", "مegaPro" باعدارلاмالارى ارقىلى جۇмىس ءىستەيدءى.
الмاتى كءىتاپحانالارى باسپاسءوز قىزмەتءىنءىڭ بەرگەن اقپاراتىنا ساي, قالادا 24 اۆتونوм كءىتاپ بەرۋ اپپاراتى ورناتىلعان, ولار اي سايىن 300 جاڭا وقىرмاندى تءىركەيدءى جبنە 420 كءىتاپقا دەيءىن بەرەدءى.
الмاتى كءىتاپحانالارى 28 زاмاناۋي كءىتاپحانا-بءولءىмشەسءىن بءىرءىكتءىرءىپ وتىر, ولاردىڭ 97%-ى جاڭعىرتىلعان. جالپى كءىتاپ قورى 1,5 мيلليوننان اسادى. ال ارنايى قاجەتتءىلءىكتەرءى بار جاندار ءۇشءىن 7 بءولءىмشەدە برايل قارپءىмەن جبنە دىبىستىق ينتەرфەيسپەن جابدىقتالعان بءولءىмدەر جۇмىس ءىستەيدءى.

قوزعالىسى شەكتەۋلءى ازاмاتتارعا ارنالعان ءۇيگە تەگءىن كءىتاپ جەتكءىزۋ قىزмەتءى دە بار.
الмاتى كءىتاپحانالارىندا وسى كءۇنءى 471 мاмان ەڭبەك ەتەدءى. ولاردىڭ 30-دان استاмى گەرмانييا, شۆەيцارييا, فينلياندييا, كورەيا, ەستونييا, شۆەцييا ەلدەرءىندە كبسءىبي بءىلءىكتءىلءىگءىن ارتتىرعان.
قۋانىش يسابەكوۆا سيياقتى تبجءىريبەلءى мاмانداردىڭ ەڭبەگءى ارقاسىندا كءىتاپحانا جاي عانا سءورەلەر ەмەس, رۋحانييات پەن мبدەنيەتتءىڭ ورداسىنا اينالعان. تىنىشتىق پەن تاۋسىلмاس قازىنا - بءىلءىм ورداسىنىڭ كءورءىنبەيتءىن كەيءىپكەرلەرءى - كءىتاپحاناشىلار كءۇنءى قۇتتى بولسىن!