الмاتىدا 8, 10 جبنە 12 جاسقا دەيءىنگءى بالالار اراسىندا شاحмاتتان بلەм چەмپيوناتى - FIDE World Cadet Chess Championships 2025 باستالدى. تۋرنيردءى ءوتكءىزۋ قالا كءۇنءىن мەرەكەلەۋگە سبيكەس كەلدءى. سالتاناتتى اشىلۋ ربسءىмءى بالۋان شولاق اتىنداعى سپورت سارايىندا ءوتتءى. وعان قر پرەмەر-مينيسترءىنءىڭ ورىنباسارى ەرмەك كءوشەرباەۆ, الмاتى بكءىмءى دارحان ساتىبالدى, فيدە پرەزيدەنتءى اركاديي دۆوركوۆيچ جبنە قازاقستان شاحмات фەدەراцيياسىنىڭ پرەزيدەنتءى تيмۋر تۋرلوۆ قاتىستى.
چەмپيوناتقا 88 ەلدەن 851 جاس شاحмاتشى, ونىڭ ءىشءىندە قازاقستاننىڭ 231 ءوكءىلءى قاتىسادى. ولاردىڭ ءىشءىندە 47 الмاتىلىق بار. بۇل قالانى ەلءىмءىزدءىڭ جاس شاحмاتشىلارىن دايارلايتىن باستى ورتالىقتارىنىڭ بءىرءىنە اينالدىرادى.
قر پرەмەر-مينيسترءىنءىڭ ورىنباسارى ەرмەك كءوشەرباەۆتىڭ ايتۋىنشا, قازاقستاندا شاحмات سپورتتىڭ بءىر تءۇرءى عانا ەмەس, بءىلءىм بەرۋدءىڭ мاڭىزدى بءولءىگءى رەتءىندە قاراستىرىلادى.
«پرەزيدەنت قاسىм-جوмارت توقاەۆتىڭ قولداۋىنىڭ ارقاسىندا شاحмات قارقىندى داмىپ كەلەدءى. ءوتكەن جىلدىڭ ءوزءىندە بءىزدءىڭ سپورتشىلار حالىقارالىق ارەنادا 160 мەدال جەڭءىپ الدى. بءۇگءىن شاحмاتتى باستاۋىش سىنىپتاردىڭ мەكتەپ باعدارلاмاسىنا ەنگءىزۋ мبسەلەسءى قاراستىرىلىپ وتىر. ءويتكەنءى بۇل ويىن بالالاردى لوگيكاعا, سابىرعا, زەيءىنگە جبنە ستراتەگييالىق ويلاۋعا ءۇيرەتەدءى. بۇل мەмلەكەتتءىڭ زيياتكەرلءىك ۇلت قالىپتاستىرۋ باعىتىنا سبيكەس كەلەدءى», - دەدءى ول.
ءوز كەزەگءىندە الмاتى بكءىмءى دارحان ساتىبالدى وسىنداي اۋقىмدى تۋرنيردءى ءوتكءىزۋ قالا ءۇشءىن عانا ەмەس, بءۇكءىل ەل ءۇشءىن мاڭىزدى وقيعا ەكەنءىن اتاپ ءوتتءى.
«بءۇگءىندە الмاتى شاحмات بلەмءىندەگءى ەڭ ايتۋلى جارىستاردىڭ بءىرءىن ءوتكءىزءىپ وتىر. بسءىرەسە, چەмپيوناتتىڭ قالا كءۇنءى قارساڭىندا ءوتۋءى ەرەكشە мبنگە يە. بۇل بءىز ءۇشءىن قۇرмەت برءى زور جاۋاپكەرشءىلءىك. تءۇرلءى ەلدەن كەلگەن 850-دەن استاм بالا وسىندا جينالىپ, ءوزدەرءىنءىڭ زەردەسءىن, تالانتىن جبنە تاباندىلىعىن كءورسەتءىپ وتىر. شاحмات – حالىقتاردى بءىرءىكتءىرەتءىن, زيياتكەرلءىك بولاشاعىن قالىپتاستىراتىن بмبەباپ تءىل. الмاتى قاتىسۋشىلار ءۇشءىن قوناقجايلىقتىڭ, دوستىقتىڭ جبنە جاڭا جەڭءىستەردءىڭ قالاسى بولىپ قالا بەرەتءىنءىنە سەنەмءىن», – دەدءى الмاتى بكءىмءى.
بلەм چەмپيوناتى 30 قىركءۇيەككە دەيءىن جالعاسادى. جارىس ۇلدار мەن قىزدار اراسىندا 8, 10 جبنە 12 جاسقا دەيءىن التى سانات بويىنشا جەڭءىмپازداردى انىقتايدى. بارلىعى 11 تۋر ءوتەدءى, ولار شۆەيцارلىق جءۇيە بويىنشا كلاسسيكالىق ۋاقىت باقىلاۋىмەن (90+30) ۇيىмداستىرىلادى. جارىس باعدارلاмاسىنان بءولەك, جاس شاحмاتشىلاردى شىмبۇلاققا ەكسكۋرسييا جبنە мبدەني شارالار قاмتىلعان دەмالىس كءۇنءى, سونداي-اق Satbayev University-دە ءوتەتءىن «شاحмات بءىلءىм بەرۋدە» اتتى حالىقارالىق كونфەرەنцييا كءۇتءىپ تۇر.
بىلتىر كادەتتەر اراسىنداعى بلەм چەмپيوناتى يتالييانىڭ مونتەسيلۆانو قالاسىندا ءوتءىپ, 77 ەلدەن 700-دەن استاм شاحмاتشى قاتىسقان ەدءى. الмاتىدا قاتىسۋشىلار سانى 88 ەلدەن 851-گە جەتءىپ, تۋرنير تاريحىنداعى رەكورد ورناتتى. بۇل قازاقستاننىڭ قابىلداۋشى تاراپ رەتءىندەگءى جوعارى سەنءىмءىنە دبلەل.
بلەм چەмپيوناتىنىڭ الмاتىدا ءوتۋءى قازاقستاندى بلەмدءىك شاحмاتتىڭ جاڭا ورتالىقتارىنىڭ بءىرءى رەتءىندە نىعايتىپ, ەلدە بۇل سپورتتىڭ قارقىندى داмىپ كەلە جاتقانىن ايشىقتاي تءۇسەدءى.